*Απόδοση του άρθρου του καθηγητή κυτταρικής βιολογίας και διευθυντή του Κέντρου Δερματικών Ερευνών του Πανεπιστημίου του Μπράντφορντ, δρ. Desmond Tobin που δημοσιεύτηκε στο theconversation.com.  

Οι βιολόγοι μελετητές που εξερευνούν τη θεωρία της εξέλιξης υποστηρίζουν πως ο άνθρωπος σκαρφάλωσε στην κορυφή της οικογένειας των θηλαστικών εξαιτίας της ακόρεστης αδυναμίας του στο σεξ και τον ήλιο. Η εξέλιξη των ανθρώπινων επιδεξιοτήτων είναι άρρηκτα συνυφασμένη με την προσαρμογή του είδους στις συνθήκες του ηλιόλουστου πλανήτη, κάτι που αποδεικνύεται και από τη σύνδεση μεγάλου ποσοστού του γονιδιώματος με τoυς υποδοχείς UV. Οι κίνδυνοι από την υπερέκθεση στην ηλιακή ακτινοβολία είναι πλέον γνωστοί, αλλά ελάχιστα έχουν μελετηθεί οι πιθανές επιπτώσεις στο δέρμα από τη νέα μόδα των τατουάζ.  

Η έκρηξη της μόδας του τατουάζ στη Δύση κατά τη διάρκεια των τελευταίων 20 ετών έχει οδηγήσει το 10% του γενικού πληθυσμού να έχει χαράξει το δέρμα του με τουλάχιστον ένα τατουάζ. Αυτός ο αριθμός αυξάνεται συνεχώς και σχεδόν ένας στους τέσσερις ενήλικες κάθεται στην καρέκλα ενός δερματοστίκτη. Η μόδα πλέον προστάζει μεγάλα και περίτεχνα σχέδια που καλύπτουν όλο και περισσότερη επιφάνεια και αφήνουν ελάχιστο δέρμα χωρίς τα σημάδια από το μελάνι.  

Αναπόφευκτα οι νέοι θα σπεύσουν να απολαύσουν την φαινομενικά αθώα ελευθεριότητα με υπερβολή. Η φύση έχει όμως αποδειχθεί πως δεν δείχνει επιείκεια στην υπερβολή και πλέον οι λόγοι ανησυχίας για τα υπερμεγέθη τατουάζ μοιάζουν απόλυτα δικαιολογημένοι.   

Το τατουάζ μπορεί να μοιάζει με ένα είδος τέχνης, αλλά αυτή προϋποθέτει την έγχυση δυνητικά τοξικών χημικών ουσιών βαθιά στο δέρμα. Καθώς όλο και μεγαλύτερα μέρη του σώματος καλύπτονται, το ποιες θα είναι οι ακούσιες συνέπειες από αυτό, περιορίζεται μέχρι στιγμής σε ζητήματα καθαριότητας και υγιεινής των στούντιο.    

Οι βελόνες τατουάζ διαπερνούν το ανώτερο στρώμα του δέρματος, μερικές φορές σε βάθος που φτάνει τα δύο χιλιοστά. Δεν υπάρχει καμία αμφιβολία ότι ορισμένα από τα συστατικά του μελανιού μπορεί να είναι τοξικά όπως άλλωστε υπέδειξε το 2012 μια έρευνα για την Δανική Υπηρεσία Προστασίας του Περιβάλλοντος. Ακόμη και ορισμένοι κατασκευαστές μελανιών έχουν παραδεχθεί ότι ορισμένα στούντιο χρησιμοποιούν ακατάλληλα μελάνια που περιέχουν καρκινογόνες ενώσεις.   

