Η ερώτηση Λιθουανού ευρωβουλευτή που άναψε φωτιές.

Αποκάλυψη του mononews φέρνει στο φως την «αόριστη και γενικόλογη», όπως τη χαρακτηριίζει, απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε ερώτηση Λιθουανού ευρωβουλευτή σχετικά με το αν πλοία της οικογένειας Αλαφούζου μετέφεραν ρωσικό πετρέλαιο, παρά τις κυρώσεις. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, η Κομισιόν αποφεύγει να δώσει σαφείς απαντήσεις και παραπέμπει την ευθύνη εφαρμογής των μέτρων στα κράτη-μέλη, αφήνοντας ανοιχτά κρίσιμα ερωτήματα.

Η Επιτροπή, με την απάντησή της έως σήμερα, δεν έχει ανακοινώσει νέα ονόματα εταιρειών ή φυσικών προσώπων της ΕΕ που θα αντιμετωπίσουν άμεσα ξεχωριστές κυρώσεις με βάση την ερώτηση. Αντίθετα, επικεντρώνεται στο ευρύτερο πλαίσιο των μέτρων που ήδη εφαρμόζονται και επεκτείνονται για να περιορίσουν τη λειτουργία και τον οικονομικό ρόλο του σκιώδους στόλου, αναφέρει το ρεπορτάζ και προσθέτει:

Υπενθυμίζεται ότι στις 26 Σεπτεμβρίου 2025 κατατέθηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο η γραπτή ερώτηση E-003761/2025 από τον Λιθουανό ευρωβουλευτή, Petras Auštrevičius, μέλος της πολιτικής ομάδας Renew Europe, με αντικείμενο τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου κατά παράκαμψη των κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσω του λεγόμενου shadow fleet.

Η τοποθέτηση εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που δημοσιεύθηκε στις 18 Νοεμβρίου 2025, δεν απαντά ευθέως στις κατηγορίες που αναφέρει ο ευρωβουλευτής, αλλά κάνει γενικόλογες αναφορές στο πλαίσιο των κυρώσεων. Αυτό, ωστόσο, μπορεί να ερμηνευθεί ότι η Κομισιόν διερευνά την υπόθεση σε βάθος και ενδεχομένως να επιφυλάσσεται να απαντήσει επί των κατηγοριών στο άμεσο μέλλον, όταν θα συγκεντρώσει περισσότερα στοιχεία.

Η απάντηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, έχει ως εξής:

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επίσης ενισχύσει τα μέτρα κυρώσεων που εφαρμόζονται στη Ρωσία με την προσθήκη της δυνατότητας για: πάγωμα περιουσιακών στοιχείων, απαγόρευση διάθεσης κεφαλαίων, και κατά περίπτωση απαγόρευση ταξιδιών σε άτομα και οντότητες που υποστηρίζουν τον ρωσικό “σκιώδη στόλο”. Από τότε έχουν υιοθετηθεί πολλές καταχωρίσεις που καλύπτουν κυρίως: επιχειρήσεις εμπορίας πετρελαίου, εταιρείες ναυτιλίας και διαχείρισης στην Ρωσία και σε χώρες τρίτων, υποστηρικτικά νηολόγια καθώς και έναν καπετάνιο πλοίου του “shadow fleet”.

Η Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης της ΕΕ και η Επιτροπή δεσμεύονται να αυξήσουν την πίεση στα δίκτυα του “σκιώδους στόλου” και θα συνεργαστούν στενά με τα κράτη-μέλη για την ανάπτυξη περαιτέρω μέτρων. Η αντιμετώπιση πιθανών αποπειρών παράκαμψης των κυρώσεων της ΕΕ, όπως οι παρακάμψεις όσον αφορά το ανώτατο όριο τιμής πετρελαίου (Oil Price Cap), συμπεριλαμβανομένων τέτοιων από τρίτες χώρες δικαιοδοσιών, αποτελεί μία από τις κεντρικές προτεραιότητες της Επιτροπής.

Η Επιτροπή αφιερώνει σημαντικές προσπάθειες σε αυτό. Από νομοθετικές αλλαγές που στοχεύουν όσους διευκολύνουν την παράκαμψη, έως την εντατική παρακολούθηση ύποπτων εμπορικών ροών, καθώς και την οργάνωση ειδικών δράσεων ενημέρωσης και συνεργασίας. Τα κράτη-μέλη είναι υπεύθυνα για την εφαρμογή και επιβολή των κυρώσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι εθνικές αρμόδιες αρχές πρέπει να διασφαλίζουν ότι οι φορείς της ΕΕ έχουν λάβει όλα τα απαραίτητα μέτρα, με καλή πίστη, ώστε να εξασφαλιστεί ότι το πετρέλαιο αγοράζεται στο ή κάτω από το ανώτατο όριο τιμής (Oil Price Cap). Η Επιτροπή παρακολουθεί αυτή τη διαδικασία και είναι έτοιμη να υποστηρίξει τα κράτη-μέλη και τις εθνικές αρμόδιες αρχές όπου χρειάζεται».

