ενημέρωση 7:04, 6 August, 2026

Οι εκλογές στην Αμερική

 

image
 
Γράφει η Σώτη Τριανταφύλλου
 
Για τους αντιπάλους του από τα αριστερά, ο Μπαράκ Ομπάμα εγκατέλειψε τις αρχές του – αν είχε ποτέ: δεν κατάφερε να απεμπλακεί από τον πόλεμο στο Ιράκ που κληρονόμησε από τον Τζ. Γ. Μπους και στον οποίον είχε αντιτεθεί το 2002 ούτε να καταργήσει τις φυλακές στο Γκουαντάναμο όπως είχε υποσχεθεί. Αντιθέτως, αύξησε τις επιθέσεις με μη επανδρωμένα σκάφη, ενέτεινε την επιτήρηση στις ΗΠΑ (και στον κόσμο), και υπέκυψε στις πιέσεις των Ρεπουμπλικάνων για τη μείωση του δημοσίου ελλείμματος «στις πλάτες των φορολογουμένων». Το αντι-Ομπαμικό συναίσθημα είναι εντονότερο στα δεξιά – να τι γράφει ο πρώην κυβερνήτης του Νιου Χάμσαϊρ Τζον Σανούνου: «Ο Ομπάμα δεν έχει ιδέα πώς λειτουργεί το αμερικανικό σύστημα. Δεν θα έπρεπε να μας εκπλήσσει: πέρασε τα πρώτα χρόνια της ζωής του στη Χαβάη καπνίζοντας διάφορα, ύστερα στην Ινδονησία... Όταν ήρθε στις ΗΠΑ εργάστηκε σε κοινοτικές οργανώσεις, δηλαδή σε σοσιαλιστικές δομές».

Εν όψει των midterm εκλογών στις 4 Νοεμβρίου όλοι φαίνονται να γυρίζουν την πλάτη στον Ομπάμα. Πράγματι, η προεδρία αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα τόσο στο εσωτερικό, όσο και στο εξωτερικό. Ο Ομπάμα, προς τιμήν του, δεν διαθέτει το δίκτυο πίεσης και πειθούς του Μπιλ Κλίντον –ο οποίος ψευδόταν και κολάκευε για να εξασφαλίσει υποστήριξη– ούτε φαίνεται να απολαμβάνει την εξωτερική πολιτική όπως συνέβαινε, για παράδειγμα, με τον Ρίτσαρντ Νίξον. Το αποτέλεσμα, που ενισχύεται από την πολυσυζητημένη φυλετική «μοναδικότητα», είναι η απομόνωση κι ένα είδος ανυπομονησίας –αντίστροφης μέτρησης– ώσπου να εκλεγεί ένας ακόμα πρόεδρος, ο οποίος, με τη σειρά του, θα αθετήσει υποσχέσεις και θα διαπράξει σφάλματα.

Αν πιστεύουμε ότι οι Αμερικανοί πρόεδροι είναι μαριονέτες των μεγάλων επιχειρήσεων –του Κεφαλαίου– οποιαδήποτε αποτίμηση της προεδρίας Ομπάμα είναι περιττή. Κι όμως, η κάθε προεδρία φέρνει, κατά κάποιον τρόπο, τη σφραγίδα του προέδρου – όταν αυτή η σφραγίδα είναι υπερβολικά έντονη διαμαρτυρόμαστε για προσωποπαγή εξουσία, όταν είναι λιγότερο έντονη διαμαρτυρόμαστε για «απουσία». Λόγου χάρη, τον περασμένο Αύγουστο, όταν σημειώθηκαν βίαια επεισόδια στο Φέργκιουσον του Μιζούρι, μερικοί είπαν ότι ο Ομπάμα είναι «απών» –επειδή δεν πήγε στο Φέργκιουσον– ενώ άλλοι ότι έδωσε υπερβολικό φυλετικό περιεχόμενο στην υπόθεση αναθέτοντάς τη στον υπουργό Δικαιοσύνης Έρικ Χόλντερ (που είναι μαύρος). Eξάλλου, οι συγκρίσεις μεταξύ προέδρων είναι, εξ ορισμού, λανθασμένες εφόσον αλλάζουν οι κοινωνικές συνθήκες στις οποίες ασκούν πολιτική. Στις ΗΠΑ ο δημογραφικός παράγοντας έχει αποφασιστική σημασία στην αλλαγή αυτών των συνθηκών: για παράδειγμα, μια ουσιώδης διαφορά ανάμεσα στην εποχή του Κλίντον και στην εποχή του Ομπάμα είναι ότι τα επιλεγόμενα «δύο έθνη» δεν είναι πλέον οι λευκοί και οι μαύροι, αλλά οι λευκοί και οι «άλλοι» – και μάλιστα με τους«άλλους» να αυξάνονται γοργά. Ήδη, οι ΗΠΑ του 1992 είναι μια μακρινή χώρα, ένα διαφορετικό τοπίο.

Ο Ομπάμα προσπάθησε να εφαρμόσει «μετα-φυλετική» πολιτική, ακόμα και «μετα-κομματική» ή «υπερκομματική». Η κρίση του 2008 βοήθησε σ’ αυτή την κατεύθυνση: υπήρξαν αντιστοιχίες με τη μεγάλη ύφεση της δεκαετίας του 1930 και ο Ομπάμα θεωρήθηκε ο «νέος Ρούζβελτ» με το καινούργιο New Deal. Δεν είμαι σίγουρη για τις ομοιότητες. Είμαι όμως σίγουρη ότι ο Ομπάμα έδρασε, σχετικά αποτελεσματικά, ως κεντρική εξουσία· κάτι που οι Αμερικανοί φοβούνται και αποφεύγουν: γι’ αυτό απέρριψαν την Obamacare. Η άγνοια των πολιτών γύρω από το πώς λειτουργεί το «κράτος» έφτασε σε αντι-Ομπαμικό πυρετό: σε πολιτείες όπως το Κεντάκυ εμφανίστηκαν συνθήματα του τύπου «Έξω η κυβέρνηση από την Κοινωνική Ασφάλιση» και «Κάτω τα κυβερνητικά σας χέρια». Για τον απλό Αμερικανό από το Κεντάκυ ο εχθρός είναι το «κράτος» με τα μακριά, βρόμικα χέρια το οποίο εκπροσωπεί, εκ των πραγμάτων, ο πρόεδρος. Υπό αυτή την έννοια, ό,τι και να κάνει ο Ομπάμα θα συναντήσει αντίσταση και λάσπη. Πόσο μάλλον όταν αναπτύσσονται ανορθολογικά κινήματα όπως το Tea Party ή αναβιώνουν παλιές διαμάχες όπως εκείνη των creationists εναντίον των επιστημόνων.

