Αν αποκόψετε οικονομικά μια χώρα που παράγει κάτι που χρειάζεστε για να επιβιώσετε, να είστε έτοιμοι να απορροφήσετε τους κραδασμούς - ή να υποστείτε τις συνέπειες.

Να ένα ερώτημα που θα πρέπει να απασχολήσει τους παρατηρητές της Ρωσίας: Ποιος είναι πραγματικά ο κύριος μοχλός στην οικονομία: η φυσική ή η χρηματοοικονομική πλευρά;

Η κοινή άποψη είναι φυσικά η οικονομική πλευρά. Πρώτα κινούνται τα χρήματα και μετά χτίζονται τα πράγματα. Όταν τα πράγματα πάνε στραβά, ισχύει η ίδια αρχή: πρώτα καταρρέουν τα χρηματοοικονομικά και μετά κλείνουν οι επιχειρήσεις.

Αυτό σημαίνει ότι το χρήμα κινεί την ύλη, κάτι που είναι αρκετά διαισθητικό και ευθυγραμμίζεται με την αντίληψή μας. Τα πράγματα είναι αδρανή μέχρι να τεθούν σε κίνηση από το χρήμα - το ονομάζουμε επένδυση ή κατανομή κεφαλαίου. Χρειάζεται κεφάλαιο για να κατασκευαστεί ένα εργοστάσιο. Ένα παραγόμενο gadget κάθεται στο ράφι του εργοστασίου μέχρι κάποιος να κινήσει χρήματα για να το αγοράσει.

Αυτό φαίνεται τόσο προφανές που μετά βίας δικαιολογεί μια πιο προσεκτική εξέταση. Αλλά αυτό το μοντέλο αποδεικνύεται αρκετά υποθετικό. Το widget κινείται από το χρήμα, αλλά τι γίνεται αν δεν υπάρχει widget; Το χρήμα δεν μπορεί να δημιουργήσει αμέσως απόθεμα που δεν υπάρχει. Το μοντέλο λειτουργεί μέχρι να φτάσει σε συνθήκες φυσικής σπανιότητας.

Ας έχουμε κατά νου αυτό το απλοϊκό μοντέλο και ας κάνουμε σμίκρυνση.

Μέχρι πρόσφατα, ο κόσμος έμοιαζε να είναι άφθονος. Το χρήμα κινούνταν πρώτο και η ύλη ακολουθούσε χωρίς πολλές τριβές: το ρωσικό φυσικό αέριο έρρεε στην Ευρώπη μέσω αγωγών, τροφοδοτώντας τη βιομηχανία· τα καταναλωτικά αγαθά έρχονταν από την Ασία, φθηνά και άφθονα. Σε αυτό το περιβάλλον, ο έλεγχος της Δύσης επί της χρηματοπιστωτικής υποδομής φαινόταν αποφασιστικός, ενώ η φυσική πλευρά μόλις που χρειαζόταν να επιβληθεί.

Εν τω μεταξύ, η οικονομική πλευρά αυξήθηκε δυσανάλογα σε σύγκριση με τη φυσική παραγωγική ικανότητα και οι δύο άρχισαν να αποκλίνουν έντονα. Για παράδειγμα, κατά τη διάρκεια των τελευταίων 30 ετών μέχρι πρόσφατα, η ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας στις ΗΠΑ - μια καλή ένδειξη για την πραγματική οικονομία - μεταβαλλόταν ελάχιστα. Αυτό που συνέβη στη Γουόλ Στριτ εκείνη την περίοδο ήταν μια σχεδόν αδιάκοπη άνθηση. Αυτό είναι ένα μέρος όπου τα φώτα έκαιγαν έντονα, ας πούμε. Το προφανές μάθημα ήταν ότι τα φυσικά όρια δεν είχαν μεγάλη σημασία, και για δεκαετίες, πολλοί υπέθεταν έμμεσα ακριβώς αυτό.

Το μοντέλο, σύμφωνα με το οποίο τα χρηματοοικονομικά βρίσκονται ανοδικά και η πραγματική οικονομία ακολουθεί τα κατάντη, εσωτερικεύτηκε βαθιά με την πάροδο των δεκαετιών. Σε αυτόν τον κόσμο, η λογική φαινόταν απλή και αξιόπιστη: το χρήμα κινείται πρώτο, η φυσική παραγωγή ανταποκρίνεται και η κατανομή του κεφαλαίου διαμορφώνει τα αποτελέσματα.