Η ερώτηση: (Question for written answer E-003761/2025)

Αυτή είναι μια επίσημη γραπτή ερώτηση προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, υποβληθείσα από τον ευρωβουλευτή Petras Auštrevičius (Renew) στις 26 Σεπτεμβρίου 2025. Το έγγραφο ζητά από την Επιτροπή να διευκρινίσει τη στάση της και τα σχετικά με το θέμα μέτρα.

Αν δηλαδή η Επιτροπή σκοπεύει να προτείνει κυρώσεις εναντίον ευρωπαίων φορέων (φυσικών και νομικών προσώπων) που «εν γνώσει τους διευκολύνουν» τη δραστηριότητα του «shadow fleet». Αλλά και πώς θα εφαρμοστεί η επιβολή κυρώσεων σε εν δυνάμει παραβάτες που παρακάμπτουν το πλαφόν τιμής στο ρωσικό πετρέλαιο και τις κυρώσεις της ΕΕ. Στο κείμενο αναφέρονται ονομαστικά οι εταιρείες Okeanis Eco Tankers και Kyklades Maritime, συνδεόμενες με την οικογένεια Αλαφούζου, με τη δήλωση ότι «κατά τις αναφορές συνεχίζουν τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου», και επισημαίνεται ότι παρά τις παρεμβάσεις εναντίον του shadow fleet δεν έχουν επιβληθεί μέχρι σήμερα προσωπικές κυρώσεις σε ευρωπαίους πλοιοκτήτες.

Η εμπλοκή της εισηγμένης Oceanis Eco Tankers Kyklades Maritime

Από την έναρξη των πολεμικών συγκρούσεων μεταξύ της Ρωσίας και της Ουκρανίας, και των κυρώσεων που ακολούθησαν, υπάρχουν δημοσιεύματα στον διεθνή τύπο που αναφέρονται σε δραστηριότητες της εισηγμένης ναυτιλιακής εταιρείας Okeanis Eco Tankers και της οικογενειακής εταιρείας Kyklades Maritime, συμφερόντων του Γιάννη Αλαφούζου και του γιου του Αριστείδη Αλαφούζου. Μάλιστα, έχει κατατεθεί και σχετική ερώτηση στην Κομισιόν από τον ευρωβουλευτή Petras Auštrevičius. (Question for written answer E-003761/2025).

Σύμφωνα με δημοσιεύματα τον Απρίλιο 2025, αποκαλύφθηκαν στοιχεία που ανέφεραν πλοία της οικογένειας Αλαφούζου, να έχουν μεταφέρει φορτία από ρωσικά λιμάνια μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία, γεγονός που δημιούργησε ερωτήματα αν τηρήθηκαν πλήρως οι κυρώσεις και οι περιορισμοί που έχει επιβάλει η Δύση στη ρωσική ενέργεια.

Επιπλέον, τον Οκτώβριο 2025, ο ευρωβουλευτής υπέβαλε επίσημη ερώτηση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ζητώντας να εξεταστεί η πιθανότητα επιβολής κυρώσεων έναντι της Okeanis Eco Tankers και της Kyklades Maritime λόγω συνδέσεων με το λεγόμενο “shadow fleet”, δηλαδή το σκιώδες στόλο, που μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ της Wall Street Journal και ελληνικών μέσων, πλοία που ελέγχονται από την οικογένεια Αλαφούζου έχουν προσεγγίσει ρωσικά λιμάνια δεκάδες φορές από την έναρξη του πολέμου και σε αρκετές περιπτώσεις έχουν μεταφέρει ρωσικό αργό πετρέλαιο ή φορτία που προέρχονται από ρωσικά λιμάνια.

Η εταιρεία, όπως έχει δηλώσει, σταμάτησε να μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο μέσω της Okeanis Eco Tankers το 2023 μετά από αιτήματα επενδυτών, αλλά η οικογένεια συνέχισε να μεταφέρει ρωσικό πετρέλαιο με ιδιωτικά πλοία.

Υπενθυμίζεται ότι ο CEO της Okeanis, Αριστείδης Αλαφούζος, έχει δηλώσει δημοσίως ότι η εταιρεία δεν στηρίζεται σε μεταφορές «υποκείμενες σε κυρώσεις» και ότι τα φορτία από την Μαύρη Θάλασσα ήταν κυρίως από τον σταθμό CPC, που περιέχει μεγάλο μέρος καζακικού πετρελαίου, το οποίο δεν τελεί υπό κυρώσεις.

Ωστόσο, ανάλυση δεδομένων ναυσιπλοΐας δείχνει ότι έχουν γίνει μεταφορτώσεις ρωσικού αργού και σε περιόδους που το Urals – ο δείκτης για ρωσικό πετρέλαιο- διαπραγματευόταν πάνω από το πλαφόν τιμής, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για το αν αυτό παραβιάζει ή παρακάμπτει τις κυρώσεις.

Οι προσεγγίσεις των πλοίων

Επισημαίνεται ότι σύμφωνα με τα στοιχεία της Vortexa, τα πλοία της οικογένειας Αλαφούζου έχουν πραγματοποιήσει περίπου 140 προσεγγίσεις σε ρωσικά λιμάνια από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.