Όσο για τα προβλήματα της εξωτερικής πολιτικής, βρισκόμαστε σε μια καινούργια κατάσταση με αναδυόμενους παίκτες και με τις ανοησίες των ΗΠΑ να πληρώνονται πολύ ακριβά. Αλλά δεν ευθύνεται η προεδρία Ομπάμα για τον ισλαμικό εξτρεμισμό – ευθύνεται, εν μέρει, η αμερικανική και ευρωπαϊκή πολιτική ήδη από τις τελευταίες ημέρες του Ψυχρού Πολέμου, όταν υπέθαλπε τους Μουτζαχεντίν μόνο και μόνο επειδή ήταν αντικομμουνιστές και αντισοβιετικοί. Ο αντικομμουνισμός, από μόνος του, δεν είναι ο καλύτερος δυνατός σύμβουλος – όπως δεν είναι σωστή καμιά μονοδιάστατη, εμμονική στρατηγική. Ούτε ευθύνεται η προεδρία Ομπάμα για τη διεθνή συμπεριφορά της Ρωσίας για την οποίαν ευθύνονται αποκλειστικά οι Ρώσοι. Η φτηνή κοινωνιολογία που κατακλύζει τα δημοσιογραφικά σχόλια εμφανίζει την αμερικανική πολιτική ως πανίσχυρη, ύποπτη και ολέθρια. Την ίδια στιγμή, ο Ομπάμα κατηγορείται για ανημπόρια και για χαμένους πολέμους. Ένα από τα αρνητικά αποτελέσματα της παγκοσμιοποίησης είναι, νομίζω, η αύξηση των αγχογόνων παραγόντων που ενθαρρύνουν την καταγγελία συγκεκριμένων ενόχων. «Κάποιοι» πρέπει να φταίνε για τις οικολογικές καταστροφές, τη διεθνή τρομοκρατία, τη διάλυση κοινωνικού ιστού, την επισφάλεια στην αγορά εργασίας: το απλό συμπέρασμα είναι ότι φταίνε οι πολιτικοί, ιδιαίτερα εκείνοι που χαρακτηρίζονται, δουλοπρεπώς, ως «πλανητάρχες», οι οποίοι θεωρούνται υπερβολικά ισχυροί και την ίδια στιγμή πιόνια σκοτεινών δυνάμεων.

Πηγή:athensvoice


 

Γιατί η Γερμανία «καίγεται» για τη γυναικεία επιχειρηματικότητα

«Οι γυναίκες σήμερα οδηγούν την παγκόσμια οικονομία»…[1]ως καταναλώτριες!

Η ισχυρότερη οικονομία της Ευρώπης και μία από τις δυνατότερες του κόσμου, έχει σοβαρούς λόγους να ανησυχεί. Η δεύτερη εξαγωγική δύναμη του πλανήτη, για να διατηρήσει στα επόμενα χρόνια την οικονομική της ισχύ και την περαιτέρω ευημερία της, θα πρέπει να φέρει στο έδαφός της κόσμο, εκατομμύρια[2] επιστημονικά καταρτισμένους μετανάστες ή να μοχλεύσει εντονότερα και να δώσει κίνητρα στις εγχώριες υπάρχουσες, εν δυνάμει παραγωγικές ομάδες της κοινωνίας όπως οι γυναίκες.

Σε αυτό το πλαίσιο, εύκολα καταλαβαίνει κανείς, ότι το θέμα της γυναικείας επιχειρηματικότητας δεν εντάσσεται σε μια λογική με κατάλοιπα από φεμινιστικές ανησυχίες αλλά πρόκειται για την οικονομική πραγματικότητα του πιο πολυπληθή, φήμη ‘πειθαρχημένου’ λαού της Ευρώπης.

Όμως, αυτή δεν είναι όλη η ιστορία.

Με αφορμή το δικό της πρόβλημα και τις λύσεις που η Γερμανία βλέπει, σήμερα, προσφέρει το ‘τραπέζι’ στη συζήτηση για την ενδυνάμωση των γυναικών σε όλο τον κόσμο. Στην αποστολή που οργάνωσε το ομοσπονδιακό Γερμανικό Υπουργείο Εξωτερικών, με θέμα τις γυναίκες, ιδρύτριες επιχειρήσεων και τις γυναίκες σε ηγετικές θέσεις, έδωσαν το παρόν δυναμικές κυρίες από τέσσερεις ηπείρους[3]. Δημοσιογράφοι και επιχειρηματίες από τη Νότια Αφρική, το Μεξικό, το Ουζμπεκιστάν, η πρώτη γυναίκα Πρόεδρος του Εμπορικού Επιμελητηρίου της Βομβάης, επιχειρηματίες και διευθύντριες οργανισμών από την Καραϊβική, τον Καναδά, το Ελ Σαλβαδόρ, τη Βραζιλία, το Αζερμπαϊτζάν, τη Νότια Κορέα, την Αλγερία και άλλες. Έχει κάτι κοινό ο Καναδάς και η Ινδία ως προς την καθημερινότητα των γυναικών και την πολιτική για τη γυναικεία επιχειρηματικότητα; Μάλλον όχι, πρόκειται για τόσο διαφορετικές κοινωνίες όπου ίσως το πιο ενδιαφέρον κομμάτι του ταξιδιού ήταν οι ανταλλαγές και οι συζητήσεις για τις εμπειρίες τους, μεταξύ των γυναικών που συμμετείχαν στην αποστολή.

"All great things begin with a vision", Estee Lauder

Για την Claudia Νeusüss,  την επιβλητική συνιδρύτρια του WeiberWirtschaft, ίσως του πρώτου συνεργατικού χώρου της Ευρώπης, το όλο θέμα ήταν και συνεχίζει να είναι ένα αίτημα με πολιτική χροιά. Η ιστορία της ξεκινά λίγο πριν την πτώση του τείχους του Βερολίνου μαζί με άλλες Βερολινέζες όταν αποφασίζουν ότι θέλουν να φτιάξουν το δικό τους επιχειρηματικό χώρο, ένα είδος συλλογικής ιδιοκτησίας. Ιδανικά, έψαχναν για κάποιο εγκαταλειμμένο εργοστάσιο για να το μετατρέψουν σε ένα εργαστήριο εναλλακτικής οικονομίας.

