Τα μυστικά της Μόνα Λίζα - μια κλοπή, ο Πικάσο και το χαμόγελο του Ντα Βίντσι
- Κατηγορία ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ
- 0 σχόλια
ο Λεονάρντο ντα Βίντσι ζωγραφίζει τη Μόνα Λίζα… ή μήπως όχι; Είναι ο πιο διάσημος, ο πιο ακριβός και ο πιο μυστηριώδης πίνακας όλων των εποχών. Τι είναι εκείνο που κάνει τη Μόνα Λίζα τόσο ανεπανάληπτη...
Είναι ένα παγκόσμιο σύμβολο. Έχει πρωταγωνιστήσει σε τραγούδια, ταινίες, ποιήματα και έργα της Pop Art. Κι όμως 500 χρόνια μετά τη δημιουργία της Μόνα Λίζα (Mona Lisa) από τον ιδιοφυή Λεονάρντο ντα Βίντσι, δεν είμαστε ούτε καν κοντά στο να ξεδιπλώσουμε το μυστήριο πίσω από τον πίνακα και τις ιστορικές του καταβολές.
Η μυστηριώδης Μόνα Λίζα, γνωστή και ως Τζιοκόντα, ή «Πορτρέτο της Λίζα Γκεραρντίνι», είναι μια ατμοσφαιρική προσωπογραφία από το επιδέξιο χέρι του Ιταλού καλλιτέχνη Λεονάρντο ντα Βίντσι. Θεωρείται το πιο διάσημο έργο ζωγραφικής στον κόσμο και έχει αναπαραχθεί και τοποθετηθεί ως εικόνα πάνω σε εκατοντάδες αντικείμενα καθημερινής χρήσης, με δεκάδες καλλιτέχνες να τη χρησιμοποιούν για να δημιουργήσουν τη δική τους «πειραγμένη» εκδοχή της Τζοκόντα.
Η Λίζα απεικονίζεται ως πιστή σύζυγος - το δεξί της χέρι στηρίζεται με χάρη πάνω από το αριστερό. Τα σκουρόχρωμα ενδύματα και το μαύρο πέπλο της ήταν επηρεασμένα από την ισπανική υψηλή μόδα. Η ταυτότητα της εικονιζόμενης γυναίκας αναγνωρίστηκε στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης το 2005 από έναν ειδικό που ανακάλυψε ένα σημείωμα του 1503 το οποίο είχε γράψει ο Αγκοστίνο Βεσπούτσι. Πολλές εναλλακτικές απόψεις έχουν εκφραστεί σχετικά με την ταυτότητα της γυναίκας του πίνακα. Κάποιοι μελετητές θεωρούν πως η Λίζα ντελ Τζιοκόντο ήταν το αντικείμενο μιας άλλης προσωπογραφίας, και εντοπίζουν τουλάχιστον άλλους τέσσερις πίνακες στους οποίους αναφέρεται ο Βασάρι αποκαλώντας τους Μόνα Λίζα.
Κατά τον Σίγκμουντ Φρόιντ το περιώνυμο μειδίαμα της Μόνα Λίζα ήταν αποτέλεσμα μιας ανάμνησης του Λεονάρντο από τη μητέρα του. Άλλες προτάσεις για την ταυτότητα της εικονιζόμενης γυναίκας είναι: η μητέρα του Λεονάρντο, η ερωμένη του συζύγου της Λίζα ντελ Τζοκόντο, η πλούσια καπριτσιόζα Ιζαμπέλα από τη Νάπολη και πάρα πολλές άλλες. Κάποιοι έφτασαν να ισχυριστούν ότι είναι ο ίδιος ο... Λεονάρντο που πόζαρε για τον... εαυτό του. Σήμερα οι απόψεις των ιστορικών της τέχνης συγκλίνουν στην άποψη πως ο πίνακας απεικονίζει όντως τη Λίζα ντελ Τζιοκόντο.
Μελέτη του Guardian αναφέρει ότι το πορτρέτο ξεκίνησε περίπου γύρω στο 1503 και ολοκληρώθηκε με άλλο πρόσωπο μετά από δέκα χρόνια. Ο καλλιτέχνης μετέφερε τον πίνακα από την Ιταλία στη Γαλλία το 1516 όταν ο βασιλιάς Φραγκίσκος Α΄ τον προσκάλεσε να εργαστεί στο Clos Lucé κοντά στο βασιλικό κάστρο στην Αμπουάζ. Πιθανότατα μέσω των κληρονόμων του βοηθού του Λεονάρντο ντα Βίντσι, Σαλάι, ο βασιλιάς αγόρασε τον πίνακα και τον τοποθέτησε στο παλάτι της Fontainebleau, όπου παρέμεινε έως ότου δόθηκε στον Λουδοβίκο ΙΔ΄.
Ο Λουδοβίκος ΙΔ΄ μετέφερε το έργο στο Παλάτι των Βερσαλλιών. Μετά τη Γαλλική Επανάσταση, μεταφέρθηκε στο Μουσείο του Λούβρου. Ο Ναπολέοντας τοποθέτησε το έργο στο δωμάτιό του, στο Παλάτι του Κεραμεικού. Αργότερα ο πίνακας επεστράφη στο Μουσείο του Λούβρου. Κατά τη διάρκεια του Γαλλοπρωσικού Πολέμου (1870-1871) μεταφέρθηκε από το Λούβρο στο Brest Arsenal.
Ο Περούτζια ήταν ένας Ιταλός πατριώτης που πίστευε πως ο πίνακας του Λεονάρντο έπρεπε να επιστραφεί στην Ιταλία και να εκτίθεται σε ιταλικό μουσείο. Πιθανώς βέβαια σχεδίαζε να τον «μοσκοπουλήσει». Αφού κράτησε τον πίνακα στο διαμέρισμά του για δύο χρόνια, τελικά συνελήφθη όταν προσπάθησε να τον πουλήσει στους διοικητές της πινακοθήκης Ουφίτσι στη Φλωρεντία. Τον έκρυβε στον διπλό πάτο ενός μπαούλου στο δωμάτιό του.
Ύποπτοι θεωρήθηκαν ο Γάλλος ποιητής Γκιγιώμ Απολλιναίρ και ο φίλος του, Πάμπλο Πικάσο, ο οποίος επίσης ανακρίθηκε, αλλά και οι δύο απαλλάχθηκαν των κατηγοριών. Ο πίνακας εκτέθηκε σε διάφορα μέρη σε όλη την Ιταλία και επεστράφη στο Μουσείο του Λούβρου το 1913.