Από αυτές, αρκετές αφορούσαν τη μεταφορά καζακικού πετρελαίου μέσω ρωσικών λιμανιών. Το 2025, έχουν πραγματοποιηθεί εννέα φορτώσεις ρωσικού αργού.

Τι υποστήριζε ο Γιάννης Αλαφούζος

Στα μέσα του Αυγούστου του 2022, ο Γιάννης Αλαφούζος, απαντώντας στις επικριτές για τη μεταφορά ρωσικού πετρελαίου, διατύπωνε τις απόψεις για το θέμα. Αξίζει να τις υπενθυμίσουμε:

Ο Γιάννης Αλαφούζος, κατά τη διάρκεια του conference call για τα αποτελέσματα της εταιρείας Okeanis Eco Tankers στο εξάμηνο του 2022, τα οποία ήταν θετικά, ο Γ. Αλαφούζος ανέφερε ότι όλες οι μεγάλες δυτικές πετρελαϊκές εταιρείες αγοράζουν και μεταφέρουν πετρέλαιο από τη Ρωσία.

«Δεν καταλαβαίνω λοιπόν γιατί όλη αυτή η υποκρισία, του να μην πηγαίνετε στη Ρωσία, όταν όλος ο κόσμος χρειάζεται αλλά και μεταφέρει το ρωσικό πετρέλαιο», ανέφερε χαρακτηριστικά ο Γ. Αλαφούζος.

Σύμφωνα μάλιστα με μήνυμά του στην TradeWinds, ο Γ. Αλαφούζος τονίζει: «Το ενεργειακό ισοζύγιο του κόσμου είναι πολύ σφιχτό και η Ευρώπη δεν

μπόρεσε να απεμπλακεί από το ρωσικό αργό και τα προϊόντα του, κάτι που αποδεικνύεται από την τελευταία χαλάρωση του καθεστώτος κυρώσεων της Ε.Ε. Σύμφωνα με το Bloomberg και το άρθρο (“A Storm Brews in Heating Oil” από τον Javier Blas), οι ρωσικές εξαγωγές στην Ευρώπη βρίσκονται σε προπολεμικά επίπεδα τον Ιούνιο και τον Ιούλιο».

«Παρεμπιπτόντως», συμπλήρωσε, «η Ευρώπη αγοράζει τώρα ντίζελ από χώρες εκτός Ε.Ε. σε υψηλές τιμές, κυρίως από την Ινδία, που προέρχονται από ρωσικό αργό το οποίο πωλείται με έκπτωση στην αγορά, επιδεινώνοντας την ευρωπαϊκή ενεργειακή κρίση και περαιτέρω την ανταγωνιστικότητα της Ε.Ε.».

«Στην αρχή του πολέμου», εξήγησε ο Γ. Αλαφούζος, «αποφασίσαμε να μη μεταφέρουμε ρωσικό πετρέλαιο. Αλλά στη συνέχεια είδαμε ότι ακόμα και οι πετρελαϊκοί κολοσσοί παίρνουν ρωσικό πετρέλαιο. Επίσης είδαμε και την ίδια την Ε.Ε. να το ενθαρρύνει κάνοντας λίγο πιο εύκολη την ασφάλιση των πλοίων».

Η Tradewinds στις 17 Μαΐου 2024, ανέφερε ότι ο Αριστείδης Αλαφούζος, σε μια παρουσίαση των οικονομικών αποτελεσμάτων της εταιρείας ότι» η εταιρία του εξακολουθεί να ξεπερνά τους ανταγωνιστές της» και τόνισε ότι «οι συμφωνημένοι ναύλοι από τον Απρίλιο έως τον Ιούνιο ήταν στα 75.900 δολάρια την ημέρα για το 82% των ημερών προκειμένου για τα VLCC, και στα 60.800 δολάρια την ημέρα για το 57% της χωρητικότητας των suezmax. Αυτό είναι υψηλότερο κατά 50% και 48% αντίστοιχα σε σύγκριση με τους ναύλους των ανταγωνιστικών εταιρειών που έχουν δώσει στοιχεία μέχρι σήμερα».

Τα στοιχεία αυτά προκάλεσαν τις απορίες των επενδυτών, οι οποίοι έθεσαν ορισμένα ερωτήματα για το πως επιτεύχθηκαν από την διαχείριση της εταιρείας, ενώ οι ανταγωνιστές της είχαν κατώτερους ναύλους και αποτελέσματα.

Στοιχεία για τον σκιώδη στόλο

Η Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο των πακέτων κυρώσεων της, έχει επισημάνει το λεγόμενο « σκιώδη στόλο», ένα μεγάλο δίκτυο δεξαμενόπλοιων ηλικίας, με αδιαφανή ιδιοκτησιακή δομή και χωρίς επαρκή ασφάλιση, που χρησιμοποιείται για να παρακάμπτει κυρώσεις και πλαφόν τιμών στο ρωσικό πετρέλαιο. Μέρος αυτών των μέτρων περιλαμβάνει τη μαύρη λίστα σκαφών που απαγορεύεται να εισέλθουν σε ευρωπαϊκά λιμάνια ή να χρησιμοποιήσουν υπηρεσίες της ΕΕ.