«Ξεκινήσαμε το 1986, χωρίς χρήματα και καμία στήριξη από τους πολιτικούς. Αυτό που ακούγαμε συνέχεια ήταν ότι δεν υπάρχουν αρκετά χρήματα για ειδικές περιπτώσεις». Για την ίδια, η επιχειρηματικότητα με άξονα τις γυναίκες, έφερνε νέα ηθική και νέες αξίες, σε μία εποχή που δεν την «πολυπάλευαν» με την αντίληψη, τον τρόπο οργάνωσης και τη θέση της οικονομίας στην κοινωνία. «Και όπως πάντα, όταν οι πολιτικοί δεν είναι ενεργοί, οι ακτιβιστές αρχίζουν να δρουν», συμπληρώνει η Γερμανίδα επιχειρηματίας.

Σιγά-σιγά μάζεψαν κάποια χρήματα όμως τα προβλήματα άρχισαν να πολλαπλασιάζονται. Με την πτώση του τείχους του Βερολίνου, οι τιμές στα ακίνητα εκτοξεύτηκαν και κάπου εκεί συνειδητοποίησαν ότι τα χρήματα που κατάφεραν να μαζέψουν δε θα τους έφταναν για το παραμικρό. Το τραπεζικό δάνειο ήταν η μόνη λύση. Βρήκαν ένα παλιό εργοστάσιο καλλυντικών στο Ανατολικό Βερολίνο. Διαπραγματεύτηκαν με 20 τράπεζες πριν η τελευταία προσπάθεια ευοδώσει. «Το δάνειο υψηλό, το κόστος απαγορευτικό! Μία ημέρα πριν υπογράψω, συνειδητοποιώντας τι πηγαίναμε να κάνουμε, ήθελα να κάνω κάτι τρελό, να πέσω με αλεξίπτωτο, να κάνω bundgy jumping όμως και τα δύο ήταν ακριβά οπότε τελικά πήγα μέχρι τη δημοτική πισίνα και έπεσα από τα 10 μέτρα!» 

Μία παλιά γερμανική παροιμία λέει: «άρχισε εσύ να πλέκεις και ο θεός θα σου δώσει νήμα», έτσι και στην περίπτωση της Claudia, σιγά-σιγά, το πρωτότυπο για την εποχή αίτημά της ομάδας τους άρχισε να έχει τη στήριξη του τύπου και όπως η ίδια λέει «η δημόσια έκθεση, βοηθά στο να κινητοποιεί λύσεις». «Αν αποτυγχάναμε, θα ήταν πολιτική η αποτυχία. Είχαμε συγκεντρώσει πολλά βλέμματα και είχαμε πλέον και τη στήριξη των πολιτικών».

«Είμαστε ένα εργαστήριο εναλλακτικής οικονομίας»

Το 1989 γεννιέται ο συνεργατικός χώρος WeiberWirtschaft, σήμερα ο μεγαλύτερος συνεργατικός χώρος για γυναίκες στην Ευρώπη, με 1744 μέλη ενώ στο κτίριο δραστηριοποιούνται 60-70 γυναίκες επιχειρηματίες, η κάθε μία από τις οποίες είναι κάτοχος τουλάχιστον μίας μετοχής (η τιμή ανά μετοχή είναι περίπου 103 ευρώ). Από το 2013 έχουν αρχίσει να δίνουν μικρά δάνεια σε γυναίκες που ιδρύουν επιχειρήσεις. Οι άντρες μπορούν να αγοράσουν μετοχές, όμως δεν μπορούν να είναι μέλη της διοίκησης, προϋπόθεση που ήδη σκέφτονται να αναθεωρήσουν.

Όσο για το όνομα Weiberwirtschaft, σύμφωνα με τις ιδρύτριες, έχει μία δόση ειρωνείας, μιας και στα γερμανικά η έκφραση είναι διφορούμενη:
Weiber = σύζυγοι, μεγαλύτερες γυναίκες, Wirtschaft (διπλό νόημα): = οικονομία και εστιατόριο. Άρα, από την έκφραση, οι γυναίκες καταλαβαίνουν: οικονομία που διαχειρίζονται οι γυναίκες, ενώ για τους άντρες, ο συνειρμός είναι «μία πάμπ όπου συναντά κανείς γυναίκες.»
Η ιστορία τους μεγάλη και δύσκολη όμως όπως λέει η ίδια η Claudia «έχουμε γίνει μάστορες στο πώς να ξεπερνάμε τα εμπόδια. Επιμονή και δέσμευση χρειάζεται.»

«Η επιχείρησή μας είναι μία ιστορία επένδυσης σε μία πολιτική ιδέα. Δεν εξετάσαμε κάποιο εναλλακτικό σενάριο σε περίπτωση που τα πράγματα δεν πήγαιναν καλά. Ούτε και σήμερα εστιάζουμε στις τριβές γιατί έχουμε πάνω απ΄όλα ένα στόχο. Ήταν καλό που δεν τα ξέραμε όλα από την αρχή. Ήταν το καλύτερο πανεπιστήμιο που θα μπορούσα να φανταστώ. Δεν μετανιώνω για τίποτα» λέει και χτυπάει αποφασιστικά και έντονα τα πόδια της κάτω από το τραπέζι.

Για την ψηλή, γοητευτική ξανθιά επιχειρηματία, η γυναικεία επιχειρηματικότητα έχει κάποια εγγενή, κοινωνικά κολλήματα:

  1. Υπάρχει έλλειψη κοινωνικών προτύπων (role models)
  2. αντιμετωπίζουν περισσότερα εμπόδια ως προς την εξεύρεση πόρων
  3. έχουν λιγότερο χρόνο στη διάθεσή τους όπου και αυτός είναι απαραίτητο resource
  4. το πρότυπο του επιχειρηματία είναι συνήθως άντρας
  5. οι γυναίκες έχουν μεγαλύτερο φόβο ως προς την αποτυχία

Είναι οι γυναίκες χειρότερες επιχειρηματίες; «Είναι η οικογένεια ανόητε!»
35% των start ups διοικούνται από γυναίκες

Στο σύνδεσμο των εμπορικών επιμελητηρίων της Γερμανίας, CCI, το σπίτι της γερμανικής οικονομίας, ο Dr. MarcEvers, επικεφαλής του τμήματος για τις startup εταιρείες είναι ευθύς: «Το επιχειρηματικό πνεύμα ήταν ανέκαθεν σημαντικό για τη Γερμανία. Τι να κάνουμε, δεν έχουμε ούτε διαμάντια όπως στις χώρες σας, ούτε άλλες πλουτοπαραγωγικές πηγές στο έδαφος, οπότε το μόνο εργαλείο και εφόδιο είναι το επιχειρηματικό πνεύμα των Γερμανών», για να συμπληρώσει λίγο αργότερα, «σήμερα όμως το ενδιαφέρον των νέων να ιδρύσουν εταιρείες έχει καμφθεί. Η Γερμανία είναι από τις λίγες χώρες που οι νέοι θέλουν δουλειά και όχι να γίνουν επιχειρηματίες.»

