Οι επιστήθιοι συνεργάτες του Μάθιου Πέρι αποκαλύπτουν στον Guardian τον ανελέητο αγώνα και το σκοπό του
H τραγική ιστορία του Μάθιου Πέρι έγινε σπόρος για μια προσπάθεια διάσωσης. Ενας από τους μεγαλύτερους σταρ της παγκόσμιας τηλεόρασης, κατάφερε να κρύψει πίσω από αιχμηρή εξυπνάδα και το αψεγάδιαστο κωμικό timing ως Τσάντλερ Μπινγκ στα Φιλαράκια τον ανελέητο πόλεμο με τον εθισμό που, τελικά, του κόστισε τη ζωή.
Δύο χρόνια σχεδόν μετά την απώλεια και μετά από τριάντα χρόνια αδιάλειπτης συνεργασίας ο μάνατζερ και η υπεύθυνη δημοσίων σχέσεων του Μάθιου Πέρι σπάνε τη σιωπή τους και μιλούν για τον ευαίσθητο, αστείο, αλλά βαθιά βασανισμένο άνδρα που κρυβόταν πίσω από τους τίτλους των εφημερίδων στον Guardian.
«Δείτε την τρίτη σεζόν των Friends», γράφει ο Μάθιου Πέρι στα απομνημονεύματά του, «και θα διακρίνετε πόσο πολύ είχα αδυνατίσει προς το τέλος της».
Όπως εξηγούσε ο ίδιος: «Τα οπιοειδή επηρεάζουν την όρεξή σου, ενώ σε κάνουν να κάνεις εμετό συνεχώς». Πράγματι, αν κοιτάξει κανείς προσεκτικά τον ηθοποιό εκείνης της περιόδου, το θέαμα είναι οδυνηρό, ειδικά τώρα που γνωρίζουμε πως ο εθισμός θα τον σκότωνε τριάντα χρόνια αργότερα, στα 54 του χρόνια.
Τότε, οι περισσότεροι τηλεθεατές μάλλον δεν είχαν παρατηρήσει τίποτα, θαμπωμένοι από την οξύνοια και την άψογη κωμική εκτέλεση του Τσάντλερ Μπινγκ.
Ωστόσο, ο Πέρι αναγκαζόταν να παίρνει πενήντα πέντε οπιοειδών την ημέρα, απλώς για να λειτουργεί και να αποφεύγει τα φρικτά συμπτώματα στέρησης.
Όπως εξομολογείται στο βιβλίο του ο Πέρι δεν ήταν ποτέ «φτιαγμένος» όσο δούλευε, απλώς έπρεπε να αντέξει μέχρι το τέλος της σεζόν για να ζητήσει βοήθεια ενώ σε ένα συγκλονιστικό σημείο εξομολογείται πως αν η σειρά είχε μεγαλύτερη διάρκεια από είκοσι πέντε επεισόδια, θα ήταν νεκρός.
Η τραγωδία
Εκείνη ήταν η πρώτη φορά που ο Πέρι μπήκε σε κέντρο αποτοξίνωσης. Ήταν είκοσι έξι ετών και ένας από τους μεγαλύτερους σταρ του κόσμου. Θα ακολουθούσαν περισσότερες από εξήντα πέντε προσπάθειες απεξάρτησης από τον εθισμό στα ναρκωτικά και το αλκοόλ τις επόμενες δεκαετίες, μέχρι τον θάνατό του το 2023.
Ο μάνατζερ του Πέρι, Νταγκ Τσάπιν, και η υπεύθυνη δημοσίων σχέσεων, Λίζα Κάστελερ-Κάλιο, είχαν συνεργαστεί με τον ηθοποιό για περισσότερα από τρεις δεκαετίες.
Σήμερα, μετά την τραγική απώλεια του, οι δυό τους ίδρυσαν το Ίδρυμα Μάθιου Πέρι, με αποστολή την υποστήριξη της θεραπείας και της ανάρρωσης από τον εθισμό, καθώς και την εκστρατεία για τη μείωση του στίγματος. Ο ίδιος ο Πέρι είχε μιλήσει εκτενώς για την ιδέα ενός τέτοιου οργανισμού.
«Η τραγωδία που ήρθε συμπληρωματικά της τραγωδίας του να χάσουμε τον Μάθιου είναι ότι ήταν έτοιμος να κάνει τη δουλειά», δηλώνει η Κάστελερ-Κάλιο. «Του είχα στείλει μήνυμα για να συναντηθούμε, τρεις ημέρες πριν πεθάνει».
«Δεν υπήρχε άλλη επιλογή από το να ολοκληρώσουμε εμείς αυτό το έργο» προσθέτει ο Τσάπιν.
Η Κάστελερ-Κάλιο τονίζει πως ο Πέρι έλεγε πάντα ότι δεν ήθελε να τον θυμούνται για τα Φιλαράκια, αλλά ως κάποιον που βοήθησε άλλους. «Δεν χρειάστηκε να αναζητήσουμε την αποστολή. Την είχαμε. Ήθελε να βοηθήσει όσο περισσότερους ανθρώπους μπορούσε, είναι τόσο απλό».