Επίσης, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχει εκδώσει ψήφισμα ζητώντας αυστηρότερους ελέγχους και κυρώσεις κατά των δεξαμενόπλοιων που εξάγουν ρωσικό πετρέλαιο παρακάμπτοντας κυρώσεις, καθώς και των πλοιοκτητών και πλοιοδιαχειριστών τους. Απαιτείται και αυξημένη παρακολούθηση, επιθεωρήσεις και δυνατότητα επιβολής κυρώσεων σε πλοία και φορείς.

Σύμφωνα με το TankerTrackers.com, o σκοτεινός στόλος αποτελείται από 1.480 ενεργά σκάφη, τα οποία μπορούν να χωριστούν σε διάφορες ομάδες, ανάλογα με τη σημαία τους, τις διάφορες κατηγορίες μεγέθους κ.λπ.

Αναλύοντας τον σκοτεινό στόλο με βάση τη σημαία κάθε σκάφους ξεχωριστά, έχουμε την ακόλουθη λίστα με τα 20 κορυφαία:

Παναμάς : 186 σκάφη

Ρωσία : 184 σκάφη

Καμερούν : 103 σκάφη

Ιράν : 98 σκάφη

Σιέρα Λεόνε : 95 σκάφη

Κομόρες : 68 σκάφη

Γκάμπια : 64 σκάφη

Γουινέα : 51 σκάφη

Κουρασάο : 50 σκάφη

Γουιάνα : 50 σκάφη

Παλάου : 48 σκάφη

Ομάν : 37 σκάφη

Μπαρμπάντος : 35 σκάφη

Χονγκ Κονγκ : 33 σκάφη

Αρούμπα : 27 σκάφη

Μπενίν : 27 σκάφη

Λιβερία : 27 σκάφη

Νήσοι Μάρσαλ : 27 σκάφη

Νήσοι Κουκ : 20 σκάφη

Βόρεια Κορέα : 18 σκάφη

Όσον αφορά τα βαρέλια που μετέφεραν αυτά τα πλοία κατά τη διάρκεια του περασμένου έτους, έχουμε την ακόλουθη λίστα με τα δέκα κορυφαία:

Ιράν προς Κίνα : 1.675.340 βαρέλια την ημέρα

Ρωσία προς Ινδία : 992.930 βαρέλια την ημέρα

Ρωσία προς Κίνα : 895.898 βαρέλια την ημέρα

Βενεζουέλα προς Κίνα : 638.054 βαρέλια την ημέρα

Ρωσία προς άγνωστη κατεύθυνση : 260.035 βαρέλια την ημέρα

Ιράν προς ΗΑΕ : 120.041 βαρέλια την ημέρα

Ρωσία προς Τουρκία : 114.775 βαρέλια την ημέρα

Σαουδική Αραβία προς Κίνα : 74.647 βαρέλια την ημέρα

Ρωσία προς Συρία : 64.347 βαρέλια την ημέρα

Καζακστάν προς Ινδία : 52.788 βαρέλια την ημέρα

Ομαδοποιώντας τα ανά κατηγορία μεγέθους:

Handysize/Handymax : 633 σκάφη

Aframax : 366 σκάφη

VLCC/ULCC : 233 σκάφη

Suezmax : 151 σκάφη

Panamax : 97 σκάφη

Τέλος, ομαδοποίηση ανά έτος κατασκευής:

2003 : 151 σκάφη

2004 : 143 σκάφη

2005 : 143 σκάφη

2006 : 118 σκάφη

2002 : 99 σκάφη

2007 : 89 σκάφη

2008 : 84 σκάφη

2000 : 81 σκάφη

2009 : 69 σκάφη

2001 : 65 σκάφη

Τι έδειξε η έρευνα του Ινστιτούου της ΕΣΕΕ για τις επιχειρήσεις τη φετινή εορταστική σεζόν – Ο τζίρος, οι μειώσεις και οι αντοχές

Φρούδες αποδείχτηκαν οι ελπίδες από τις επιχειρήσεις και τους θεσμικούς φορείς για καλύτερη πορεία της κατανάλωσης κατά την εορταστική σεζόν, καθώς ο συνολικός τζίρος που υπολογιζόταν πως θα κινηθεί στα επίπεδα των 4,5 δισ. ευρώ, ελαφρώς δηλαδή υψηλότερα από τον αντίστοιχο περσινό, δεν επετεύχθη.

Παρά το γεγονός πως το «δώρο» των ιδιωτικών υπαλλήλων λειτούργησε καταλυτικά από τα μέσα Δεκεμβρίου και μετά, όταν άρχισε δηλαδή να καταβάλλεται, η κίνηση εντάθηκε αισθητά, δίνοντας ώθηση κυρίως σε αγορές ένδυσης, υπόδησης, καλλυντικών και δώρων.

Η γενικότερη πτώση αποτυπώθηκε στην έρευνα του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ για την αγοραστική κίνηση κατά την εορταστική περίοδο, σύμφωνα με την οποία περισσότερες από τις μισές επιχειρήσεις (52%) κατέγραψαν χαμηλότερες πωλήσεις συγκριτικά με πέρυσι.