Με αφορμή το γερμανικό μοντέλο, τι μπορούμε να μάθουμε για το επιχειρηματικό δαιμόνιο των γυναικών; Η περίπτωση της Γερμανίας είναι ενδιαφέρουσα στο βαθμό που η οικονομία είναι μία «υγιής» μίξη καπιταλισμού και κράτους πρόνοιας, έχει σημαντικό αριθμό μεταναστών οι οποίοι είναι είτε αυτοαπασχολούμενοι είτε έχουν τις δικές τους μικρές ή μεγάλες επιχειρήσεις. Από πλευράς κράτους, υπάρχει βοήθεια και η κοινωνία είναι όσο προοδευτική είναι μία δυτική κοινωνία. Πώς όμως αντιλαμβάνονται την κατάσταση οι ίδιες οι γυναίκες; «Άντρες και γυναίκες έχουν τον ίδιο βαθμό δημιουργικότητας, απλά οι γυναίκες ξεκινούν μια επιχειρηματική δραστηριότητα ως δευτερεύουσα εργασία, ως πάρεργο. Προτιμούν τις μερικής απασχόλησης επιχειρήσεις, που όμως έχουν μικρότερα περιθώρια κέρδους και περισσότερες πιθανότητες παύσης.

Ακόμα, σταματούν νωρίτερα και… όπως σε όλα στη ζωή, υπάρχει ο ψυχολογικός παράγοντας: οι γυναίκες, υποτιμούν τις επιχειρηματικές τους δυνατότητες» επισημαίνει ο Dr. Evers.  Οι γυναίκες είναι εξίσου καλές επιχειρηματίες όσο οι άντρες, όμως, όπως λέει χαρακτηριστικά, διοικούν πρώτα την “εταιρεία” οικογένεια. «Το Γερμανικό κράτος προσπαθεί με ειδικά προγράμματα για τη γυναικεία επιχειρηματικότητα να τις ενθαρρύνει, όπως το: "twin" => together, 2 womenwin», που σημαίνει αυτολεξεί: «δύο γυναίκες κερδίζουν». Το κρατίδιο του Βερολίνου υποστηρίζει τη γυναικεία επιχειρηματικότητα με βραβεία, εκθέσεις, συνέδρια, σεμινάρια, κατάλληλα προγράμματα, πληροφορήσεις για τις χρηματοδοτήσεις, συμβουλευτική από μέντορες, και βέβαια δικτύωση.

Σε γενικές γραμμές, άντρες και γυναίκες αντιμετωπίζουν τα ίδια προβλήματα όπως ένα πολύ συχνό και κοινό πρόβλημα για τη δραστηριότητα των startup είναι ότι οι ιδρυτές, τις περισσότερες φορές δεν μπορούν να εξηγήσουν την ιδέα τους.
Παρ ’όλα αυτά, η δυνατότητα εξέλιξης των γυναικών επιχειρηματιών είναι διαφορετική…

«Όταν η γυναίκα δεν καταλαβαίνει κάτι, περιμένεις από αυτή να καταλάβει κάτι λάθος.»

Μακριά από την Ευρώπη, για τη Neera Saaggi, την Ινδή Πρόεδρο του Εμπορικού Επιμελητηρίου της Βομβάης, το θέμα της ενίσχυσης των γυναικών που ασχολούνται με την επιχειρηματικότητά είναι δεδομένο. «Το πρώτο πράγμα που σκέφτηκα να υλοποιήσω όταν εκλέχτηκα στο επιμελητήριο, είναι μια πλατφόρμα όπου οι γυναίκες θα επικοινωνούν μεταξύ τους. Η επικοινωνία ανάμεσα στις γυναίκες είναι διαφορετική και κάποιες φορές, όταν υπάρχουν τριγύρω άντρες τις αποσπούν. Οι άντρες επικοινωνούν με διαφορετικό τρόπο μεταξύ τους και διαφορετικά όταν υπάρχουν τριγύρω γυναίκες». Τα αμιγώς επιχειρηματικά προβλήματα όμως φαίνεται να είναι κοινά στη Δύση και την Ανατολή. «Οι τράπεζες δεν έχουν εμπιστοσύνη στις νέες γυναίκες. Η αντιμετώπιση προς ένα άντρα είναι διαφορετική.» Για τη Neera, το θέμα της γυναικείας επιχειρηματικότητας είναι θέμα ενός άλλου τρόπου σκέψης στην κοινωνία και ως εκ τούτου, η ενθάρρυνσή τους από τους επίσημους φορείς καθίσταται αναγκαία. «Η γυναίκα πρέπει να ανακαλύψει τις δυνάμεις τις και όχι να προσπαθεί συνέχεια να προσαρμοστεί σε ένα κόσμο ανδρών. Στους περισσότερους εργασιακούς χώρους οι άντρες υπερισχύουν αριθμητικά αλλά και στις υψηλές θέσεις, τα αναγνωρίσιμα συμπεριφορικά σχήματα είναι κυρίως αντρικά. Όταν η γυναίκα δεν δέχεται κάτι, η κυρίαρχη άποψη είναι ότι επιχειρηματικά δεν αντιλαμβάνεται κάτι σωστά και άρα είναι λάθος. Μάλλον όμως περιμένεις από αυτή να καταλάβει κάτι λάθος...»