Αφόρητη φήμη
Ο Τσάπιν γνώρισε τον Πέρι το 1992 και τον σύστησε στην Κάστελερ-Κάλιο λίγο πριν γίνει σαφές ότι τα Φιλαράκια (που ξεκίνησαν το 1994) θα γίνονταν τεράστια επιτυχία. Η Λίζα Κάστελερ-Κάλιο τον θυμάται ως «αξιαγάπητο». «Πιστεύω ότι ο λόγος που ο κόσμος αγάπησε τον Τσάντλερ είναι επειδή βγήκε ο αληθινός Μάθιου» λέει.
Αν και ο Πέρι αγαπούσε τη δόξα, οι αγώνες του με τις ουσίες προϋπήρχαν των πιέσεων που αυτή έφερε λέει ο Τσάπιν. Ο Πέρι ήπιε το πρώτο του ποτό στα δεκατέσσερα.
Ωστόσο, ο προβολέας και η μόνιμη έκθεση «ενισχύουν την πίεση σε κάποιο βαθμό. Αλλά, το πιο σημαντικό, καθιστούσαν πολύ δύσκολο να αντιμετωπίζει τα προβλήματά του κατ’ ιδίαν».
Επιπλέον, μετά την επιτυχία, ο Πέρι κατάλαβε μια και καλή ότι η διασημότητα δεν θα τον έκανε να νιώθει καλύτερα, ποτέ! «Βρέθηκε με την νούμερο ένα τηλεοπτική εκπομπή και την νούμερο ένα ταινία (Ο Μαφιόζος της Διπλανής Πόρτας), και, παρόλα αυτά, οι άλλοι αγώνες του εξακολουθούσαν να υπάρχουν».
«Αυτό που ήταν μοναδικό στον Μάθιου ήταν η τρελή αφοσίωσή του», λέει ο Τσάπιν. «Υπάρχει λόγος που δουλέψαμε μαζί του για τριάντα χρόνια. Κρατούσε κοντά τον κύκλο των φίλων του. Κρατούσε κοντά τους εκπροσώπους του. Ενέπνεε αφοσίωση, αλλά και την προσέφερε».
Η συμπόνια και το στίγμα
Αρχικά, κανείς από τους συνεργάτες του δεν είχε αντιληφθεί πλήρως το μέγεθος του προβλήματος. «Δούλευε τόσο πολύ, έκανε τη σειρά και γύριζε μια ταινία στα διαλείμματα. Αφιέρωνα τόσο μεγάλο κομμάτι της ζωής του στην εργασία του που νομίζω ότι κάλυπτε μέρος του προβλήματος», εξηγεί ο Τσάπιν.
Μέχρι την έβδομη σεζόν, το 2000, οι συμπρωταγωνιστές του στα Φιλαράκια ανησύχησαν τόσο πολύ που τον πήραν παράμερα και του είπαν ότι γνώριζαν πως είχε πρόβλημα. Η σχέση τους ήταν ειλικρινής και ανοιχτή.
«Δεν υπήρχε ποτέ κάποια συνθήκη ανειλικρίνειας, τύπου Ω, ξέρουμε ότι κάτι συμβαίνει, αλλά δεν μπορούμε να του μιλήσουμε», λέει ο Τσάπιν. «Όταν τα πράγματα χειροτέρευαν, ήταν ο ίδιος που θα έλεγε: Πρέπει να σταματήσω και να ζητήσω βοήθεια».
Η Κάστελερ-Κάλιο θυμάται πως όταν ο Πέρι αναγκαζόταν να απομακρυνθεί από τη δουλειά, κατά την επιστροφή του στα πλατό, πήγαινε και «ζητούσε συγγνώμη από κάθε έναν ξεχωριστά». Οι περισσότεροι συνάδελφοι του δεν θα το έκαναν αυτό, προσθέτει.
Ο Τσάπιν επισημαίνει πώς παρόλο που ο εθισμός του ήταν κομμάτι της ζωής του, ο Πέρι ήταν περισσότερα από έναν άνθρωπο παραδομένο στις ουσίες και τις καταχρήσεις.
Υπήρξαν διαστήματα νηφαλιότητας που του χάρισαν υποψηφιότητα για Έμμυ, το έργο που έγραψε και ανέβασε στο Λονδίνο (The End of Longing), και οι τηλεοπτικές σειρές που δημιούργησε. «Μου λείπει η δημιουργική του πλευρά», λέει ο Τσάπιν.
«Αφαίρεση της ντροπής»
Δύο ήταν οι καθοριστικές στιγμές που βοήθησαν τον Πέρι σε αυτή την άνιση μάχη. Η μία ήταν ο θεραπευτής που του είπε ότι δεν έφταιγε, πως ήταν άρρωστος. «Το να καταλάβει ότι πάλευε με μια χρόνια ασθένεια άλλαξε ολόκληρη τη νοοτροπία του», λέει ο Τσάπιν.