Bρισκόμαστε στη φάση μελέτης του πώς το δέρμα επηρεάζεται από τις χρωστικές ουσίες των μελανιών και των συναφών χημικών προϊόντων τους. Ο Desmond Tobin και οι συνάδελφοί του Colin Grant και Pete Twigg, ειδικοί στη χρήση του μικροσκοπίου ατομικής δύναμης (AFM) και της μηχανικής των ιστών, έχουν ήδη ρίξει μια πιο προσεκτική ματιά στα τατουάζ, και στις αντιδράσεις αυτών των χρωστικών σε μορφή νανο-σωματιδίων. Οι ανησυχίες τους επικεντρώνονται στο ότι τα νανο-σωματίδια του μελανιού πιθανόν να καταλήγουν και σε άλλα όργανα του σώματος. Οι εργαστηριακές έρευνες που έφεραν σε επαφή τους ινοβλάστες (τα κύτταρα που παράγουν το κολλαγόνο στο δέρμα) με το μελάνι τατουάζ (ακόμα και όταν ήταν πολύ αραιωμένο) δείχνουν ότι μειώνεται σημαντικά η βιωσιμότητά τους. Το κολλαγόνο είναι το κύριο συνδετικό του ιστού του σώματος, και τα νανο-σωματίδια από το μελάνι του τατουάζ μπορούν να ενσωματωθούν στο δίκτυο κολλαγόνου του χορίου. Αργότερα, τα σωματίδια του μελανιού εμφανίζονται γύρω από τα αιμοφόρα αγγεία.  

Είναι ίσως η φύση των σύγχρονων φιλελεύθερων κοινωνιών που κάνει τα μέτρα προστασίας ενάντια σε ανεπιθύμητες συνέπειες προσωπικών επιλογών να λαμβάνονται αργοπορημένα. Η περίπτωση των τατουάζ είναι αντίστοιχη με εκείνη των σολάριουμ που ακόμη και σήμερα βρίσκονται εκτός νομοθετικού πλαισίου που θα εξασφαλίσει τη δημόσια υγεία. Ένας άλλος παράγοντας που καθοδηγεί την εξέλιξή της μόδας των τατουάζ είναι η τεράστια βιομηχανία που άνθισε μαζί του.    

Μόλις πέρυσι διοργανώθηκε το πρώτο Ευρωπαϊκό Συνέδριο για τατουάζ και έρευνα σχετικά με τις χρωστικές ουσίες. Σκοπός αυτού του πρωτοποριακού συνεδρίου ήταν να επικοινωνηθούν οι νέες κλινικές μελέτες των ερευνητών σχετικά με τα τατουάζ και τις συναφείς βιομηχανικές χρωστικές τους - όχι μόνο στις ιατρικές κοινότητες, αλλά και όσους επιφορτίζονται με την προστασία της δημόσιας υγείας ή εμπλέκονται στην κατασκευή, τη διανομή και την πώληση του μελανιού τατουάζ.  

Υπάρχουν πολλά ακόμη που πρέπει να γνωρίσουμε σχετικά με αυτό το θέμα. Είμαστε μόλις στην αρχή της εξέτασης των πιθανών ιατρικών επιπλοκών του τατουάζ, συμπεριλαμβανομένων των λοιμώξεων, των καρκινογόνων ιδιοτήτων του και των δυνατοτήτων του να προκαλέσει μεταλλάξεις και αλλεργίες. Ήδη υπάρχουν ανησυχίες πως οι χημικές ουσίες που σχετίζονται με το μελάνι του τατουάζ μπορούν να καταστούν πιο ασταθείς από τις προσπάθειες για αφαίρεσή τους με λέιζερ.  

Είναι ακόμη σχετικά νωρίς για συμπεράσματα, αλλά η γνώση και η ευαισθητοποίηση είναι απαραίτητο να ενισχυθούν, ειδικά εφόσον το τατουάζ έχει γίνει τόσο διαδεδομένο. Όπως άλλωστε έχει στο παρελθόν πει και ο Παράκελσος: "Η δόση κάνει το δηλητήριο".   

Γεννήθηκαν στο Παρίσι, στο Λονδίνο, στη Νέα Υόρκη, στις Ινδίες, σε όλα τα μέρη της γης. Από τη χώρα μας «έτυχε» ή επέλεξαν να περάσουν για λίγο. Αλλοι έμειναν, οι περισσότεροι έγραψαν, πολλοί την αγάπησαν, το σίγουρο είναι ότι μας κάνουν να τη δούμε «με άλλα μάτια» κι εμείς. Συγγραφείς σπουδαίοι που θεωρούμε ήδη «δικούς μας».

