Οι τρεις κύριοι υποστηρικτές του Κιέβου – Γαλλία, Γερμανία και Βρετανία – φέρονται να προετοιμάζουν σχέδιο για την έναρξη διαπραγματεύσεων με τη Ρωσία, με στόχο τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία.
Όπως μεταδίδει το Bloomberg, επικαλούμενο πηγές με γνώση του θέματος, το σχέδιο των «Big Three» προβλέπει συνομιλίες με τη συμμετοχή και των δύο πλευρών. Οι τρεις κυβερνήσεις έχουν ήδη ενημερώσει το Κίεβο για τις προθέσεις τους. Από τη Μόσχα, το μήνυμα είναι σαφές: «Δεν κλείνουμε την πόρτα στον διάλογο, αλλά οι Ευρωπαίοι μέχρι σήμερα είναι εχθρικοί. Αν παρουσιάσουν εποικοδομητικές και σοβαρές ιδέες θα τις αξιολογήσουμε».
Οι συνομιλίες υπό αμερικανική ηγεσία έχουν περιέλθει σε τέλμα, ενώ στο πεδίο των μαχών η Ρωσία ελέγχει σχεδόν ολόκληρη την ανατολική Ουκρανία, δηλαδή περίπου το 20% της συνολικής ουκρανικής επικράτειας.
Πίσω από τη στροφή των «Big Three»
Οι ηγεσίες των τριών χωρών θεωρούν ότι οι συνθήκες ωρίμασαν για διαπραγματεύσεις με τον Βλαντιμίρ Πούτιν. Υποστηρίζουν ότι οι πρόσφατες ουκρανικές επιθέσεις βαθιά στη ρωσική επικράτεια αυξάνουν την πίεση στο Κρεμλίνο και προκαλούν εντάσεις στα ανώτατα κλιμάκια της ρωσικής ηγεσίας.
Την ίδια ώρα, το κόστος της σύγκρουσης διογκώνεται, ενώ η ενεργειακή κρίση που προκλήθηκε από τον αμερικανοϊσραηλινό πόλεμο κατά του Ιράν και το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ επιβαρύνει σημαντικά τους ευρωπαϊκούς προϋπολογισμούς.
Οι ευρωπαίοι επιδιώκουν να αποφύγουν έναν ακόμη χειμώνα κατά τον οποίο η Ρωσία θα μπορούσε να πλήξει κρίσιμες ενεργειακές υποδομές, εξαντλώντας περαιτέρω την αντοχή της Ουκρανίας.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το εάν θα προχωρήσουν οι πρωτοβουλίες για συνομιλίες με τη Μόσχα εξαρτάται αποκλειστικά από τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Οι ευρωπαίοι ηγέτες, όπως τονίζεται, δεν πρόκειται να τον πιέσουν να υιοθετήσει στρατηγική που δεν συμμερίζεται.
Ο Ζελένσκι απηύθυνε νέες εκκλήσεις προς τους Συμμάχους, ζητώντας περισσότερα συστήματα Patriot και ενίσχυση της αντιαεροπορικής άμυνας, καθώς οι ρωσικοί βομβαρδισμοί συνεχίζονται.
Ωστόσο, τα ευρωπαϊκά αποθέματα – οικονομικά και στρατιωτικά – εξαντλούνται. Η στήριξη προς το Κίεβο γίνεται ολοένα πιο δύσκολη για τις ευρωπαϊκές οικονομίες, που αντιμετωπίζουν σοβαρές δημοσιονομικές πιέσεις. Ο Ζελένσκι έχει επισημάνει πως η Ευρώπη πρέπει να αποκτήσει αυτόνομο ρόλο στις διαπραγματευτικές προσπάθειες, οι οποίες μέχρι σήμερα διεξάγονταν υπό την ηγεσία των Ηνωμένων Πολιτειών.
Σύμφωνα με το Bloomberg, τις επόμενες ημέρες αναμένεται συνάντηση μεταξύ του Βρετανού πρωθυπουργού Κιρ Στάρμερ, του Γερμανού καγκελάριου Φρίντριχ Μερτς και του προέδρου της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν. Και οι τρεις αντιμετωπίζουν σοβαρές εσωτερικές πολιτικές και οικονομικές προκλήσεις.