Μια εντυπωσιακή επίδειξη αυτής της νοοτροπίας στην πράξη ήρθε με τις κυρώσεις του 2022 κατά της Ρωσίας. Οι κυρώσεις σχεδιάστηκαν στο πλαίσιο ενός αποκλειστικά χρηματοοικονομικού παραδείγματος. Με αυτό εννοούμε ότι η στρατηγική υποθέτει έμμεσα ότι ο αποκλεισμός της Ρωσίας από το σύστημα του δολαρίου θα μετέδιδε συστημική πίεση στο εσωτερικό της Ρωσίας ταχύτερα και πιο έντονα από ό,τι η εξάρτηση από τη ρωσική ενέργεια θα μετέδιδε την έλλειψη αλλού.

Ωστόσο, η υπόθεση που ενσωματώνεται έμμεσα στο μοντέλο είναι ότι το φυσικό σύστημα έχει αρκετή χαλαρότητα για να απορροφήσει τους κραδασμούς. Με τον όρο χαλαρότητα, εννοούμε την πλεονάζουσα χωρητικότητα – απόθεμα, εφεδρική παραγωγή ή πλεονάζουσα υποδομή – που μπορεί να αποσβέσει τις διαταραχές χωρίς να προκαλέσει αλυσιδωτές αποτυχίες.

Όταν η χωρητικότητα των widgets είναι άφθονη, μπορείτε να χρεοκοπήσετε ή να επιβάλετε κυρώσεις σε έναν μόνο παραγωγό χωρίς ποτέ να αντιμετωπίσετε φυσική έλλειψη. Στην πραγματικότητα, το όλο θέμα δεν ξεφεύγει ποτέ από τη σφαίρα του χρήματος. Ο χρεοκοπημένος παραγωγός εξαφανίζεται, αλλά οι αγορές ανατιμολογούν και ανακατευθύνουν την προσφορά αποτελεσματικά. Στην περίπτωσή μας, η Ρωσία θα παραλύσει, ενώ η διαθέσιμη χαλάρωση σημαίνει ότι η άλλη πλευρά της εξίσωσης - η φυσική προσφορά που χάνεται από τη Ρωσία - παραμένει στον καλοήθη τομέα της τιμής και της κατανομής κεφαλαίου.

Όλο το στοίχημα των κυρώσεων βασιζόταν σε μια υπόθεση χαλάρωσης. Αλλά αποδείχθηκε ότι το φυσικό ενεργειακό σύστημα δεν είχε στην πραγματικότητα πολλά. Η εξαιρετικά υποτιμημένη πραγματικότητα είναι ότι ζούμε σε έναν κόσμο με ολοένα και περισσότερους ενεργειακούς περιορισμούς. Αυτό είναι ορατό σε όλο το φάσμα: υποδομές LNG τεντωμένες στο έπακρο, δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας που λειτουργούν με μικρά περιθώρια αποθεμάτων, νέα προμήθεια πετρελαίου που προέρχεται όλο και περισσότερο από πολύπλοκα, κεφαλαιακά απαιτητικά έργα και ενεργειακά συστήματα που είναι πιο ολοκληρωμένα και λιγότερο πλεονάζοντα.

Ή ας κάνουμε ένα βήμα πίσω από την εφοδιαστική συστημάτων και ας σκεφτούμε την πολιτισμική κλίμακα. Αν η ενέργεια ήταν άφθονη με την παλιά, αβίαστη έννοια, δεν θα κάναμε γεωτρήσεις δύο μίλια κάθετα και στη συνέχεια άλλα δύο μίλια πλευρικά μέσα από αδιαπέραστο βράχο, διασπώντας τον υδραυλικά σε δεκάδες στάδια υψηλής πίεσης και στηρίζοντας ανοιχτές μικροσκοπικές ρωγμές με εκατομμύρια λίβρες άμμου. Ούτε θα υγροποιούσαμε φυσικό αέριο σε κρυογονικές θερμοκρασίες για να το μεταφέρουμε σε ωκεανούς πριν το επαναεριοποιήσουμε για να διατηρήσουμε σταθερά τα συστήματα ενέργειας. Αυτό δεν είναι το χαρακτηριστικό ενός συστήματος σε πλεόνασμα. Οι αρχαιολόγοι του μέλλοντος σίγουρα θα το δουν, γιατί ήταν: ένα κόκκινο φως που αναβοσβήνει περιορισμού.