Η Βικτόρια Χίσλοπ συνδέθηκε με τη χώρα μας αρχικά με «Το νησί», που διαδραματιζόταν στη Σπιναλόγκα, και στη συνέχεια με το «Νήμα» που έγραψε για τη Θεσσαλονίκη

Η Βικτόρια Χίσλοπ, που γεννήθηκε στο Bromley του Kεντ, κοντά στο Λονδίνο, το 1959, έχει συνδέσει τη ζωή της με την Ελλάδα. «Το νησί» που έγινε μπεστ σέλερ, σίριαλ και μας μετέφερε στην Κρήτη και στη Σπιναλόγκα, «Το νήμα», που αναφέρεται στην πολυπολιτισμική παλιά Θεσσαλονίκη και το καινούργιο πολυαναμενόμενο βιβλίο της «Ανατολή» για την εισβολή στην Κύπρο (όλα από τις εκδόσεις «Διόπτρα), το σπίτι της στα Πατήσια την πολιτογραφούν σχεδόν Ελληνίδα.

Ο Ζακ Λακαριέρ μπορεί να γεννήθηκε στη Λιμόζ της Γαλλίας, αλλά έχει συνδέσει το έργο και τη ζωή του με το «Ελληνικό Καλοκαίρι». Εζησε για πολλά χρόνια στην Υδρα και στην Πάτμο και αγάπησε με πάθος την αρχαία αλλά και τη σύγχρονη Ελλάδα. Μετέφρασε στα γαλλικά Ελληνες συγγραφείς και ποιητές, ανάμεσά τους οι: Πρεβελάκης, Αλεξάνδρου, Τσίρκας, Ταχτσής, Βασιλικός, Πλασκοβίτης, Σεφέρης, Φραγκιάς, Ελύτης, Ρίτσος, Πατρίκιος και Μαρία Λαμπαδαρίδου-Πόθου. Στα ελληνικά εκδόθηκαν πολλά έργα του. Ανάμεσά τους κι εκείνο που έδεσε το όνομά του αλληλένδετα με τη χώρα μας, «Το ελληνικό καλοκαίρι». Κυκλοφόρησε το 2002 από τις εκδόσεις «Χατζηνικολή» κι είναι αυτό που δηλώνει στην εισαγωγή του ο ίδιος ο συγγραφέας: «Εκανα το πρώτο μου ταξίδι στην Ελλάδα στα 1947 και το τελευταίο το φθινόπωρο του 1966. Η τελευταία εικόνα μου: ένα νησί του Αιγαίου, άδεντρο, μ' ένα μοναδικό χωριό· τοπίο απογυμνωμένο με τη μιζέρια και την ομορφιά συναρμοσμένες σαν δυο πλαγιές του ίδιου λόφου. Μιζέρια και ομορφιά. Σύζευξη των αντιθέτων».

Ο Πάτρικ Λι Φέρμορ γεννήθηκε στο Λονδίνο αλλά, περνώντας από την Ελλάδα θα μείνει στον Αθω, θα ταξιδέψει στην Ηπειρο, τη Μακεδονία και τη Στερεά Ελλάδα, θα μάθει τα ήθη και τη γλώσσα της χώρας μας που έμελλε να γίνει δεύτερη πατρίδα του, θα περάσει τον περισσότερο χρόνο στην Καρδαμύλη της Μάνης. Σ' ένα σπίτι που σχεδίασαν μαζί με τη γυναίκα του, την φωτογράφο Τζόαν Λι Φέρμορ, της οποίας οι φωτογραφίες περιλαμβάνονται στα βιβλία του συγγραφέα «Μάνη» (1958) και «Ρούμελη» (1966). Ο σερ Πάτρικ Λι Φέρμορ (1915-2011), «κυρ Μιχάλης» για τους Μανιάτες φίλους του, θεωρείται ο μεγαλύτερος ταξιδιωτικός συγγραφέας της εποχής μας και μια θρυλική φυσιογνωμία που συνέδεσε τη ζωή του με την Ελλάδα. Η «Μάνη», που κυκλοφόρησε από τον «Κέδρο», αποτελεί έναν πολύτιμο οδηγό, για την παλιά και για τη σύγχρονη Μάνη. Η «Ρούμελη» επίσης, από την «Ωκεανίδα» και τον «Κέδρο» κι αυτή, όπου μέσα στην εξωτική για 'κείνον περιοχή, θυμάται τους ανθρώπους που γνώρισε, τον σαρακατσάνικο γάμο όπου παρευρέθηκε, τη Μονή Βαρλαάμ, ψηλά στον βράχο των Μετεώρων, όπου πέρασε τη νύχτα, το γευστικό κατσίκι που απόλαυσε μαζί με ούζο Τυρνάβου.