Η Neera συνεχίζει εξηγώντας πως οι τράπεζες δεν εμπιστεύονται τις νέες γυναίκες για να τις χρηματοδοτήσουν -κάτι που δε συμβαίνει με τους άντρες-, τους συμπεριφέρονται διαφορετικά μιας και η κυρίαρχη εντύπωση είναι τι οι γυναίκες δεν καταλαβαίνουν από νούμερα και ότι είναι πιο πιθανόν να αλλάξουν προτεραιότητα εφόσον θέλουν να δημιουργήσουν οικογένεια. Είναι ψέμα αυτό; Σίγουρα όμως δεν είναι όλη η αλήθεια, «για τη γυναίκα, η πληρότητα δεν είναι μονοδιάστατη»συμπληρώνει η μειλίχια Ινδή.

Προσοχή! Οι κυρίες της ιστορίας μας, δεν διεκδικούν ισότητα, ομοιότητα και άλλες φεμινιστικές αναζητήσεις. Το αίτημά τους είναι διαφορετικό.
Η δική τους ιστορία έχει ήδη δεδομένη τη θέση τους στο εργατικό δυναμικό, παλεύουν όμως να μην είναι τα ψευδο-αρσενικές.

Εντύπωση προκαλεί ότι οι γυναίκες επιχειρηματίες που συναντήσαμε, σε αντίθεση με τους άντρες επιχειρηματίες, όταν ρωτούνται τι είναι σημαντικό γι’ αυτές, δεν αναφέρονται σε αφηρημένες έννοιες όπως οι κατάλληλες συνθήκες, η οικονομία κτλ, αναφέρουν όμως συνθήκες από την προσωπική τους ζωή, την οικογένεια και τη στήριξη που λαμβάνουν από τον σύντροφο τους. Συνήθως, βρίσκουν στην οικογένειά τους τον πιο θερμό υποστηρικτή τους.

Η Barbara Jaeschke, διευθύντρια του Γερμανικού σχολείου ξένων γλωσσών, σήμερα πετυχημένη επιχειρηματίας, γεννήθηκε σε οικογένεια αγροτών και όπως λέει η ίδια «το λογικό και επιθυμητό για τον πατέρα μου ήταν να γίνω δασκάλα και να παντρευτώ έναν αγρότη ώστε να έχω σταθερό μισθό αλλά και άπλετο χρόνο το καλοκαίρι να τον βοηθάω με τις αγροτικές δουλειές. Όμως ταξίδεψα, και απέκτησα τον ιό που αποκτούν οι άνθρωποι που ταξιδεύουν, εκτέθηκα σε νέες ιδέες και το μυαλό μου ήθελε να κάνει άλλα πράγματα.» Το όραμα της ήταν να δημιουργήσει ένα campus, μία πανεπιστημιούπολη, δηλαδή ένα τόπο για κοινή ζωή των μαθητών (a life of living together). Πριν από 32 χρόνια, έφτιαξε το GLS Campus Berlin, το πρώτο σχολείο στη Γερμανία με campus. Σήμερα το σχολείο φοιτούν μαθητές με 35 διαφορετικές εθνικότητες.

«Πρέπει να πάρεις αποφάσεις και ρίσκα για να γίνεις επιχειρηματίας, πρέπει πρώτα να το ζήσεις μέσα στο μυαλό σου.» Γι’ αυτό το λόγο, είναι και επιφυλακτική με τα λεφτά που δίνει η κυβέρνηση στους ανέργους. O σύζυγος της, τη στήριξε όχι μόνο υλικά όταν δεν είχε χρήματα αλλά και ψυχικά. "Άκουσε προσεχτικά τους ανθρώπους και το προσωπικό σου. Πρέπει πάντα να βασίζεσαι στο προσωπικό και βέβαια να είσαι συνέχεια σε εγρήγορση. Πάρε τις αποφάσεις σου, πάρε την ευθύνη και δράσε γιατί οι τράπεζες θα χρηματοδοτήσουν την ιδέα μιας επιχείρησης και όχι ένα κτίριο!"

Μία άλλη χώρα που αντιμετωπίζει το ίδιο πρόβλημα με τη Γερμανία, την έλλειψη εργατικού δυναμικού υψηλού μορφωτικού επιπέδου, είναι ο Καναδάς. Για τη Vicki Saunders, επιχειρηματία από τον Καναδά και συγγραφέα του βιβλίου ¨Think like a ShEO¨, το ζήτημα της γυναικείας επιχειρηματικότητας δεν πρέπει να εξετάζεται από την πλευρά των κοινωνικών συμπτωμάτων του φυλετικού διαχωρισμού αλλά ως θέμα καθαρά οικονομικού ενδιαφέροντος. «Αντιμετωπίζουμε το θέμα της γυναικείας επιχειρηματικότητας ως ένα «αίτημα» ενώ οι γυναίκες είναι μια οικονομική δύναμη.»

Αυτό που πιο πολύ τη ξένισε στη Γερμανία είναι ότι επικρατεί μία σύγχυση ως προς την ηγεσία και το επιχειρείν, «οι γυναίκες με θέσεις σε διοικητικά συμβούλια δεν είναι το ζητούμενο. Δεν πρέπει να μπερδεύουμε την αναζήτηση σταθερότητας και το επιχειρηματικό πνεύμα. Ο επιχειρηματίας ψάχνει πώς θα αλλάξει τα πράγματα, δημιουργεί ιστορία και όχι σταθερότητα.»

Πηγή:protagon

Alfa Romeo Giulietta Sprint

Αποστολή στο Balocco: Βόλτα στα μονοπάτια της ιστορίας

Οδηγούμε τη νέα Giulietta Spirnt μαζί με σπάνιες Alfa του παρελθόντος.

 
 
Αποστολή στο Balocco: Βόλτα στα μονοπάτια της ιστορίας
 
Σε μια περίεργη συγκυρία, όπου η Λομβαρδία, είχε καλύτερο καιρό από την Αττική, ακριβώς 74 χρόνια μετά την περίφημη 28η Οκτωβρίου του '40 και ότι προέκυψε από αυτή, πετούσαμε από το Ελ. Βενιζέλος στο Malpensa.

 

Σκοπός της αποστολής ήταν η παρουσίαση της νέας Alfa Romeo Giulietta Sprint στο Balocco, στις εκτεταμένες, αναβαθμισμένες εγκαταστάσεις του gruppo έξω από το Μιλάνο οι οποίες άρχισαν να χρησιμοποιούνται από το '61 ώστε να δοκιμάζονται και να εξελίσσονται σε ασφαλές περιβάλλον οι Alfa.