Όλη αυτή η συζήτηση μπορεί να ακούγεται σαν ένας μακροσκελής, περίτεχνος τρόπος για να πούμε ότι η αντικατάσταση της ρωσικής ενέργειας αποδείχθηκε μη ρεαλιστική, αλλά αυτό χάνει το ευρύτερο νόημα: οι υφέρποντες φυσικοί περιορισμοί που έχουμε περιγράψει - στην ενέργεια, στην εφοδιαστική, στις αλυσίδες εφοδιασμού - γίνονται το «χαμένο γραφικό στοιχείο» του συστήματος. Αυτό απομακρύνει την συστημική μόχλευση από τον χρηματοπιστωτικό τομέα, όπου κυριαρχούσε σχεδόν ανενόχλητη για πολύ καιρό, και την επιστρέφει στην φυσική πλευρά.

Στην ομιλία του Valdai τον περασμένο Οκτώβριο, ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντιμίρ Πούτιν έκανε μια πολύ ενδιαφέρουσα παρατήρηση:

«Είναι αδύνατο να φανταστεί κανείς ότι μια μείωση στην παραγωγή πετρελαίου στη Ρωσία θα διατηρήσει τις κανονικές συνθήκες στον παγκόσμιο ενεργειακό τομέα και στην παγκόσμια οικονομία».

Αυτός ήταν ο τρόπος του να εξηγήσει ακριβώς το σημείο που θέσαμε παραπάνω, δηλαδή ότι σε έναν κόσμο με περιορισμένους πόρους, το μοντέλο που δίνει προτεραιότητα στα χρηματοοικονομικά καταρρέει επειδή ένα σύστημα με μικρή χαλαρότητα μεταδίδει τους φυσικούς κραδασμούς με βάναυσο τρόπο.

Έγραψα τότε ότι αυτό αντιπροσωπεύει μια θεμελιώδη μετατόπιση από τη νομισματική στη φυσική μόχλευση. Ένας Δυτικός αξιωματούχος θα μπορούσε εύκολα να πει την παραμονή του πολέμου στην Ουκρανία: « Είναι αδύνατο να φανταστεί κανείς ότι μια χώρα που χάνει την πρόσβαση σε δολάρια και στις δυτικές κεφαλαιαγορές θα διατηρήσει κανονικές οικονομικές συνθήκες». Αυτή ακριβώς ήταν η υπόθεση που έγινε.

Λάβετε υπόψη ότι ένα χαμηλό επίπεδο χαλάρωσης στο σύστημα δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε υψηλότερες τιμές, κάτι που μπορεί να είναι παραπλανητικό για όσους είναι εκπαιδευμένοι να διαβάζουν μόνο σήματα τιμών. Οι πραγματικοί περιορισμοί μπορούν να κρύβονται πίσω από φαινομενικά συνηθισμένα σήματα της αγοράς ή να είναι διασκορπισμένοι σε όλο το χρηματοπιστωτικό σύστημα με τη μορφή χρέους, επιδοτήσεων, φόρων κ.λπ. Η τιμή μπορεί ακόμη και να συσκοτίσει αντί να διευκρινίσει την πραγματική κατάσταση του συστήματος. Είναι η ομαλοποίηση των τιμών του φυσικού αερίου στην Ευρώπη προϊόν καταστροφής της ζήτησης ή επίλυσης περιορισμών στην προσφορά;

Για να επιστρέψουμε λοιπόν στο ερώτημά μας: ποιο είναι το κύριο κινητήριο μοχλό, το χρήμα ή η ύλη;

Σε έναν κόσμο με άφθονη ενέργεια, άφθονα αποθέματα και πλεονάζουσες γραμμές εφοδιασμού, η χρηματοδότηση θα μπορούσε να βρίσκεται σε ανοδική πορεία. Η κατανομή κεφαλαίων καθόριζε τι θα χτιζόταν, ποιος θα επιβίωνε και πόσο γρήγορα θα επεκτεινόταν το σύστημα. Σε έναν κόσμο που χαρακτηρίζεται από αφθονία ενέργειας, ο αποκλεισμός μιας χώρας από το χρηματοοικονομικό σύστημα θα μπορούσε πράγματι να είναι καθοριστικός.

Αλλά τα τελευταία χρόνια έχουμε αθόρυβα γλιστρήσει σε έναν πολύ διαφορετικό κόσμο. Τα περιγράμματά του είναι οικεία - από πολλές απόψεις δυσδιάκριτα από τον παλιό κόσμο - κι όμως είναι πολύ πιο εύθραυστος και πιο κοντά στα όριά του από ό,τι αντιλαμβάνονται οι περισσότεροι. Βλέπουμε αυτή τη μετατόπιση όχι μέσα από το πρίσμα του χρήματος αλλά έμμεσα, μερικές φορές μόνο αποσπασματικά.