Ο νομπελίστας Γάλλος μυθιστοριογράφος, θεατρικός συγγραφέας και δοκιμιογράφος Αλμπέρ Καμί απολαμβάνει τις διακοπές του στην Ελλάδα τον Αύγουστο του 1939.

Ο Λόρενς Ντάρελ μπορεί να γεννήθηκε στην Ινδία από γονείς Βρετανούς, αλλά στην πατρίδα του βρέθηκε μόνο για τις πανεπιστημιακές του σπουδές, τις οποίες γρήγορα εγκατέλειψε κι αυτές για να αρχίσει μια ζωή περιπλανήσεων με επίκεντρο τη λεκάνη της Μεσογείου. Αφού γεύθηκε την μποέμικη ζωή των καλλιτεχνών στο Παρίσι, εγκαταστάθηκε από το 1934 ως το 1940 στην Ελλάδα, χώρα που γνώρισε κι αγάπησε βαθιά. Στα χρόνια του πολέμου υπηρέτησε στο Κάιρο, ενώ αργότερα εργάστηκε στη Ρόδο, στην Κύπρο και στην Αργεντινή. Η Κέρκυρα και η Ρόδος έχουν πολλές αναμνήσεις απ' αυτόν. Ο συγγραφέας του «Αλεξανδρινού Κουαρτέτου» έγραψε δυο βιβλία που μας αφορούν. Κι αυτά είναι τα: «Ελληνικά νησιά», που κυκλοφόρησαν από το «Μεταίχμιο» το 2007 και αποτελούν ένα κλασικό αφήγημα για τα ελληνικά νησιά από έναν συγγραφέα που αγάπησε την Ελλάδα, όπου άλλωστε και έζησε για έξι χρόνια και «Η σπηλιά του Πρόσπερου» που κυκλοφόρησε, επίσης, από το «Μεταίχμιο» το 2006, αφορά τη σχέση του με την Κέρκυρα.

Ο Χένρι Μίλερ γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη, αλλά εμείς τον συγγραφέα των βιβλίων «Ο τροπικός του Καρκίνου» και «Ο τροπικός του Αιγόκερω» τον έχουμε συνδέσει με τον «Κολοσσό του Μαρουσιού», κατά συνέπεια και με την Ελλάδα.

Ο Ζακ Λακαριέρ, συγγραφέας του βιβλίου «Το ελληνικό καλοκαίρι», φωτογραφίζεται μπροστά στην Ακρόπολη

«Ο Κολοσσός του Μαρουσιού», που κυκλοφόρησε από το «Μεταίχμιο» το 2004, σε μετάφραση της συγγραφέα Ιωάννας Καρατζαφέρη, παραμένει ένα από τα γοητευτικότερα κείμενα που έχουν γραφτεί για τη σύγχρονη Ελλάδα. Γοητευτικό γιατί περιγράφει μιαν Ελλάδα γοητευτική μέσα στη μοναξιά της, σαν ένα μικρό κομμάτι αιωνιότητας που έφθασε στα αβαθή του δικού μας χρόνου. Η Ελλάδα αυτή μπορεί να μην υπάρχει πια. Ομως διαβάζοντας τον «Κολοσσό» αισθάνεσαι ότι την κουβαλάς στην ψυχή σου.

Ο νομπελίστας Αλμπέρ Καμί (1913-1960), Γάλλος μυθιστοριογράφος, θεατρικός συγγραφέας, και δοκιμιογράφος που τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ το 1957, γεννήθηκε στο Μοντοβί της Αλγερίας και πέθανε -σκοτώθηκε- στο Σανς της Γαλλίας, μαζί με τον εκδότη του Μισέλ Γκαλιμάρ, σε τροχαίο δυστύχημα. Χρωστά πολλά στο ελληνικό καλοκαίρι γράφοντας το δικό του «Το καλοκαίρι» (εκδόσεις «Πατάκη», 2006): «Ω φως! Κραυγή όλων των ηρώων στο αρχαίο δράμα, μπροστά στο πεπρωμένο τους. Το τελευταίο τούτο καταφύγιο ήταν και δικό μας και τώρα το 'ξερα. Στην καρδιά του χειμώνα, ανακάλυπτα επιτέλους πως φύλαγα μέσα μου ένα αήττητο καλοκαίρι».