«Τα αποτελέσματα της έρευνας του επιστημονικού επιτελείου της ΕΣΕΕ αποτυπώνουν στην εορταστική αγορά χαμηλότερες πωλήσεις σε σχέση με το περασμένο έτος και συγκρατημένη επισκεψιμότητα. Μάλιστα, για το σύνολο του τζίρου το 2025, οι εκτιμήσεις των εμπόρων δεν είναι αισιόδοξες. Αλλά και για το άμεσο μέλλον, οι προσδοκίες τους για την εξέλιξη των πωλήσεων κατά την περίοδο των χειμερινών εκπτώσεων διαμορφώνονται σε χαμηλά επίπεδα, αναβάλλοντας έτσι επενδύσεις και προσλήψεις. Οι χαμηλές επιδόσεις στις γιορτές δεν κατόρθωσαν να αναπληρώσουν τις απώλειες που προηγήθηκαν σε ολόκληρο το έτος  αλλά συσσωρεύονται στις υφιστάμενες προκλήσεις για τις εμπορικές επιχειρήσεις όπως το αυξημένο λειτουργικό κόστος, τις οικονομικές υποχρεώσεις, τη μειωμένη καταναλωτική δαπάνη, το διογκωμένο κόστος προμηθευτών, τη διαχείριση των ανατιμήσεων, καθώς και σοβαρούς εξωγενείς επιβαρυντικούς παράγοντες, όπως ο ανταγωνισμός από τις μεγάλες πλατφόρμες ηλεκτρονικού εμπορίου τρίτων χωρών.  Όλα δείχνουν πως, χωρίς στοχευμένα μέτρα στήριξης της χρηματοδότησης και ελάφρυνσης φορολογικών και ασφαλιστικών υποχρεώσεων από την Πολιτεία, το 2026 θα δοκιμάσει τις αντοχές χιλιάδων εμπορικών επιχειρήσεων».

Ποιες επιχειρήσεις κέρδισαν τα Χριστούγεννα

Υψηλό ήταν το ποσοστό (32%) των επιχειρήσεων με πωλήσεις στα περυσινά επίπεδα. Τα αποτελέσματα διαφοροποιούνται ανάλογα με το είδος των διακινούμενων προϊόντων καθώς τα τρόφιμα σημείωσαν σαφώς καλύτερες επιδόσεις αναφορικά με τα υπόλοιπα αγαθά.

Στις επιχειρήσεις που πραγματοποίησαν χαμηλότερες πωλήσεις κατά τη φετινή εορταστική περίοδο, το 46% δήλωσε μείωση έως 10% και 1 στις 3 (34%) δήλωσε πτώση τζίρου από 11% έως 20%.

Αυτό σημαίνει πως, με αναγωγή επί του συνόλου των επιχειρήσεων του δείγματος της Έρευνας, 4 στις 10 (42%) δήλωσαν μείωση τζίρου έως και 20%.

Τέσσερις στις 10 επιχειρήσεις (41%) εμφανίζονται μέτρια ικανοποιημένες από την επισκεψιμότητα στα καταστήματα, ενώ 3 στις 10 (33%) παρουσιάζονται λίγο έως καθόλου ικανοποιημένες.

Σε παλαιότερες έρευνες, η καλύτερη περίοδος για την αγοραστική κίνηση εντοπιζόταν στο χρονικό διάστημα που προηγείτο των Χριστουγέννων. Φέτος, για 4 στις 10 επιχειρήσεις (40%), η αγοραστική κίνηση κορυφώθηκε μεταξύ Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς, εύρημα που είχε παρατηρηθεί και την αντίστοιχη περυσινή περίοδο.

Οι εμπορικές επιχειρήσεις είχαν διαμορφώσει σχετικά χαμηλές προσδοκίες για την κίνηση της εορταστικής περιόδου αφού περισσότερες από 4 στις 10 επιχειρήσεις (43%) προέβησαν σε ίδιο, με πέρυσι, όγκο παραγγελιών από προμηθευτές. Στο ίδιο πλαίσιο, μία στις τρεις επιχειρήσεις (30%) προμηθεύτηκε μικρότερο όγκο εμπορευμάτων για την εν λόγω περίοδο.

Η μείωση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος, σε συνδυασμό με το αυξημένο λειτουργικό κόστος και την αβεβαιότητα, ανάγκασε 4 στις 10 επιχειρήσεις (42%) να πραγματοποιήσουν προσφορές/εκπτώσεις κατά τη διάρκεια της εορταστικής περιόδου (Διάγραμμα 6). Ειδικότερα, το 48% των επιχειρήσεων που προχώρησαν σε εκπτώσεις, μειώνοντας  τις τιμές των προϊόντων τους από 11% έως 20%.

Κατά τη φετινή εορταστική περίοδο οι προτιμήσεις των καταναλωτών ανάμεσα σε ακριβά και φθηνά προϊόντα ήταν  σχεδόν απόλυτα ισορροπημένη (48% και 49%).