Το βλέπουμε στις εύθραυστες και ολοένα και πιο αμφισβητούμενες γραμμές εφοδιασμού· στην εντεινόμενη παγκόσμια διαμάχη για φυσικά προϊόντα αντί για απλές χάρτινες αξιώσεις επί αυτών των προϊόντων· και στην αδυναμία της Ευρώπης, τέσσερα χρόνια αργότερα, να αναδυθεί από την ενεργειακή της κρίση ή ακόμα και να τη διαγνώσει σωστά· και στην αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα της Ρωσίας απέναντι σε αυτό που θα έπρεπε να ήταν ένα οικονομικό θανάσιμο πλήγμα.

Παντού όπου κοιτάμε, το υλικό στοιχείο επανεμφανίζεται με τρόπους που μας φαίνονται μνημειώδεις. Τα χρηματοοικονομικά δεν θα εξαφανιστούν, αλλά τώρα πρέπει να αντιμετωπίσουν όρια που δεν θα υποχωρήσουν τόσο εύκολα.

Πηγή: RT

ΟΥΑΣΙΝΓΚΤΟΝ -- Ανώτερος αξιωματούχος του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ απέρριψε κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς ότι η Ουάσινγκτον και η Μόσχα συνεχίζουν ανεπίσημα να τηρούν τα όρια της πλέον ληγμένης συνθήκης New START, η οποία περιορίζει τα πυρηνικά όπλα, λέγοντας ότι δεν υπάρχει «συμφωνία κυρίων».

«Δεν γνωρίζω καμία τέτοια συμφωνία», δήλωσε ο Υφυπουργός Εξωτερικών Κρίστοφερ Γιο στις 17 Φεβρουαρίου στο Ινστιτούτο Χάντσον, όταν ρωτήθηκε αν οι δύο πλευρές τηρούσαν σιωπηλά τα ανώτατα όρια της Νέας START παρά τη λήξη της συνθήκης.

Το Axios ανέφερε στις 5 Φεβρουαρίου ότι, σύμφωνα με τρεις πηγές που γνωρίζουν τις συνομιλίες, οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ρωσία πλησιάζουν σε μια συμφωνία για «να συνεχίσουν να τηρούν τη λήγουσα συνθήκη ελέγχου των όπλων New START».

Η Νέα Συνθήκη για τη Μείωση των Στρατηγικών Όπλων (New START) υπογράφηκε το 2010 από τις Ηνωμένες Πολιτείες και τη Ρωσία και περιόριζε τις δύο χώρες σε 1.550 αναπτυγμένες πυρηνικές κεφαλές η καθεμία. Η συνθήκη έληξε στις 5 Φεβρουαρίου.

Τα σχόλια του Γιου υπογραμμίζουν μια σκληρότερη γραμμή των ΗΠΑ σχετικά με τον έλεγχο των όπλων υπό τον Πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ, η κυβέρνηση του οποίου επέτρεψε την κατάργηση της New START, ενώ παράλληλα επιδίωξε αυτό που οι αξιωματούχοι περιγράφουν ως ένα ευρύτερο, τριμερές πλαίσιο που θα περιλαμβάνει και την Κίνα.

Τα όρια της συνθήκης δεν είναι πλέον δεσμευτικά

Η νέα συνθήκη START περιόριζε τις αναπτυγμένες στρατηγικές πυρηνικές κεφαλές των ΗΠΑ και της Ρωσίας, αλλά δεν κάλυπτε τα μη στρατηγικά ή τα «θεατρικά» πυρηνικά όπλα και δεν επέβαλε περιορισμούς στην Κίνα.

Ο Γιου περιέγραψε αυτές τις παραλείψεις ως θεμελιώδη ελαττώματα.

«Μόνο δύο από τα έξι τετράγωνα καταλήφθηκαν με συνθήκη», είπε, σκιαγραφώντας έναν πίνακα στρατηγικών και θεατρικών πυρηνικών δυνάμεων των ΗΠΑ, της Ρωσίας και της Κίνας. Με την Κίνα χωρίς περιορισμούς και τη Ρωσία να εκσυγχρονίζει το μη στρατηγικό οπλοστάσιό της, υποστήριξε, το πλαίσιο της συνθήκης είχε καταστεί ξεπερασμένο.