Θερμοπύλες
Ο Αμερικανός συγγραφέας Στίβεν Πρέσφιλντ που γεννήθηκε το 1943 στο Τρινιντάντ, μοιάζει γοητευμένος από το αρχαίο πρόσωπο της χώρας μας. Στα έργα του που κυκλοφορούν από τις εκδόσεις «Πατάκη» κυριαρχούν οι «Πύλες της φωτιάς» (1998), το διεθνές μπεστ σέλερ του, «η Μάχη των Θερμοπυλών». Ενώ στους «Ανέμους πολέμου» («Tides of War», 2000), το δεύτερο ιστορικό του μυθιστόρημα, επιλέγει ενα ζωντανέψει μια εμβληματική μορφή της αρχαίας Ελλάδας, τον Αλκιβιάδη. Τα δύο μυθιστορήματα για την εκστρατεία του Μεγάλου Αλεξάνδρου «Οι αρετές του πολέμου», 2004, και «Η ματωμένη εκστρατεία», 2006), έρχονται για να επιβεβαιώσουν αυτή τη συγγραφική εμμονή και αδυναμία.

Ο «Φόνος στον Θερμαϊκό» και το «Μαντολίνο» της Κεφαλονιάς
Ο μυθιστοριογράφος, δοκιμιογράφος και μεταφραστής Ενμουντ Κίλι γεννήθηκε στη Δαμασκό της Συρίας, από Αμερικανούς γονείς, το 1928. Εχει γράψει επτά μυθιστορήματα, πολυάριθμα δοκίμια και έχει μεταφράσει πλήθος ποιητικών έργων, ανάμεσα στα οποία των Σεφέρη, Ρίτσου, Καβάφη, Ελύτη και Σικελιανού. Δημιούργησε και διηύθυνε επί σαράντα χρόνια το Τμήμα Ελληνικής Λογοτεχνίας του Πανεπιστημίου του Πρίνστον, όπου δίδαξε και ο ίδιος νέα ελληνική λογοτεχνία. Αλλά πάνω απ' όλα έχει γράψει το βιβλίο «Αναπλάθοντας τον Παράδεισο - το Ελληνικό ταξίδι (1937-1947)», που κυκλοφόρησε το 1999 από τις εκδόσεις «Εξάντας». Καθώς και τον «Φόνο στον Θερμαϊκό», που κυκλοφόρησε το 2010 από τα «Ελληνικά Γράμματα».

Ο Πολ Μοράν ανήκει στους σημαντικότερους Γάλλους συγγραφείς του 20ού αιώνα, ο οποίος διακρίθηκε για την πρωτοτυπία του έργου του αλλά και ως γνήσιος εκφραστής της δεκαετίας του '20. Γεννήθηκε το 1888 στο Παρίσι, υπήρξε σύζυγος της Ελληνορουμάνας πριγκίπισσας Ελένης Σούτσου, σχέση που αποτύπωση εν μέρει και στο βιβλίο του «Λιούις και Ειρήνη». Το βιβλίο κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις «Καλέντη» το 2013. Ο Λιούις είναι ένας νεαρός τραπεζίτης της δεκαετίας του 1920 που ενδιαφέρεται περισσότερο για τις τιμές στο χρηματιστήριο παρά για τις γυναίκες. Ωσπου ερωτεύεται την Ειρήνη Αποστολάτου, γόνο μιας ισχυρής οικογένειας Ελλήνων τραπεζιτών της Τεργέστης και ένα ταξίδι στα ελληνικά νησιά θα του υποδείξει μιαν άλλη προοπτική ζωής, ανεξαρτήτως αν τελικά θα την ακολουθήσει.