Η ψηφιακή ωριμότητα, η οποία επιταχύνθηκε εξαιτίας και της υγειονομικής κρίσης του κορωνοϊού, έχει μεταβάλει τον τρόπο πληρωμής των καταναλωτών καθώς μόλις στο 13% των επιχειρήσεων οι συναλλαγές πραγματοποιήθηκαν κυρίως με μετρητά.

Για το σύνολο του 2025, οι μισές επιχειρήσεις (49%) εκτιμούν μείωση πωλήσεων συγκριτικά με μόλις το 15% που εκτιμά πως η κίνηση είχε ανοδική πορεία.

Οι πρόσφατες εξελίξεις καθιστούν τις επιχειρήσεις μάλλον συγκρατημένες αναφορικά με τις προβλέψεις τους για τις πωλήσεις κατά τη διάρκεια των χειμερινών εκπτώσεων του 2026. Οι μισές επιχειρήσεις (47%) αναμένουν τις πωλήσεις τους να κινηθούν σε χαμηλά επίπεδα ενώ 1 στις 3 (35%) σε μέτρια.

Στις κυριότερες προκλήσεις οι επιχειρήσεις ιεραρχούν το Λειτουργικό κόστος, τις Οικονομικές Υποχρεώσεις, τη Μείωση της καταναλωτικής δαπάνης, την Αύξηση κόστους προμηθευτών, τη Διαχείριση των ανατιμήσεων κ.ά.

Ενδεικτικό των πιέσεων στην αγορά είναι το γεγονός πως 1 στις 3 εμπορικές επιχειρήσεις δεν έχει καταφέρει να καλύψει πλήρως τις υποχρεώσεις της προς την Εφορία και τα Ασφαλιστικά Ταμεία.

Πηγή: OT

Η διάσημη ηθοποιός που απεβίωσε σαν σήμερα θα μείνει στην ιστορία ως μια από τις πιο ερωτικές και όμορφες γυναίκες στην ιστορία

Dolce Vita: ο ρόλος που την καθόρισε

Σκηνή δεύτερη: Στη σουίτα της στο ξενοδοχείο δίνει πρες κόνφερανς. Απαντάει σε ερωτήσεις των δημοσιογράφων όταν καταφθάνει καθυστερημένος ο μνηστήρας της Ρόμπερτ μεθυσμένος. Ο Μαρτσέλο, ο δημοσιογράφος που υποδύεται ο Μαστρογιάνι, προτείνει στον παραγωγό της να την πάνε για ξενάγηση στον Άγιο Πέτρο.

Σκηνή τρίτη: Η Σύλβια ανεβαίνει τρέχοντας σαν αγριόγατα τις αναρίθμητες σκάλες του τρούλου του ναού αφήνοντας πίσω έναν φωτογράφο που την ακολουθεί. Ο Μαρτσέλο αρπάζει την ευκαιρία να μείνει μόνος μαζί της στην εξέδρα της οροφής που βλέπει πανοραμικά το Βατικανό. Ο αέρας παίρνει το μαύρο της καπέλο κι εκείνο χάνεται στον ουρανό της Ρώμης.

Στην ανυπέρβλητη αυτή ταινία του 1960 η πληθωρική και επιβλητική καλλονή Ανίτα Έκμπεργκ δεν είναι απλώς ένα σύμβολο του σεξ αλλά η απόλυτη γυναίκα, «Εύα, μάνα, άγγελος, διάβολος», όπως χαρακτηριστικά της λέει ο Μαρτσέλο Μαστρογιάννι. 

Σκηνή τέταρτη: Πάρτι στις Θέρμες του Καρακάλα. Μερικά ζευγάρια χορεύουν βαριεστημένα. Ο Μαρτσέλο χορεύει μαζί της και της λέει κοιτάζοντας την μέσα στα μάτια: «Ποια είσαι Σύλβια; Είσαι τα πάντα, η Εύα, η πρώτη γυναίκα στη γη, άγγελος, διάβολος, μάνα, αδελφή, ο ωκεανός, σπίτι, ναι σπίτι!».

Εκείνη ακούει χωρίς να καταλαβαίνει. Φοράει μία μαύρη στράπλες τουαλέτα (χάρη στην οποία ο Πιέρο Γκεράρντι κέρδισε το Όσκαρ ενδυματολογίας) μέσα στην οποία ασφυκτιούν δύο τεράστια στήθη. Στους ώμους της χύνονται τα κατάξανθα πλατινένια της μαλλιά.

Καταφθάνει ένας φωνακλάς Αμερικανός φίλος της που την ξεσηκώνει σε έναν ξέφρενο δυνατό χορό που ακολουθείται από μία πομπή την οποία οδηγεί ο Αντριάνο Τσελεντάνο τραγουδώντας. Λίγο αργότερα στο τραπέζι οι προσβολές του μνηστήρα της την εξοργίζουν και αποχωρεί από το πάρτι. Ο Μαρτσέλο την ακολουθεί μαζί με έναν παπαράτσο.

