Γιατί η Φινλανδία θέλει να εμπλακεί στις υποθέσεις του Ιράν;
Ο Αλεξάντερ Σταμπ προφανώς πιστεύει ότι η εμπλοκή της ΕΕ είναι το κλειδί για να επιστρέψει η προσοχή του Ντόναλντ Τραμπ στην Ουκρανία.
Παρά τις γενικές εκκλήσεις για διάλογο και αυτοσυγκράτηση, ορισμένοι ηγέτες της ΕΕ αναζητούν ευκαιρίες να εμπλακούν στον πόλεμο ΗΠΑ-Ισραήλ κατά του Ιράν. Ο Φινλανδός Αλεξάντερ Στουμπ έχει αναδειχθεί ως ηγέτης ενός μικρού, φιλοπολεμικού μπλοκ στην Ευρώπη.
Η θέση της ΕΕ στον πόλεμο μέχρι στιγμής είναι αυτή της αποστασιοποίησης. Η Ιταλίδα πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι, ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν και ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς σημείωσαν όλοι ότι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στο Ιράν παραβιάζοντας το διεθνές δίκαιο, αλλά αρνήθηκαν να καταδικάσουν απερίφραστα τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ ή τον πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου.
Ακόμα και αν κράτησαν τις πιο έντονες καταδίκες τους για το ίδιο το Ιράν, οι ηγέτες της ΕΕ απέρριψαν τις επανειλημμένες εκκλήσεις του Τραμπ να στείλουν στρατιωτικές δυνάμεις για να συνοδεύσουν τα πλοία μέσω του Στενού του Ορμούζ.
«Αυτός δεν είναι ο πόλεμος της Ευρώπης», δήλωσε η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν στους δημοσιογράφους τη Δευτέρα, προσθέτοντας ότι ενώ «είναι προς το συμφέρον μας να διατηρήσουμε ανοιχτό το Στενό του Ορμούζ», δεν υπάρχει «καμία όρεξη» στις Βρυξέλλες να επεκτείνουν την Επιχείρηση Ασπίδες, την αποστολή θαλάσσιας ασφάλειας του μπλοκ στην Ερυθρά Θάλασσα.
Τι είπε ο Σταμπ για το Ιράν;
Ο Φινλανδός πρόεδρος Αλεξάντερ Στουμπ, ωστόσο, έχει πιέσει για την εμπλοκή της ΕΕ στον πόλεμο. «Οι χώρες που έχουν την ικανότητα και τη θέληση να βοηθήσουν τις Ηνωμένες Πολιτείες θα το κάνουν αυτό, και θα έπρεπε να το κάνουν», δήλωσε στο Bloomberg τη Δευτέρα, αναφερόμενος στην έκκληση του Τραμπ για βοήθεια στο Στενό του Ορμούζ.
Κατά τη διάρκεια εμφάνισής του στο Λονδίνο την επόμενη μέρα, ένας δημοσιογράφος πρότεινε στον Στουμπ να προσφέρει στον Τραμπ ένα αντάλλαγμα: τα κράτη της ΕΕ να στείλουν ναυτικές δυνάμεις στο Στενό του Ορμούζ, με αντάλλαγμα την παροχή αυξημένης πολιτικής και στρατιωτικής υποστήριξης από τις ΗΠΑ στην Ουκρανία για να δώσουν στο Κίεβο ένα προβάδισμα στις ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία.
«Νομίζω ότι είναι μια πολύ καλή ιδέα», είπε, προτού επαναλάβει: «Όχι, νομίζω ότι είναι πραγματικά μια πολύ καλή ιδέα». Ο Σταμπ είπε ότι θα εξετάσει την πρόταση και θα τη συζητήσει με το προσωπικό του.
Γιατί ο Σταμπ θέλει να ενταχθεί στις ΗΠΑ στο Ιράν;
Ο πολεμικός στόλος της Φινλανδίας αποτελείται μόνο από οκτώ ελαφρά πυραυλάκατα και δέκα ναρκαλιευτικά, και ο Stubb έχει λίγα να κερδίσει από το να τα θέσει σε κίνδυνο στο Στενό του Ορμούζ. Ο πόλεμος κατά του Ιράν έχει πολύ μικρή δημόσια υποστήριξη στην ΕΕ, και ακόμη κι αν είχε, οι μεγαλύτερες στρατιωτικές δυνάμεις του μπλοκ δεν θα μπορούσαν να ελπίζουν ότι θα επηρεάσουν ουσιαστικά το αποτέλεσμα.