Ο Μετίν Αρντιτί που γεννήθηκε στην Αγκυρα το 1945 και ζει στη Γενεύη, παντρεμένος με Ελληνίδα, στο καινούργιο βιβλίο του «Ο Μαέστρος», που κυκλοφόρησε από τον «Καλέντη» το 2014, επιλέγει έναν Ελληνα για κεντρικό του ήρωα. Τον μαέστρο Αλέξη Κανδύλη. Αλλά και η «Παυλίνα» του, που κυκλοφόρησε το 2008 από τις εκδόσεις «Λιβάνη», διαδραματίζεται στις Σπέτσες κατά τη δεκαετία του '50.

Ατέλειωτες αναφορές
Για την Ελλάδα, επίσης:

• Στην Κεφαλονιά διαδραματίζεται το περίφημο έργο του Λουί ντε Μπερνιέρ «Το μαντολίνο του Λοχαγού Κορέλι» (εκδ. «Ψυχογιός»).

• Στην Αρχαία Ελλάδα αναφέρεται και «Το σπήλαιο των ιδεών» (εκδ. «Κέδρος») του Κουβανού συγγραφέα και ψυχιάτρου Χοσέ Κάρλος Σομόθα.

• Ο Λέοναρντ Κοέν αγόρασε το σπίτι στην Υδρα τον Σεπτέμβριο του 1960 και στις περιγραφές του αναφέρει το πόσο απολάμβανε τη γαλήνια μοναξιά του. Εκεί έγραψε και τα μυθιστορήματα «The Game Favourite» (1963) και «Beautiful Losers» (1966).

• Ο Τζον Φάουλς εμπνεύστηκε στις Σπέτσες τον περίφημο «Μάγο» (εκδ. Εστία). Στις Σπέτσες έζησε κι έγραψε ο Μισέλ Ντεόν (φίλος της Ιωάννας Χατζηνικολή, τον οποίο εξέδωσε κιόλας).

• Ο Ντον Ντε Λίλο στο βιβλίο του «Τα ονόματα» εκδ. «Εστία» ξεκινά με το «σοβαρό, σιωπηλό βράχο» της Ακρόπολης και της «ανοργάνωτης, βουερής» Αθήνας. Ο Πέτερ Χάντκε κάνει λόγο για ένα μικρό ξενοδοχείο στον Κολωνό. Η Βιρτζίνια Γουλφ ήθελε να εγκατασταθεί στους Δελφούς. Και ο Μαξ Φρις διαισθάνεται την παρουσία του γερο-Πάνα ακόμα στη σύγχρονη Πελοπόννησο.

• Η Πατρίτσια Χάισμιθ αναφέρει τη χώρα μας στα «Δύο πρόσωπα του Ιανουαρίου» εκδ. «Αγρα».

• Ο Πίτερ Λίβι αναφέρεται σε οδοιπορικά στη Μάνη, την Κρήτη ή την Ολυμπία, σε πρόσωπα και γεγονότα του '60 και του '70 στο βιβλίο του «Ο λόφος του Κρόνου» («Μεταμεσονύκτιες Εκδόσεις»).

• Η Πατρίτσια Στόρας υπογράφει τον «Δείπνο με την Περσεφόνη» (εκδ. «Καστανιώτη»). Και η Σόφκα Ζινόβιεφ το βιβλίο «Οδός Ευρυδίκης» (εκδ. «Διόπτρα»).

• Στις «Σελίδες για την Ελλάδα του 20ού αιώνα» (εκδ. «Ολκός»), οι Παναγιώτης Μουλλάς και Βάσω Μέντζου ανθολογούν ημερολόγια, άρθρα, επιστολές, απομνημονεύματα ή ρεπορτάζ Γάλλων ταξιδιωτών, με υπογραφές όπως του Ζιντ και της Γιουρσενάρ, του Μοριάκ και του Μαλρό, του Ζενέ και του Κοκτό, του Ρεϊμόν Κενό και του Ρολάν Μπαρτ, του Σαρτρ και της Μποβουάρ, του Αλμπέρ Καμί. Αλλά και οι Ζεράρ ντε Νερβάλ, Λα?αρτίνος και Γκιστάβ Φλο?πέρ έχουν γράψει για την Ελλάδα.

Πηγή : Έθνος

Η ευθύνη των επιστημόνων που ασχολούνται με την πυρηνική έρευνα ή απευθείας σε προγράμματα δοκιμής και παραγωγής πυρηνικών όπλων είναι ένα πολυσυζητημένο θέμα.