Σκηνή πέμπτη: Χάνονται στα αρχαία δρομάκια γύρω από το σιντριβάνι της Φοντάνα ντι Τρέβι. Ο Μαρτσέλο πάει να βρει γάλα για ένα γατάκι που βρήκε η Σύλβια και με το οποίο περιφέρεται στο κεφάλι της. Επιστρέφει με ένα ποτήρι γάλα και τη βρίσκει να διασχίζει τα νερά της στέρνας (παγωμένα καθώς η σκηνή γυρίστηκε Ιανουάριο). Δίνει γάλα στο γατί και μπαίνει και ο ίδιος στα νερά ακολουθώντας το κάλεσμα της «Come here Marcello, hurry up». Εκείνη σαν να θωπεύει τα νερά που τρέχουν από ψηλά, εκείνος σαν να θωπεύει το αλαβάστρινο πρόσωπο της.

Ξαφνικά, ως δια μαγείας, τα νερά σταματούν, η νύχτα φεύγει, ξημερώνει. Ένας νεαρός εργάτης με ποδήλατο τους κοιτάζει αποσβολωμένος.

Σκηνή έκτη: Επιστρέφουν πίσω στο ξενοδοχείο με το κάμπριο Alfa Romeo του Μαρτσέλο. Τους περιμένει ο Ρόμπερτ ο οποίος χαστουκίζει τη Σύλβια, τη διατάζει να πάει αμέσως στο δωμάτιο της και καυγαδίζει με τον Μαρτσέλο.   

Έξι αλησμόνητες σεκάνς από την ταινία του Φεντερίκο Φελίνι Dolce Vita που ανήκει πια στην μυθολογία του 20ού αιώνα. Εκεί, όταν βλέπεις πρώτη φορά τις σκηνές που εμφανίζεται η Σύλβια –δηλαδή η Ανίτα Έκμπεργκ– νομίζεις ότι το πανί, η οθόνη, είναι σαν να είναι φτιαγμένη από σάρκα.

Σε πολύ λίγες περιπτώσεις μπορεί να το νιώσει κανείς αυτό, σπανιότατα – κυρίως σε ασπρόμαυρα φιλμ όπως με την Άβα Γκάρντνερ, τη Ρίτα Χέιγουορθ, τη Μέριλιν Μονρό. Γιατί στην ανυπέρβλητη αυτή ταινία του 1960 η πληθωρική και επιβλητική καλλονή Ανίτα Έκμπεργκ δεν είναι απλώς ένα σύμβολο του σεξ αλλά η απόλυτη γυναίκα, «Εύα, μάνα, άγγελος, διάβολος», όπως χαρακτηριστικά της λέει ο Μαρτσέλο Μαστρογιάνι.

Διακατέχεται από έναν αχαλίνωτο ερωτισμό που μόνο ο Φελίνι –λάτρης των γιγαντόσωμων γυναικών με τις καμπύλες και τα τεράστια στήθια– κατάφερε να αναδείξει, όσο κανείς πριν από αυτόν. Δεν είναι τυχαίο ότι δεν υπάρχει βιβλίο, αφίσα, φωτογραφία αφιερωμένα στο έργο του που να μην κυριαρχεί η εικόνα της Έκμπεργκ. Ίσως λοιπόν να μην έχει τόσο άδικο όταν ισχυρίζεται ότι «δεν με έκανε ο Φελίνι διάσημη αλλά εγώ εκείνον». Όπως συνήθιζε να λέει συχνά στις συνεντεύξεις της.

Ποια ήταν η Ανίτα Έκμπεργκ;

Η αλήθεια είναι ότι πριν φτάσει στο πλατό του Φελίνι η Έκμπεργκ είχε ήδη διανύσει μια δεκαετία αμερικανικής καριέρας. Γεννημένη στο Μάλο της Σουηδίας το 1931, το έκτο από οκτώ παιδιά μιας προτεσταντικής οικογένειας, ξεκίνησε από πολύ νωρίς το μόντελινγκ μέχρι που το 1950 στην ηλικία των 19 στέφθηκε Μις Σουηδία.

Αμέσως μετά ταξίδευσε στην Αμερική για να συμμετάσχει στο διαγωνισμό Μις Υφήλιος, τίτλο που δεν κέρδισε αλλά στη θέση του κέρδισε το διαβατήριο για το Χόλιγουντ. Έτσι, παράλληλα με φωτογραφίσεις μόδας άρχισε να κάνει ταινίες σε ρόλους που η μόνη απαίτηση ήταν να δείχνει όμορφη. Σύντομα όμως απέδειξε ότι είχε ταλέντο ηθοποιού και όλο και συχνότερα συμμετείχε σε ταινίες με σημαντικούς πρωταγωνιστές: Τζον Γουέιν, Λορίν Μπακόλ, Ντιν Μάρτιν, Τζέρι Λιούις, Μπομπ Χόουπ, Όντρεϊ Χέπμπορν, Χένρι Φόντα, Φρανκ Σινάτρα.