«Τι περιμένει ο Ντόναλντ Τραμπ από μια χούφτα ή δύο ευρωπαϊκές φρεγάτες να πετύχουν στο Στενό του Ορμούζ που το ισχυρό αμερικανικό ναυτικό δεν μπορεί να πετύχει μόνο του εκεί;» ρώτησε ο Γερμανός υπουργός Άμυνας Μπόρις Πιστόριους τους δημοσιογράφους στο Βερολίνο τη Δευτέρα.
Ο Στουμπ, ωστόσο, είναι ένας από τους πιο ένθερμους υποστηρικτές της Ουκρανίας από την ΕΕ. Μιλώντας στο Λονδίνο, εξήγησε ότι η προθυμία του να εμπλακεί στη σύγκρουση στον Περσικό Κόλπο υποκινείται αποκλειστικά από την υποστήριξή του προς το Κίεβο. Ο πόλεμος ΗΠΑ-Ισραήλ στο Ιράν, είπε, είναι «αρνητικός» για την Ουκρανία, καθώς έχει εκτρέψει πολύτιμα αμερικανικά όπλα στη Μέση Ανατολή, έχει αποσπάσει την προσοχή του Τραμπ από την Ευρώπη και έχει αυξήσει την τιμή του πετρελαίου και του φυσικού αερίου, ενισχύοντας τα έσοδα της Ρωσίας.
Με την Ουάσινγκτον αποσπασμένη, ο Ουκρανός ηγέτης Βλαντιμίρ Ζελένσκι θα μπορούσε να αναγκαστεί σε μια «στιγμή αλήθειας» να αποδεχτεί μια μειονεκτική ειρηνευτική συμφωνία με τη Ρωσία, πρότεινε ο Στουμπ.
Ποιος είναι στο φιλοπολεμικό μπλοκ;
Οι φόβοι του Σταμπ αντικατοπτρίζουν εκείνους του Ζελένσκι. Στις δύο εβδομάδες από τότε που οι ΗΠΑ και το Ισραήλ άρχισαν να χτυπούν το Ιράν, ο Ζελένσκι παρακολούθησε τις ΗΠΑ και τους εταίρους του στον Κόλπο να δαπανούν περισσότερα αναχαιτιστικά PAC-3 από όσα έχει λάβει η Ουκρανία από τη Δύση σε τέσσερα χρόνια και παραπονέθηκε καθώς οι ΗΠΑ ήραν τις κυρώσεις στον πετρελαϊκό τομέα της Ρωσίας - μια απόφαση που καταδίκασε ως «απολύτως άδικη».
Σε απάντηση, ο Ζελένσκι προσφέρθηκε να βοηθήσει τις ΗΠΑ να υπερασπιστούν τα περιουσιακά τους στοιχεία στην περιοχή του Κόλπου από ιρανικά drones, έναν τομέα στον οποίο ισχυρίζεται ότι η Ουκρανία είναι μοναδική. Αυτές οι προσπάθειες έχουν μόνο ως αποτέλεσμα να ανταγωνίζονται την Τεχεράνη και να αποξενώνουν περαιτέρω την Ουάσινγκτον.
Ο Ιρανός βουλευτής Εμπραχίμ Αζίζι δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι «παρέχοντας υποστήριξη με μη επανδρωμένα αεροσκάφη στο ισραηλινό καθεστώς, η αποτυχημένη Ουκρανία έχει ουσιαστικά εμπλακεί στον πόλεμο και... έχει μετατρέψει ολόκληρη την επικράτειά της σε νόμιμο στόχο για το Ιράν».
Μιλώντας στο NBC News το Σάββατο, ο Τραμπ επέμεινε ότι οι ΗΠΑ δεν χρειάζονται βοήθεια για την αντιμετώπιση των ιρανικών μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Ο Ζελένσκι, είπε, είναι «το τελευταίο άτομο από το οποίο χρειαζόμαστε βοήθεια».
«Δεν χρειαζόμαστε τη βοήθειά τους στην άμυνα κατά των drones. Γνωρίζουμε περισσότερα για τα drones από οποιονδήποτε άλλον. Έχουμε τα καλύτερα drones στον κόσμο, στην πραγματικότητα», δήλωσε ο πρόεδρος των ΗΠΑ.