Η Ρωσία είχε ήδη υποχωρήσει από την πλήρη εφαρμογή πριν από τη λήξη, δήλωσε ο Γιου, προσθέτοντας ότι η Ουάσινγκτον είναι πλέον ελεύθερη να προσαρμόσει τη στάση της όπως απαιτείται.

«Δεν δεσμευόμαστε πλέον από τα όρια της νέας συνθήκης START», είπε, σημειώνοντας ότι οποιεσδήποτε μελλοντικές αποφάσεις για τις δυνάμεις εμπίπτουν στην αρμοδιότητα του προέδρου και του Πενταγώνου.

Οι ισχυρισμοί για δοκιμές στην Κίνα αυξάνουν την πίεση

Τα σχόλια του Γιου ήρθαν καθώς ανέλυε τους ισχυρισμούς των ΗΠΑ ότι η Κίνα είχε πραγματοποιήσει πυρηνική δοκιμή με πυρηνική απόδοση.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες γνωρίζουν ότι η Κίνα πραγματοποίησε μια υπερκρίσιμη πυρηνική έκρηξη στις 22 Ιουνίου 2020, κοντά στο πεδίο δοκιμών Λοπ Νουρ, είπε, επικαλούμενος σεισμικά δεδομένα που υποδεικνύουν ένα συμβάν μεγέθους 2,75 Ρίχτερ.

«Βασίζομαι σε δεδομένα. Είμαι επιστήμονας», είπε ο Γιου. «Υπάρχει πολύ μικρή πιθανότητα να είναι οτιδήποτε άλλο εκτός από έκρηξη».

Κατηγόρησε το Πεκίνο ότι χρησιμοποιεί τεχνικές «αποσύνδεσης» για να μειώσει την ανιχνευσιμότητα τέτοιων δοκιμών και είπε ότι η Κίνα έχει προετοιμάσει δοκιμές με καθορισμένες αποδόσεις εκατοντάδων τόνων.

Η Κίνα αρνήθηκε ότι παραβίασε το μορατόριουμ δοκιμών.

Ο Τραμπ έχει δηλώσει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα επιστρέψουν στις πυρηνικές δοκιμές σε «ισότιμη βάση» εάν οι ανταγωνιστές συνεχίσουν να διεξάγουν εκρήξεις που παράγουν πυρηνική ισχύ. Ο Γιό τόνισε ότι αυτό δεν σημαίνει επιστροφή στις ατμοσφαιρικές δοκιμές μεγατόνων της εποχής του Ψυχρού Πολέμου, αλλά σημαίνει ότι η Ουάσινγκτον δεν θα τηρήσει μια αυστηρή στάση μηδενικής απόδοσης εάν δεν το κάνουν και άλλοι.

«Εάν οι αντίπαλοι διεξάγουν πυρηνικές δοκιμές αλλά οι ΗΠΑ όχι, η Αμερική θέτει τον εαυτό της σε απαράδεκτα μειονεκτικό σημείο», είπε.

Ο Γιου χαρακτήρισε την προσέγγιση της κυβέρνησης ως «Πρώτα ο έλεγχος των όπλων στην Αμερική», αλλά πρόσθεσε ότι «δεν μπορεί και δεν σημαίνει μόνο έλεγχο των όπλων στην Αμερική».

Η κυβέρνηση θα επιδιώξει περαιτέρω συμφωνίες στρατηγικής σταθερότητας σε τριμερή βάση, με τη συμμετοχή τόσο της Ρωσίας όσο και της Κίνας, είπε.

Καθώς πλησιάζει η επόμενη διάσκεψη αναθεώρησης της Συνθήκης για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων, ο Γιου άφησε να εννοηθεί ότι η Ουάσινγκτον θα πιέσει το Πεκίνο να συμμετάσχει στις διαπραγματεύσεις αντί να βασίζεται σε διμερείς συμφωνίες ΗΠΑ-Ρωσίας.

Προς το παρόν, ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι δεν υπάρχει κάποια άτυπη συμφωνία που να διατηρεί ζωντανό το New START.

«Δεν υπάρχει τέτοια συμφωνία», είπε ο Γιου.