Η άλλη ήταν η έκδοση των απομνημονευμάτων του το 2022 – ενός βιβλίου αστείου, αυτοσαρκαστικού και γεμάτο ωμή ειλικρίνεια. Μέσα από τις σελίδες του ο Πέρι κατάφερε να μιλήσει στο κοινό του, σε μαζική αλλά και ιδιωτική κλίμακα και συνθήκη.
«Με το βιβλίο έκανε αφαίρεση του επιθέματος της ντροπής από πάνω του», λέει ο Τσάπιν. «Ήταν ένα πολύ σημαντικό βήμα. Ο ίδιος γνώριζε από πάντα ότι η ενοχή και η ντροπή γύρω από τον εθισμό είναι εμπόδια σε έναν μόνιμο αγώνα».
Η αγάπη που πήρε πίσω μετά την έκδοση ήταν μεταμορφωτική για τον ίδιο. «Δεν μπορούσες να αρνηθείς τον αντίκτυπο και ο παραλήπτης του ήταν ο Μάθιου, όχι ο Τσάντλερ».
Η καταπολέμηση του στίγματος είναι μία από τις θεμελιώδεις αποστολές του Ιδρύματος Μάθιου Πέρι. Μόνο το 50% των Αμερικανών αναγνωρίζει ότι ο εθισμός είναι ασθένεια, ενώ οι υπόλοιποι τον αντιμετωπίζουν ως «ηθική αποτυχία, που απλά πρέπει να ξεπεραστεί, και αυτό δεν είναι σωστό», τονίζει η Κάστελερ-Κάλιο.
Ο Πέρι γράφει ότι αν δεν είχε πάρει το παυσίπονο που του έδωσε ένας γιατρός σε ένα κινηματογραφικό σετ, μετά από ατύχημα με τζέτ σκι, ίσως «καμία από τις επόμενες τρεις δεκαετίες να μην είχε εξελιχθεί όπως εξελίχθηκε».
Το Ίδρυμα εργάζεται για την εκπαίδευση των γιατρών, ιδρύοντας μια υποτροφία στο όνομα του Πέρι, προκειμένου να εκπαιδευτούν στην ιατρική του εθισμού.
«Αυτό που είναι σημαντικό όταν μιλάμε γι’ αυτό είναι ότι η ανάρρωση είναι δυνατή, πρόκειται για μια ιάσιμη ασθένεια», λέει ο Τσάπιν. «Όσο πιο ικανοί γινόμαστε στη θεραπεία της, τόσο περισσότερα παραδείγματα ανάρρωσης θα βλέπουμε γύρω μας».
«Οι έξι μήνες που έκλαιγα είναι πια στο παρελθόν. Τώρα δουλεύουμε πάνω στο πρότζεκτ του, οπότε είναι ακόμα εδώ μαζί μας, κάθε μέρα» είπε. Ο Μάθιου θα χαμογελούσε.
«Δεν θυμόταν»
Όταν ο Μάθιου Πέρι εμφανίστηκε στο διαμέρισμα της Μόνικα κατά τη διάρκεια της τρίτης σεζόν των Φιλαρακιών, οι φανς παρατήρησαν αμέσως πόσο αδυνατισμένος έδειχνε. Αυτό που ελάχιστοι γνώριζαν τότε, ήταν ότι το στιγμιότυπο σηματοδοτούσε την αρχή ενός εφιαλτικού προσωπικού αγώνα, καθώς ο ηθοποιός πάλευε με τον σοβαρό εθισμό του στα οπιοειδή και το αλκοόλ, μια μάχη που παραλίγο να του κοστίσει τη ζωή.
Στην αυτοβιογραφία του ο Πέρι αποκαλύπτει με συγκλονιστική ειλικρίνεια το προσωπικό δράμα που βίωνε την περίοδο της απόλυτης δόξας, φτάνοντας στο σημείο να μην θυμάται τρεις ολόκληρες σεζόν.
Ήταν περίπου μεταξύ της 3ης και της 6ης σεζόν που ο Πέρι αποκάλυψε πως είχε «ελάχιστες έως καθόλου αναμνήσεις».
Εθισμένος σε οπιοειδή, αλκοόλ, μεθαδόνη και αμφεταμίνες ο Πέρι το 2018 πέρασε πέντε μήνες στο νοσοκομείο λόγω ρήξης του γαστρεντερικού σωλήνα. Κατά τη διάρκεια της νοσηλείας, παραλίγο να πεθάνει. Ο Πέρι πέρασε δύο εβδομάδες σε κώμα και οι γιατροί ενημέρωσαν την οικογένειά του ότι οι πιθανότητες επιβίωσης του ήταν μόλις 2%.
Ο Πέρι συνδέθηκε σε κύκλωμα Εξωσωματικής Οξυγόνωσης Μεμβράνης (ECMO) για να επιβιώσει. Μετά τη σχεδόν μοιραία εμπειρία του, ο Μάθιου Πέρι είχε ξεκινήσει και σχεδίαζε να επεκτείνει το έργο του για να βοηθήσει άλλους ανθρώπους που αντιμετώπιζαν προβλήματα εθισμού, όταν πέθανε τραγικά τον Οκτώβριο του 2023.
