Μ. Σαλματάνη: Η Μαντάμ Σουσού της Κηφισιάς

Γράφει ο Γιάννης Κατσίμπας

Σχολιάζοντας τα –μύρια όσα- κεκτενόμενα της ύψιστης μεταμοντέρνας πολιτικού της Κηφισιάς Μ. Σαλματάνη-Κεφαλά, μου ήρθε στο νου το κείμενο του Δημήτρη Ψαθά. Η Μαντάμ Σουσού. Η οποία, το μόνο που ήθελε η καημένη ήταν να μοιάσει της αριστοκρατίας και πηγαινοέρχονταν μέσα στις φτωχογειτονιές, στον «Βούθουλα» της Ακαδημίας Πλάτωνος, ανάμεσα στα φτωχομάγαζα και τους λέτσους και αμολούσε ηχηρές λέξεις των εγγραμμάτων: «Πτωχέ»! «Βλαξ»! «Μπιθουλέοι»!

Παρομοίως και «η δική μας» Μ. Σαλματάνη-Κεφαλά, κινούμενη στα χνάρια της πραγματικά σπουδαίας ηρωϊδας του Ψαθά, περιφερόμενη και αυτή σε αντίστοιχες γειτονιές, -Αλώνια-, εμπνεόμενη από τον συνάδελφό της, σε σχόλια της, βλέπει στον συμπατριώτη της «την αμορφωσιά του, τον εθνικισμό του, την προσκόλληση στις ρίζες, τους στενούς ορίζοντες, τον αντι-ευρωπαϊσμό, τον αντι-δυτισμό, την ψευτο-σοφία, το γλεντζέδικο πνεύμα, την αλαζονεία, το σύμπλεγμα κατωτερότητας, τη μανία καταδιώξεως, τις καταδόσεις της στην Αστυνομία»! Όλα αυτά μαζί.

Και δεν της αρέσει καθόλου αυτός ο αγράμματος έλληνας που ψηφίζει κάτι διαφορετικό από αυτήν, διότι λέει, είναι σαν τον Γιακωβίνο της Γαλλικής Επανάστασης! Αβράκωτος δηλαδή, ξυπόλυτο τάγμα, «μάζα», όπως τον αποκαλεί, δηλαδή πλέμπα, «χύδην όχλος» που έλεγαν και οι καθαρεουσιάνοι επί εποχής Μυστριώτη. Ενώ η Μ. Σαλματάνη είναι άλλο είδος, εργαζόμενη νοικοκυρά, που λέει και ο Χατζηχρήστος, εξευρωπαϊσμένη, κακοντυμένη και όχι «πτωχή και βλαξ μπιθουλέα».

Είναι γεγονός ότι ο σουσουδισμός έχει βαθιές ρίζες στην ελληνική κοινωνία και προφανώς η κα Σαλματάνη θα τον έχει εμπεδώσει πάρα πολύ καλά, για να τον αναπαράγει με τόση ακρίβεια, με τέτοια πειστικότητα. Εμένα πάλι η περίπτωση αυτή, της κας Σαλματάνη, μου έφερε στο νου ένα πλάνο με τον Λάμπρο Κωσταντάρα υπουργό και την υπηρέτριά του. Χτυπάει το κουδούνι. «Πήγαινε μωρή να ανοίξεις», της λέει ο υπουργός. Επιστρέφει η υπηρέτρια, ταπεινής καταγωγής, μάλλον από τη Νάξο. «Ποιος είναι;», ρωτάει ξερά ο Κωσταντάρας. «Δεν ξέρω κύριε…», του απαντάει αυτή, «…δυο άγνωστοι είναι, σαν χωριάτες μου φαίνονται»!

Δυστυχώς, η κα Σαλματάνη θα πρέπει να συνηθίσει στην ιδέα ότι οι Κηφισιώτες ίσως είναι χωριαταραίοι, αγράμματοι και ψηφίζουν άλλο από την ίδια. Στην περίπτωση πάντως που θα ήθελε να επιμείνει στην μόρφωση, στην συναναστροφή της μόνον με εγγράμματους και στην απέχθειά της για τους μπιθουλέους, θα της υποδείξω και ένα μικρό παράθεμα του Στρατή Μυριβήλη, που και αυτός έγραφε μερικά μυθιστορήματα, όχι όπως και η ίδια.

Έγραφε λοιπόν αυτός ο Μυριβήλης, το 1940: «Και πώς να μην νοιώθω την οργή που ομολόγησα ενάντια στους ανόητους λόγιους, σαν ξαίρω πως επί εκατό χρόνια πολέμησαν με όλα τα μέσα που τους έδωσε το κράτος αυτή την ελληνικότητα μέσα στη ζωή του λαού; Για τους γραμματισμένους μιλώ, που αποτελούν το Κράτος και για όλους τους ημιμαθείς που μαζί πήγαμε στο Γυμνάσιο και στο Πανεπιστήμιο και μαζί βγήκαμε φορτωμένοι θανάσιμες παρεξηγήσεις. Όσο για τον αγράμματον ελληνικό λαό, τον αγνώς αγράμματο, τον εκατό τοις εκατόν αγράμματο, αυτόν είναι που λογαριάζω για εθνική κιβωτό των ελληνικών αξιών».

Και μια και ο λόγος για γραμματιζούμενους καμμία σχέση με την εν λογω «κυρία». Αυτήν θα μπορείται να την βρείτε –στην πραγματική ζωή- να καταδίδει στην Αστυνομία, το φόρτε της, για να υπερασπίσει τα μύρια όσα και αμαρτίες, αρπαχτές έχει διαπράξει όσο διάστημα είχε θέσεις στο Δήμο Κηφισιάς, επί Δημαρχίας Ν. Χιωτάκη.-