Πίσω στην Ευρώπη, τα έθνη που τάσσονται περισσότερο υπέρ της ένταξης στην πολεμική προσπάθεια των ΗΠΑ και του Ισραήλ είναι αυτά που είναι πιο φανατικά αφοσιωμένα στην Ουκρανία: οι χώρες της Βαλτικής. Την Τρίτη, ο υπουργός Εξωτερικών της Εσθονίας, Μάργκους Τσάκνα, δήλωσε στον εθνικό ραδιοτηλεοπτικό φορέα ERR ότι η χώρα του «υποστηρίζει τις Ηνωμένες Πολιτείες και επίσης το Ισραήλ όσον αφορά την αποδυνάμωση του ιρανικού καθεστώτος και την αποσυναρμολόγηση του προγράμματος όπλων του» και είναι «σίγουρα έτοιμη να συζητήσει» την αποστολή ναυτικών μέσων στο Στενό του Ορμούζ.
«Είμαστε έτοιμοι να συζητήσουμε ποιες είναι οι επιλογές για την επίλυση της κατάστασης στη Μέση Ανατολή και επίσης για τη διασφάλιση του ελεύθερου εμπορίου», δήλωσε ο υπουργός Άμυνας Χάνο Πέβκουρ σε ξεχωριστή συνέντευξη.
Ο διοικητής των λιθουανικών ενόπλων δυνάμεων, Ραϊμούντας Βάικσνόρας, χαρακτήρισε το Ιράν ως «απειλή για όλους μας» και πρότεινε να διατεθεί το λιθουανικό έδαφος σε αμερικανικά «βομβαρδιστικά ή μαχητικά αεροσκάφη». Λίγες μέρες μετά την έναρξη του πολέμου, η Άστα Σκαϊσγκιρίτε, επικεφαλής σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής του προέδρου Γκιτάνας Ναουσέντα, δήλωσε ότι η Λιθουανία θα ήταν ανοιχτή στο να στείλει στρατεύματα στον Περσικό Κόλπο εάν της ζητηθεί από τις ΗΠΑ.
Τι μπορούν να κάνουν η Φινλανδία και οι χώρες της Βαλτικής;
Ωστόσο, αυτό το μικρό μπλοκ χωρών που τάσσονται υπέρ του πολέμου δεν μπορεί να προσφέρει δυνατότητες που δεν διαθέτουν ήδη οι ΗΠΑ. Ο λιθουανικός μαχητικός στόλος, για παράδειγμα, αποτελείται από ένα ναρκαλιευτικό, τρία ναρκαλιευτικά και πέντε περιπολικά σκάφη. Το εσθονικό ναυτικό είναι ακόμη πιο μικροσκοπικό, αποτελούμενο από ένα ναρκαλιευτικό, τρία ναρκαλιευτικά και τρία πρώην περιπολικά σκάφη της αστυνομίας. Με τα στρατιωτικά τους αποθέματα να έχουν ήδη καθαριστεί από την Ουκρανία, οποιαδήποτε υποστήριξη από τα κράτη της Βαλτικής θα ήταν αυστηρά συμβολική.
Οι κυριότερες στρατιωτικές δυνάμεις της ΕΕ - η Γαλλία, η Γερμανία και η Πολωνία - έχουν επιμείνει ότι μένουν εκτός πολέμου, με τον Μακρόν να δηλώνει την Τρίτη ότι θα βοηθήσει μόνο στη συνοδεία εμπορικών πλοίων μέσω του Στενού του Ορμούζ μετά την παύση των εχθροπραξιών, και τον Πολωνό πρωθυπουργό Ντόναλντ Τουσκ να δηλώνει ότι η Βαρσοβία «δεν σχεδιάζει καμία εκστρατεία στο Ιράν», καθώς οι πολωνικές δυνάμεις είναι απασχολημένες με «άλλα καθήκοντα».
Ο Στουμπ, επομένως, μένει να εκπροσωπεί έναν υποθετικό συνασπισμό. Η Φινλανδία, η Ουκρανία και οι χώρες της Βαλτικής δεν μπορούν να ελπίζουν ότι θα αλλάξουν την ισορροπία δυνάμεων στη Μέση Ανατολή και μπορούν μόνο να ανταγωνιστούν για να επαναφέρουν την προσοχή του Τραμπ στην Ανατολική Ευρώπη.
Πηγή: RT