Ο τελευταίος σχετίστηκε και μαζί της όπως και ο Τάιρον Πάουερ, ο Γιουλ Μπρίνερ, ο Έρολ Φλιν και ο Γκάρι Κούπερ. Επίσης ο δισεκατομμυριούχος και ιδιοκτήτης της RKO Χάουαρντ Χιουζ που ήθελε να την παντρευτεί. Στον πρώτο που είπε το ναι το 1956 ήταν ο Βρετανός ηθοποιός Άντονι Στιλ με τον οποίο χώρισε τρία χρόνια μετά. Ξαναπαντρεύτηκε το 1963 με τον επίσης ηθοποιό Ρικ βαν Νάτερ, με τον οποίο ο γάμος κράτησε δώδεκα χρόνια. Και για τις δύο περιπτώσεις έλεγε ότι ήταν οι λάθος άνθρωποι.

Πώς την ανακάλυψε ο Φελίνι

Αλλά έτσι κι αλλιώς μάλλον δεν ήταν για γάμο η καλλονή Σουηδή που η Paramount προσπαθούσε να επιβάλλει ως ίνδαλμα αντίστοιχο της Μέριλιν Μονρό. Το 1956 κέρδισε μια Χρυσή Σφαίρα ως η πιο ελπιδοφόρα νέα ηθοποιός, φωτογραφιζόταν ως pin-up girl και ταξίδευε σε αποστολές προς ψυχαγωγία του αμερικανικού στρατού μαζί με τον κωμικό και φίλο της Μπομπ Χόουπ. Χάρη σε μια ολόσωμη φωτογράφιση της σε ένα αμερικάνικο περιοδικό έγινε η εμμονή – εφιάλτης του δαιμόνιου Ιταλού σκηνοθέτη που θα άλλαζε τη ζωή της.

Για εκείνη την πρώτη εικόνα που τόσο τον τάραξε, ο Φεντερίκο Φελίνι έλεγε: «Αυτός ο δυναμικός θηλυκός πάνθηρας ήταν καθισμένος καβάλα στο κιγκλίδωμα μιας σκάλας κι έπαιζε το μικρό κοριτσάκι. «"Θεέ μου", σκέφτηκα τότε, "βοήθησέ με να μην πέσω ποτέ στα νύχια της"».

Και φυσικά έκανε τα πάντα να πέσει στα νύχια της. Κατά την εκδοχή της ίδιας, πρώτη φορά ο Φελίνι την είδε ενώ οδηγούσε την γκρι κάμπριο Μερσεντές της -από τις πρώτες που κυκλοφορούσαν στην Ευρώπη-, στους δρόμους της Ρώμης. Όποια κι αν είναι η σωστή εκδοχή εκείνος την ερωτεύτηκε παράφορα εγείροντας τη μήνιν της γυναίκας του, Τζουλιέτα Μασίνα, η οποία ήταν πεπεισμένη ότι διατηρούσαν ερωτικό δεσμό. Κάτι που η Έκμπεργκ δεν έπαψε να το διαψεύδει όλη της τη ζωή. Μια υστερία, από την πλευρά της Μασίνα, που λίγο θυμίζει κι εκείνη της γυναίκας του δημοσιογράφου που υποδύεται ο Μαστρογιάνι στην Dolce Vita, για τη σταρ Σύλβια.

Έτσι κι αλλιώς οι ταινίες που έκανε μαζί με τον Φελίνι είναι ελάχιστες και καμία του ύψους και κυρίως της μυθικής διάστασης που πήρε η Dolce Vita. Στη σπονδυλωτή ταινία Boccaccio '70, το 1962, ως το μοντέλο μιας γιγαντοαφίσας που ζωντανεύει, στους Κλόουν του 1972 και στο συγκινητικό Intervista γυρισμένο μέσα στην έπαυλη της όπου επανασυνδέεται με τον Μαρτσέλο της και γίνεται μια γλυκιά αντιπαράθεση μεταξύ των θρυλικών εικόνων της Φοντάνα ντι Τρέβι με τους δύο γερασμένους ηθοποιούς.  

Επίλογος

Μετά την τεράστια επιτυχία της Dolce Vita δεν επέστρεψε ποτέ ούτε στην Αμερική ούτε βέβαια στη Σουηδία όπου έλεγε ότι μόνο για να θαφτεί θα επιστρέψει. Έκανε αρκετές ιταλικές κι άλλες διεθνείς ταινίες, κάποιες καλές αλλά οι περισσότερες μέτριες, ανακηρύχτηκε από το περιοδικό Empire μία από τις πιο σέξι γυναίκες στην ιστορία του κινηματογράφου, και μετά από 50 χρόνια αποχώρησε παίζοντας για τελευταία φορά μια ξεπεσμένη τραγουδίστρια της όπερας στον Κόκκινο Νάνο του Ιβάν λε Μουάρ. Αλλά τι σημασία έχει; Εμείς θα τη θυμόμαστε πάντα ως μια θεά της «Γλυκιάς Ζωής».

Απεβίωσε στη Ρόκα ντι Πάπα, στο Λάτσιο σε ηλικία 83 χρονών. «Δεν ξέρω αν υπάρχει παράδεισος ή κόλαση, αλλά σίγουρα η κόλαση θα είναι πιο ευχάριστη» είχε πει σε σουηδική ραδιοφωνική εκπομπή. 

Πηγή: lifo