Σχεδόν 14 χρόνια αργότερα, ο πρώτος Έλληνας οδηγός που βρέθηκε και οδήγησε εκεί μέσα ήταν, πιθανότατα, ο Γιώργος Μοσχούς, ο οποίος πέρα από τα κολακευτικά σχόλια που άκουσε από τους ανθρώπους της Autodelta, στο πλαίσιο δοκιμής της Ρ33Τ3, δέχτηκε και μια πρόταση για επαγγελματική αγωνιστική εμπλοκή στην Ιταλία. Την απέρριψε.

Άλλον ένα χρόνο αργότερα, τον Οκτώβριο του '76 συνταξιδέψαμε με το Γιώργο σε μια αποστολή στο Arese, στο Pomigliani d' Arco, στο Balocco. Ήταν η πρώτη φορά που βρέθηκα εκεί μέσα και τα συναισθήματα για έναν 19χρόνο, του οποίου οι παραστάσεις από αγώνες μπορεί να ήταν δυσανάλογα μεγάλες για την ηλικία του αλλά τόσο διαφορετικές από τις χώρες με σοβαρή, μεγάλη παράδοση, ήταν έντονα.

Έκτοτε, οι επαγγελματικές υποχρεώσεις με ξανάφεραν μερικές φορές στο Balocco, το οποίο προσαρμοζόταν στο πνεύμα της κάθε εποχής.

Σκεφτόμουν όλα αυτά κάτω από τον φθινοπωρινό ήλιο ακούγοντας και βλέποντας πράγματα, που θα ήταν απιθάνως ετερόκλητα πριν κάποια χρόνια. Άκουγα π.χ. τα σκασίματα του μοτέρ της 4C μαζί με τις αναπνοές από τα Weber της Sprint SZ. Έβλεπα καμουφλαρισμένα Jeep να ταλαιπωρούνται στο «στίβο μάχης». Ανήκουστα κι όμως αληθινά, εκεί στο πρώην άνδρο των Alfa που τώρα πια μοιραία εξυπηρετεί όλο το gruppo.

Ζωντανή, γουστόζικη, «Ιταλική» παρουσίαση της νέας Giulietta η οποία έχει το αρκετά σπάνια προσόν να γιορτάζει τα 60 χρόνια παρουσίας της, στον αυτοκίνητο κόσμο. Ε ναι! αυτή είναι μια vecchia signora. Ίσως να μην είναι τόσο όμορφη όσο η γιαγιά της, είναι όμως σαφώς ομορφότερη από την μητέρα της.

Την οδηγήσαμε στους πέριξ του Balocco δρόμους, γνωριστήκαμε με τον νέο 1,4 Multiair Turbο κινητήρα της, νιώσαμε την ισχύ των 150 ίππων του και καταλάβαμε την συμπεριφορά της. Μαζί με τις μεγαλύτερες απολήξεις των εξατμίσεων, το διαφορετικό διαχύτη, τις επανασχεδιασμένες ζάντες, επιχειρεί να διατηρήσει φρέσκο το πνεύμα των Alfa.

Ας σημειώσουμε στον στάνταρ εξοπλισμό, έξι αερόσακους, ESP, το ηλεκτρονικό διαφορικό Q2, ασφαλώς το διακόπτη DNA με τα παρεχόμενα προγράμματα και να θυμηθούμε ότι η Giulietta κέρδισε πέντε αστέρια στις δοκιμές πρόσκρουσης σύμφωνα με τις αυστηρότερες παραμέτρους που ορίζονται από το Euro NCAP.

Κοντά σε αυτά έρχονται και όλα τα σύγχρονα ηλεκτρονικά καλούδια, που ενδεχομένως αφήνουν αδιάφορους τους παλαιότερους και εκ των πραγμάτων φανατικότερους Alfisti, αλλά είναι καλοδεχούμενα από όλους όσοι απαιτούν να είναι συνεχώς «συνδεδεμένοι».

Να αναφερθεί επίσης ότι υπάρχουν διαθέσιμοι άλλοι πέντε κινητήρες όπως ο 1.4 MultiAir των 170 ίππων με το νέο Alfa TCT διπλοσύμπλεκτο αυτόματο κιβώτιο, ο 1.6 JTDM των 105 ίππων, ο δίλιτρος JTDM με 150 και ο επίσης δίλιτρος JTDM των 175 ίππων όπως και ο ισχύος 120 ίππων 1.4 Turbo με LPG.

Η ατραξιόν της ημέρας όμως, ήταν η εμπειρία να οδηγήσουμε δυο σπάνια αυτοκίνητα από το παρελθόν. Την μοναδική τω όντι, καθότι ένα μόνον αντίτυπο σε παγκόσμια κλίμακα 750 competizione και την Sprint Zagato.

Στο βιβλίο του Marcello Minerbi γίνεται μια εκτενής αναφορά για την 750. «Αυτή η ιδέα αναπτύχθηκε για πρώτη φορά μέσα από τη συνεργασία μεταξύ Alfa Romeo και της καροτσερίας Boano. Δημιουργήθηκε ως ένα roadster, με τελικό στόχο την κατασκευή πενήντα συνολικά αντιτύπων, αλλά λόγω τεχνικών προβλημάτων που προέκυψαν κατά τη διάρκεια των δοκιμών, η Alfa σταδιακά έχασε το ενδιαφέρον της».

Η γραμμή της 750, συνδυάζοντας αρμονία και επιθετικότητα είναι αδύνατον να μην κλέψει το βλέμμα. Τα εμπρόσθια φτερά και η κατάληξη τους στα φωτιστικά σώματα αγγίζει το αριστούργημα. Σχεδιαστική δημιουργία του Felice Mario Boano και του γιού του Gian Paolo Boano, αποτελεί άλλο ένα εξαιρετικό δείγμα της Ιταλικής σχεδιαστικής σχολής των μέσων της δεκαετίας του '50. Η εξάτμιση βγαίνει, ξεδιάντροπα σχεδόν, από την αριστερή μπάντα αγκαλιάζοντας με την ασημένια της απόχρωση το μεταξόνιο. Η ουρά άλλη μια αριστουργηματική σύλληψη, με τις αεροδυναμικές αντιλήψεις της εποχής, κι όλα βαμμένα στο βαθύ επαναστατικό κόκκινο.