Πηγή: RT

Τα στατιστικά στοιχεία και η στρατηγική πίσω από τη μεγαλύτερη στρατιωτική συγκέντρωση των ΗΠΑ στην περιοχή εδώ και δεκαετίες υποδηλώνουν ότι η σύγκρουση θα μπορούσε να είναι αναπόφευκτη.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έστειλε μια πρωτοφανή αεροπορική και ναυτική δύναμη στον Περσικό Κόλπο σε μια προσπάθεια να πείσει το Ιράν να υποταχθεί. Αλλά η Τεχεράνη δεν διστάζει και ο Τραμπ μπορεί να ωθεί τον εαυτό του σε μια κατάσταση όπου ο πόλεμος με το Ιράν μπορεί να είναι αναπόφευκτος.

Καθώς οι Αμερικανοί και οι Ιρανοί εκπρόσωποι συναντήθηκαν στη Γενεύη την Τρίτη, μια σταθερή ροή αμερικανικών αεροσκαφών ανεφοδιασμού, αεροσκαφών ηλεκτρονικού πολέμου και μαχητικών αεροσκαφών διέσχισαν τον Ατλαντικό, σταματώντας σε βάσεις στο Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γερμανία καθ' οδόν προς τη Μέση Ανατολή. Το πυρηνοκίνητο USS Abraham Lincoln έχει ήδη αναπτυχθεί στον Περσικό Κόλπο από τον Ιανουάριο, όπου σύντομα θα ενταχθεί και το USS Gerald R. Ford, το οποίο αυτή τη στιγμή διασχίζει τον Ατλαντικό προς το Στενό του Γιβραλτάρ.

Η εντατικοποίηση βρίσκεται στον πυρήνα της στρατηγικής του Τραμπ για το Ιράν: να πιέσει την Ισλαμική Δημοκρατία σε μέγιστες παραχωρήσεις με την απειλή μιας «πολύ χειρότερης» επίθεσης από την βομβαρδιστική επιδρομή που διέταξε σε ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις το περασμένο καλοκαίρι. Οι ΗΠΑ επιδιώκουν την πλήρη παύση του εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν και την αποσυναρμολόγηση του προγράμματος βαλλιστικών πυραύλων του, ενώ το Ιράν έχει δηλώσει ότι είναι πρόθυμο να μειώσει τον εμπλουτισμό του, αλλά δεν θα εγκαταλείψει τους πυραύλους του.

Αν δεν επιτευχθεί συμφωνία, όλα τα απαραίτητα στοιχεία για έναν μεγάλο πόλεμο είναι έτοιμα.

Πόσο μεγάλη είναι η συσσώρευση αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή;

Σύμφωνα με πληροφορίες ανοιχτής πηγής, 85 δεξαμενόπλοια KC-135 και KC-46 βρίσκονται αυτή τη στιγμή στην Ευρώπη ή τη Μέση Ανατολή, με 56 να έχουν φτάσει τις τελευταίες 48 ώρες. Αυτά τα δεξαμενόπλοια είναι ζωτικής σημασίας για την επέκταση της εμβέλειας των αμερικανικών μαχητικών και βομβαρδιστικών μέσω ανεφοδιασμού στον αέρα. Τα δεξαμενόπλοια συνοδεύονται από έξι αεροσκάφη ηλεκτρονικού πολέμου E-3 Sentry και τουλάχιστον 50 μαχητικά αεροσκάφη F-35, F-16 και F-22, τα οποία έφτασαν όλα μεταξύ Τρίτης και Τετάρτης.

Περισσότερες από 150 πτήσεις μεταφοράς εμπορευμάτων έχουν μεταφέρει άλλα οπλικά συστήματα και πυρομαχικά στην περιοχή στο ίδιο χρονικό διάστημα, ανέφερε η Axios την Τετάρτη.

Σε συνδυασμό με έως και 180 αεροσκάφη που μεταφέρονται από τα USS Abraham Lincoln και Gerald R. Ford, και εκείνα που βρίσκονται ήδη σε κοντινές αεροπορικές βάσεις, η συσσώρευση αεροπορικής ισχύος στον Περσικό Κόλπο είναι άνευ προηγουμένου από την εισβολή των ΗΠΑ στο Ιράκ το 2003.

Θα επιτεθεί ο Τραμπ στο Ιράν;

Ενώ και οι δύο πλευρές δήλωσαν ότι σημειώθηκε «πρόοδος» στη Γενεύη την Τρίτη, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι διαφαίνεται κάποια σημαντική πρόοδος. Μετά τις συνομιλίες, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε ότι η Τεχεράνη θα «προχωρήσει και θα αρχίσει να εργάζεται πάνω στο κείμενο μιας πιθανής συμφωνίας» ενόψει περαιτέρω διαπραγματεύσεων τις επόμενες εβδομάδες.

Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζ. Ντ. Βανς δήλωσε ότι οι συνομιλίες πήγαν καλά «από ορισμένες απόψεις», αλλά ότι ο Τραμπ «έχει θέσει κάποιες κόκκινες γραμμές τις οποίες οι Ιρανοί δεν είναι ακόμη πρόθυμοι να αναγνωρίσουν και να τις ξεπεράσουν».

Σε περίπτωση που η διπλωματία «φτάσει στο φυσικό της τέλος», σύμφωνα με τα λόγια του Βανς, ο Τραμπ θα βρεθεί σε μια κατάσταση όπου δεν έχει άλλες επιλογές από το να τηρήσει την υπόσχεσή του να επιτεθεί. Η απόσυρση δύο αεροπλανοφόρων και εκατοντάδων μαχητικών θα θεωρηθεί ως μια ταπεινωτική υποχώρηση, και ένας βασικός παράγοντας πιέζει για πόλεμο: το Ισραήλ.

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει δηλώσει δημόσια ότι οποιαδήποτε συμφωνία με το Ιράν πρέπει να αφήνει την Τεχεράνη με μηδενικές δυνατότητες εμπλουτισμού, κανένα πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων και καμία δυνατότητα να εξοπλίσει ή να υποστηρίξει συμμαχικές πολιτοφυλακές στην περιοχή. Έχει επίσης δηλώσει ότι είναι «σκεπτικιστικός» για το αν το Ιράν θα τηρήσει μια συμφωνία και φαινομενικά άσκησε πιέσεις στον Τραμπ να επιτεθεί κατά τη διάρκεια συνάντησης με τον πρόεδρο των ΗΠΑ στην Ουάσινγκτον την περασμένη εβδομάδα.

Μετά τη συνάντηση, ο Τραμπ δήλωσε ότι «επέμεινε στη συνέχιση των διαπραγματεύσεων με το Ιράν». Ωστόσο, ο πρόεδρος των ΗΠΑ είπε επίσης στον Νετανιάχου κατά τη διάρκεια της προηγούμενης συνάντησής τους τον Δεκέμβριο ότι θα υποστήριζε τις ισραηλινές επιθέσεις σε ιρανικές θέσεις βαλλιστικών πυραύλων, ανέφερε το CBS News αυτή την εβδομάδα.

Ισραηλινοί αξιωματούχοι φαίνεται να πιστεύουν ότι ο Τραμπ έχει πάρει το μέρος τους. Μιλώντας στο Axios την Τετάρτη, ανώνυμες ισραηλινές πηγές δήλωσαν ότι αναμένουν «μια κοινή αμερικανο-ισραηλινή εκστρατεία που θα έχει πολύ ευρύτερο πεδίο εφαρμογής» από την ισραηλινή βομβαρδιστική εκστρατεία του περασμένου Ιουνίου. Δύο ανώνυμοι αξιωματούχοι δήλωσαν στο πρακτορείο ότι η κυβέρνηση Νετανιάχου «προετοιμάζεται για ένα σενάριο πολέμου εντός ημερών».

«Το αφεντικό έχει αρχίσει να βαριέται», δήλωσε ένας σύμβουλος του Τραμπ στο Axios. «Μερικοί άνθρωποι γύρω του τον προειδοποιούν να μην πάει σε πόλεμο με το Ιράν, αλλά νομίζω ότι υπάρχει 90% πιθανότητα να δούμε κινητική δράση τις επόμενες εβδομάδες». 

Τι κάνει το Ιράν για να αποτρέψει τον πόλεμο;

Η Τεχεράνη εμμένει στο ίδιο μήνυμα εδώ και εβδομάδες: ότι είναι προσηλωμένη στη διπλωματία, αλλά έτοιμη να αμυνθεί. Σε αρκετές δηλώσεις και ενέργειες, οι Ιρανοί έχουν δείξει ότι κατέχουν τρεις βασικούς μοχλούς επιρροής έναντι των ΗΠΑ.

Πρώτον, η μόνιμη αντιπροσωπεία του Ιράν στον ΟΗΕ προειδοποίησε τον Τραμπ τον περασμένο μήνα ότι «την τελευταία φορά που οι ΗΠΑ ενεπλάκησαν σε πολέμους στο Αφγανιστάν και το Ιράκ, σπατάλησαν πάνω από 7 τρισεκατομμύρια δολάρια και έχασαν περισσότερες από 7.000 αμερικανικές ζωές», εκμεταλλευόμενη τους αμερικανικούς φόβους ότι θα παρασυρθούν σε ένα ακόμη δαπανηρό, αντιδημοφιλές και άκαρπο τέλμα της Μέσης Ανατολής.