Παράλληλα, οι Ευρωπαίοι αναζητούν τον κατάλληλο εκπρόσωπο που θα μπορούσε να συμμετάσχει σε απευθείας συνομιλίες με τον Πούτιν, θέμα που ενδέχεται να τεθεί στη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ τον Ιούνιο.
Αντίθετες φωνές στην ΕΕ: «Πιέστε κι άλλο τον Πούτιν»
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν λείπουν οι διαφωνίες. Ορισμένες χώρες θεωρούν ότι η παρούσα στιγμή δεν είναι κατάλληλη για διαπραγματεύσεις με τη Ρωσία. Όπως υποστηρίζουν, «ο Πούτιν δεν έχει δείξει κανένα σημάδι σοβαρής πρόθεσης και συνεχίζει να προβάλλει μαξιμαλιστικές απαιτήσεις, μεταξύ των οποίων και η παραχώρηση εδαφών που δεν τελούν υπό ρωσική κατοχή».
Αντίθετα, οι επικριτές του σχεδίου ζητούν ενίσχυση της στρατιωτικής βοήθειας προς το Κίεβο και αυστηρότερες κυρώσεις κατά της Μόσχας. Όπως σημειώνουν, η «Ε3» – Γαλλία, Βρετανία και Γερμανία – θα πρέπει να συνεργαστεί στενά με τις Ηνωμένες Πολιτείες για να οδηγήσει τη Ρωσία στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων, καθώς το πρόβλημα, όπως λένε, βρίσκεται στη Μόσχα και όχι στο Κίεβο.
Η ίδια πλευρά υποστηρίζει ότι «δεν θα πρέπει οι ευρωπαϊκές χώρες να είναι εκείνες που ζητούν από τον Πούτιν να διαπραγματευτεί». Αντίθετα, η πρωτοβουλία θα έπρεπε να προέλθει από τη ρωσική πλευρά, δεδομένων των αυξανόμενων οικονομικών δυσκολιών και των υψηλών απωλειών που καταγράφει η Ρωσία στο μέτωπο.
Μόσχα: «Αν θέλετε συνομιλίες, παρουσιάστε σοβαρές ιδέες»
Η Ρωσία δεν έχει διαπιστώσει μέχρι στιγμής ενδείξεις ότι η Ευρώπη μπορεί να καταθέσει ουσιαστικές και αξιόπιστες προτάσεις για διαπραγματεύσεις σχετικά με την Ουκρανία, δήλωσε ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Μιχαήλ Γκαλούζιν, στο περιθώριο του Διεθνούς Οικονομικού Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης.
Όπως ανέφερε, «η Ευρώπη απουσιάζει πλήρως από αυτό το σχήμα των διαπραγματεύσεων, λόγω της εχθρικής και καταστροφικής στάσης της απέναντι στη Ρωσία», προσθέτοντας ωστόσο ότι «δεν κλείνουμε την πόρτα στον διάλογο».
Ο Γκαλούζιν τόνισε πως «εάν η Ευρώπη διαθέτει εποικοδομητικές και σοβαρές ιδέες, πρέπει να τις παρουσιάσει και τότε θα αξιολογήσουμε αν αξίζουν προσοχής». Παράλληλα, υπενθύμισε ότι η ρωσική θέση για την επίλυση της κρίσης είναι γνωστή και ότι «δεν ήταν η Ρωσία που διέκοψε τις διαπραγματεύσεις το 2022, όταν μια συμφωνία βρισκόταν κοντά».
Αναφερόμενος στον ρόλο της Ευρώπης, σημείωσε ότι «εκπρόσωπος της Ευρώπης ήταν ο Μπόρις Τζόνσον, τότε πρωθυπουργός της Βρετανίας ή, καλύτερα, απλώς της Βρετανίας, η οποία δεν είναι πλέον μεγάλη».
Καταλήγοντας, ο Ρώσος αξιωματούχος υπογράμμισε ότι υπάρχει «κατανόηση που επιτεύχθηκε στο Άνκορατζ και μπορεί να αποτελέσει βάση για διευθέτηση», προσθέτοντας ότι η Ευρώπη δεν αναφέρεται καν σε αυτό το πλαίσιο.