Κάτω από καπό της ένα τετρακύλινδρος, 1.488 κ.εκ. με διπλούς επικεφαλής εκκεντροφόρους κινητήρας, παράγει 145 ίππους, σχεδόν 100 ίππους ανά λίτρο, νούμερο ακραίο για το '55, που αν το συνδυάσουμε με τα 670 κιλά του βάρους της, έχουμε μια εικόνα των δυνατοτήτων που πρόσφερε πριν από 60 χρόνια.

Με ένα αίσθημα μεγάλη ευθύνης διήνυσα τρεις γύρους, σχεδόν οκτώ συνολικά χιλιόμετρα σε ένα τμήμα πίστας του Balocco, σε ένα κατ' ουσίαν ταξίδι στο παρελθόν.

Δεξιοτίμονο, (γιατί άραγε;), με το κλειδί της μίζας στο δεξί άκρο του ταμπλό, εννοείται χωρίς ζώνες, και ένα εσωτερικό σύρτη με ελατήριο για να ανοίγει, να κλείνει και να ασφαλίζει η μικροσκοπική πόρτα. Χωνεύεις το κορμί σου κάτω από το μεγάλης διαμέτρου τιμόνι και ψάχνεις τα ποδωστήρια κάπου στο βάθος. Έντονη μυρωδιά βενζίνης, προϊόν αναθυμιάσεων, σου θυμίζει πως ήταν κάποτε τα αγωνιστικά. Φέρνεις στη ζωή τα 1.488 κ.εκ. και πατώντας συμπλέκτη βρίσκεις την πρώτη με το αριστερό σου χέρι στο κλασσικής διάταξης πεντάρι κιβώτιο. Σκληρή αίσθηση του πεντάλ της βενζίνης και να που οι τροχοί κυλούν. Ο αέρας, που τα δυο μικρά παρμπρίζ δεν εμποδίζουν να έρχεται στο πρόσωπο του οδηγού, ειδικά αν δεν είναι μικρός το δέμας, παρεμβαίνει κάπως στο να ακούς τις ανάσες της τροφοδοσίας από τα διπλού σώματος καρμπυρατέρ.

Θα ήταν υπερβολή να μιλήσουμε για συμπεριφορά. Το να πιέσεις ένα ΄τέτοιο αυτοκίνητο αγγίζει τα όρια του αμαρτήματος. Με τη συγχρονιζέ της δεύτερης να απαιτεί ιδιαίτερη προσοχή, τις κάπως μεγάλες κλήσεις, το μάλλον ελαφρύ τιμόνι, κλείνει η περιγραφή της συμπεριφοράς. Αυτό που μένει είναι μια καθαρή συγκίνηση για κάτι τόσο σπάνιο, που μπορεί να μην περπάτησε σε επίπεδο αγωνιστικό ή εμπορικό, αλλά δεν παύει να αποτελεί ένα εξαίσιο δείγμα μια σπουδαίας εποχής.

Στο ίδιο περίπου κλίμα και οι εντυπώσεις από την Giulietta Sprint Zagato. Μεταγενέστερη δημιουργία αυτή, από τον οίκο που σύστησε τον μεσοπόλεμο ο Ugo Zagato. Δυο εκδόσεις κοσμούν την ιστορία της αυτοκίνησης η SZ Coda Tonda από το '58 και η μεταγενέστερη Coda Tronca που οδηγήσαμε.

Οι πρεσβύτεροι μπορούν να θυμηθούν δυο πανέμορφες Coda Tonda που συμμετείχαν στον αγώνα ταχύτητας Κερκύρας, αυτό το μοναδικό street circuit, τον Αύγουστο του '61. Μάλιστα ξεκίνησαν από την πρώτη σειρά με τον τελικό νικητή Dorre Leto di Priolo από την pole και τον τρίτο Χ. Θεοδωρακόπουλο από τη δεύτερη θέση του grid. Στη δεύτερη θέση της κατάταξης είχε τερματίσει ο Τζώνυς, ο οποίος είχε σημειώσει και τον ταχύτερο γύρο του αγώνα με την two ten.

Πολύ σπάνια «κομμάτια» πλέον, η τιμή των οποίων σήμερα, στο μάλλον ασυγκράτητο χρηματιστήριο των ιστορικών αυτοκινήτων ξεπερνά και τις 300.000 €, καθότι μόνον 217 είχαν κατασκευασθεί.

Σπάνια όμως είναι και τα συναισθήματα που γέννησαν, σε όσους τυχερούς τους δόθηκε η ευκαιρία να τα οδηγήσουν έστω και λίγο στο περιβάλλον του Balocco. Διαφορετική θέση οδήγησης από αυτή πού σήμερα έχουμε συνηθίσει, μακρυά από το τιμόνι και τα μεγάλα κορμιά θα δυσκολευτούν να βολευτούν στον περιορισμένο χώρο.

Με διαθέσιμα 1.290 κ.εκ,. και 100 ίππους, από τον ελαφρύ τετρακύλινρο κινητήρα της Alfa και βασισμένο στα 750 μόνον κιλά του συνολικού του βάρους, αυτή η Sprint είχε γίνει όνειρο για πολλούς από την πρώτη στιγμή που βγήκε από τα σχεδιαστήρια του Zagato μα σήμερα αποτελούν πολύ υψηλότερο στόχο.

Μεγάλα στρόγγυλα όργανα δεσπόζουν στο κέντρο τα οποία βλέπει, μέσα από το επίσης μεγάλης διαμέτρου τιμόνι, αλλά αυτό που σε συναρπάζει και σε οδηγεί στο παρελθόν είναι ο έντονος ήχος που παράγουν τα καρμπυρατέρ.

Προσπαθούσα να φανταστώ πως θα ήταν να είσαι 7 ή 8 ώρες στριμωγμένος συνεχώς μέσα σε μια SZ που θα έσπρωχνες μονίμως στα όρια της και στα όρια σου, σε ένα αγώνα σαν το Targa Florio, φλερτάροντας αδιαλείπτως με βράχους και γκρεμούς χωρίς καμιά προστασία από αυτές που σήμερα παρέχονται.

Αλλά έτσι ήταν τα πράγματα τότε που οι αγώνες ήταν πολύ πιο επικίνδυνοι και ο έρως αρκετά πιο ασφαλής. Σήμερα είναι αντίστροφα και απομένει το ερώτημα πότε ήταν καλύτερα.

Το απόγευμα που προχωρούσε γρήγορα πάνω στη γη της Λομβαρδίας δεν έδωσε κάποια απάντηση. Ούτε και το ταξίδι της επιστροφής.