Τη Δευτέρα, το Ιράν έκλεισε εν μέρει το Στενό του Χουρμούζ για στρατιωτικές ασκήσεις, επιδεικνύοντας την ικανότητά του να κλείνει αυτή τη ζωτικής σημασίας πλωτή οδό κατά βούληση. Περίπου το ένα τρίτο του παγκόσμιου πετρελαίου που μεταφέρεται μέσω θαλάσσης διέρχεται από το στενό, πράγμα που σημαίνει ότι μια επίθεση στο Ιράν θα μπορούσε να προκαλέσει μια παγκόσμια ενεργειακή κρίση.

Τρίτον, ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αλί Χαμενεΐ, έγραψε στο X την Τρίτη ότι «οι Αμερικανοί λένε συνεχώς ότι έχουν στείλει ένα πολεμικό πλοίο προς το Ιράν. Φυσικά, ένα πολεμικό πλοίο είναι ένα επικίνδυνο κομμάτι στρατιωτικού υλικού. Ωστόσο, πιο επικίνδυνο από αυτό το πολεμικό πλοίο είναι το όπλο που μπορεί να στείλει αυτό το πολεμικό πλοίο στον βυθό της θάλασσας». Ένας λογαριασμός που συνδέεται με τον Χαμενεΐ δημοσίευσε στη συνέχεια μια εικόνα του USS Gerald R. Ford να σαπίζει στον βυθό.

Το μήνυμα του Χαμενεΐ δεν ήταν απλώς κενή περιεχομένου. Το Ιράν διαθέτει ένα τρομερό οπλοστάσιο υπερηχητικών βαλλιστικών πυραύλων, μερικούς από τους οποίους χρησιμοποίησε για να επιτεθεί στο Τελ Αβίβ τον περασμένο Ιούνιο. Το 2024, όταν ήταν ακόμα τηλεοπτικός παρουσιαστής, ο υπουργός Πολέμου των ΗΠΑ, Πιτ Χέγσεθ, παραδέχτηκε ότι μια χούφτα από αυτούς τους πυραύλους θα μπορούσε να απενεργοποιήσει ολόκληρο τον στόλο των αμερικανικών αεροπλανοφόρων.

«Λοιπόν, αν ολόκληρη η πλατφόρμα προβολής ισχύος μας αποτελείται από αεροπλανοφόρα και έχουμε την ικανότητα να προβάλλουμε ισχύ με αυτόν τον τρόπο στρατηγικά σε όλο τον κόσμο... και αν 15 υπερηχητικοί πύραυλοι μπορούν να καταρρίψουν 10 αεροπλανοφόρα στα πρώτα 20 λεπτά μιας σύγκρουσης, πώς μοιάζει αυτό;» ρώτησε.

Μήπως ο Τραμπ έχει πλέον εξαντλήσει τις επιλογές του στο Ιράν;

Είτε ο Χέγκεθ και οι στρατιωτικοί σχεδιαστές στο Πεντάγωνο είναι πρόθυμοι να διακινδυνεύσουν την κορυφαία πλατφόρμα προβολής ισχύος τους σε μια ολοκληρωτική επίθεση στο Ιράν είτε όχι, οι απειλές του Τραμπ και οι μαξιμαλιστικές απαιτήσεις του Ισραήλ μπορεί να τους έχουν αφήσει χωρίς άλλη επιλογή από το να το μάθουν.

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ έχει θέσει τον εαυτό του σε μια κατάσταση όπου - ελλείψει συμφωνίας - η επιλογή της αποκλιμάκωσης θα σηματοδοτούσε αδυναμία και θα απογοήτευε τους Ισραηλινούς συμμάχους του. Ο πόλεμος έχει τη δική του λογική και κάθε βήμα στην κλίμακα της κλιμάκωσης είναι πιο δύσκολο να ανατραπεί από το προηγούμενο. Η τελευταία ελπίδα για μια ειρηνική λύση βρίσκεται στη Γενεύη και στο αν ο Τραμπ μπορεί να αντισταθεί στην αδρανειακή έλξη του πολέμου μέχρι τον επόμενο γύρο συνομιλιών.

Πηγή: RT