Υποθέτω δε, ούτε και το «αύριο» θα δώσει.

 
  • Κατηγορία AUTO-MOTO
  • 0

Πρώτοι στα εγκεφαλικά και χωρίς ειδικές μονάδες

Θα μπορούσαν να σώσουν ζωές, ενώ σαφώς προτιμότερη είναι η άμεση αντίδραση και η πρόγνωση
 
Πρώτοι στα εγκεφαλικά και χωρίς ειδικές μονάδες
 
Μία ακόμη αρνητική πρωτιά στον χώρο της Υγείας έχει η Ελλάδα, και συγκεκριμένα στον τομέα των αγγειακών εγκεφαλικών επεισοδίων. Οι ειδικές μονάδες αντιμετώπισης εγκεφαλικών επεισοδίων που λειτουργούν στη χώρα μετριούνται στα... δάκτυλα του ενός χεριού, ενώ υπάρχουν ημέρες κατά τις οποίες εφημερεύουν νοσοκομεία που δεν διαθέτουν ανάλογες δομές. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Εγκεφαλικών Επεισοδίων (έχει καθιερωθεί η 29η Οκτωβρίου), οι ειδικοί επιστήμονες εκφράζουν την ανάγκη δημιουργίας δικτύου για την αντιμετώπιση της πάθησης.

«Εχει αποδειχθεί επιστημονικά ότι οι ασθενείς που νοσηλεύονται σε μονάδα αντιμετώπισης εγκεφαλικών επεισοδίων έχουν καλύτερη έκβαση σε σχέση με αυτούς που νοσηλεύονται σε κοινούς θαλάμους. Ωστόσο στην Ελλάδα οι δομές αυτές δεν επαρκούν» δηλώνει η κυρίαΣοφία Βασιλοπούλου, επίκουρη καθηγήτρια Νευρολογίας, γιατρός στη Μονάδα Εγκεφαλικών Επεισοδίων του νοσοκομείου «Αιγινήτειο». Οπως αναφέρει, δεν υπάρχει η πολιτική βούληση για τη δημιουργία ανάλογων μονάδων σε οργανωμένη βάση.
Σύμφωνα με την κυρία Βασιλοπούλου, τα ισχαιμικά εγκεφαλικά αφορούν το 80% του συνόλου των εγκεφαλικών επεισοδίων (20% είναι τα αιμορραγικά εγκεφαλικά). Σημαντικό ρόλο παίζουν ο χρόνος προσέλευσης του περιστατικού στο νοσοκομείο και η σωστή αντιμετώπισή του. «Οταν το περιστατικό προσέρχεται στο νοσοκομείο εντός ευλόγου χρόνου έχει καλύτερη πρόγνωση. Και εύλογος χρόνος σημαίνει το πολύ εντός τεσσερισήμισι ωρών. Αυτό είναι το μάξιμουμ. Είναι κατανοητό βεβαίως ότι αν ένα περιστατικό προσέλθει νωρίτερα, δηλαδή μέσα στην πρώτη ώρα, θα έχει ακόμη καλύτερη πρόγνωση, αφού υποβάλλεται άμεσα σε θρομβόλυση (σ.σ. διάλυση των θρόμβων του αίματος). Το μυστικό βρίσκεται στον χρόνο» διευκρινίζει.
Τα στοιχεία που... σκοτώνουν

Η κυρία Βασιλοπούλου σημειώνει ότι τα τελευταία χρόνια όλο και περισσότεροι νέοι άνθρωποι παθαίνουν εγκεφαλικό επεισόδιο λόγω των συνθηκών διαβίωσης (κακή διατροφή, στρες).

Στοιχεία του Παγκόσμιου Οργανισμού κατά των Εγκεφαλικών Επεισοδίων δείχνουν ότι:
  • Ενας στους έξι ανθρώπους θα πάθει κάποια στιγμή στη ζωή του εγκεφαλικό επεισόδιο, ανεξαρτήτως ηλικίας.
  • Κάθε έξι δευτερόλεπτα ένα άνθρωπος χάνει τη ζωή του εξαιτίας εγκεφαλικού επεισοδίου.
  • Περίπου έξι εκατομμύρια άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους από εγκεφαλικό κάθε χρόνο. Στην Ελλάδα νοσηλεύονται 40.000 άτομα ετησίως.
  • Τα εγκεφαλικά επεισόδια αποτελούν τη δεύτερη αιτία θανάτου στις ηλικίες άνω των 60 ετών και τη σημαντικότερη αιτία μόνιμης αναπηρίας.
  • Το 70% των ασθενών με εγκεφαλικό επεισόδιο δεν είναι σε θέση να αναγνωρίσει και να αξιολογήσει σωστά τα συμπτώματα με συνέπεια να μην αντιμετωπίζεται άμεσα και με τον κατάλληλο τρόπο.
  • Στα επόμενα χρόνια αναμένεται σημαντική αύξηση του αριθμού των εγκεφαλικών επεισοδίων.

Μπορεί να προληφθεί

Οι ειδικοί επιστήμονες τονίζουν ότι το εγκεφαλικό επεισόδιο μπορεί να προληφθεί και να θεραπευτεί αρκεί:

  • Ολοι να γνωρίζουν και να ρυθμίζουν τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου, δηλαδή την υπέρταση, τον διαβήτη, την υπερχοληστεριναιμία, το κάπνισμα, την παχυσαρκία.
  • Αν νιώσουν αιφνίδια αδυναμία ή μούδιασμα να κάνουν το εξής τεστ: να χαμογελάσουν, να σηκώσουν τα δύο χέρια και να πουν μία απλή πρόταση. Οποιος δεν καταφέρει να ολοκληρώσει το τεστ θα πρέπει να καλέσει το ΕΚΑΒ και να μεταφερθεί όσο γίνεται πιο σύντομα σε νοσοκομείο.

Τα συμπτώματα
  • Ξαφνικό μούδιασμα ή αδυναμία του προσώπου, του χεριού ή του ποδιού, ιδιαίτερα στη μία πλευρά του σώματος.
  • Ξαφνική σύγχυση ή δυσκολία στην ομιλία ή στην κατανόηση.
  • Ξαφνική δυσκολία στην όραση στο ένα ή και στα δύο μάτια.
  • Ξαφνικό πρόβλημα ζάλης, απώλεια της ισορροπίας ή του συντονισμού των κινήσεων.