Ας γυρίσουμε πολλές δεκαετίες πίσω. Η άνοδος του φασισμού στην Ευρώπη είχε οδηγήσει πολλούς επιστήμονες στην αυτοεξορία, με κύριο προορισμό τις ΗΠΑ. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να μετατοπιστεί το κέντρο βάρους της επιστημονικής προόδου στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού. Προοδευτικοί και αντιφασίστες οι πιο πολλοί από τους κορυφαίους επιστήμονες, είχαν έντονη την επιθυμία να ηττηθεί ο Χίτλερ και αυτό τους έκανε υποστηρικτές της ιδέας για την κατασκευή της ατομικής βόμβας από τις ΗΠΑ. Ο ίδιος ο Αϊνστάϊν είχε γράψει στον Πρόεδρο Ρούσβελτ, το 1939, για να τον ενθαρρύνει σ΄αυτή την κατεύθυνση. «Κατά έναν τραγικό τρόπο, ο ίδιος ο πυρηνικός πόλεμος ήταν τέκνο του αντιφασισμού», γράφει ο Χομπσμπάουμ.

Ο Ροτμπλάτ ζούσε στο Λονδίνο, αλλά προερχόταν από την Πολωνία, που πρώτη δέχτηκε την επίθεση του Χίτλερ την 1η Σεπτεμβρίου 1939. «Είχαμε αρχίσει να δουλεύουμε στην Αγγλία –είπε σε συνέντευξή του στο Radio Netherlands το 2004– και από το 1940-41 είχαμε αποδείξει την επιστημονική δυνατότητα για τη βόμβα». Όμως, επειδή η Βρετανία το 1941 ήταν ήδη στον πόλεμο, δεν μπορούσε να σηκώσει το βάρος ενός τέτοιου εγχειρήματος και «αυτό άνοιξε το δρόμο στους Αμερικανούς», που άρχισαν να δουλεύουν από το 1942, με βάση το «σχέδιο Μανχάταν» στο Λος Άλαμος.

Ο Ρότμπλατ συμμετείχε στο πρόγραμμα αυτό με τη Βρετανική ομάδα, αλλά άρχισε να προβληματίζεται για την σκοπιμότητα κατασκευής της βόμβας, αφού έχανε έδαφος η αρχική υπόθεση ότι υπήρχε κίνδυνος οι Γερμανοί να την κατασκευάσουν πρώτοι. «Σκέφτηκα –λέει ο Ροτμπλάτ– ότι αν οι Ηνωμένες Πολιτείες, με όλη την τεχνολογική τους ισχύ και χωρίς να βομβαρδίζονται, χρειάζονταν τόσο χρόνο, οι Γερμανοί στις συνθήκες που ήταν, με αεροπορικές επιδρομές μέρα και νύχτα κ.λπ., δεν υπήρχε περίπτωση να κατασκευάσουν την βόμβα. Τότε σκέφτηκα ότι, αν οι Γερμανοί δεν την φτιάξουν, τι κάνω εγώ εδώ;»

Το σημείο καμπής ήταν το Νοέμβριο του 1944, όταν ο επικεφαλής της Βρετανικής αποστολής Τσάντγουικ έδωσε την πληροφορία ότι οι Γερμανοί είχαν εγκαταλείψει το πυρηνικό τους σχέδιο. Και έτσι, ο Ροτμπλάτ έφτασε στην γενναία απόφαση να παραιτηθεί από το πρόγραμμα κατασκευής της βόμβας, κάτι που θεωρήθηκε ύποπτο από τις αμερικανές υπηρεσίες που έθεσαν υπό παρακολούθηση τον ίδιο και την αλληλογραφία του.

Στη συνέχεια ο Ροτμπλάτ αφιερώθηκε στην πυρηνική έρευνα για ιατρικούς σκοπούς και στον αγώνα για την ειρήνη, συνεργάστηκε με τον Μπέρτραντ Ράσσελ για την υπογραφή και προβολή του «Μανιφέστου Αϊνστάϊν – Ράσσελ» το 1955, και το 1957 πρωτοστάτησε στην ίδρυση του κινήματος «Pugwash», που συσπείρωσε επιστήμονες από όλο τον κόσμο στον αγώνα κατά των πυρηνικών εξοπλισμών. «Λίγοι μπορούν να τον συναγωνιστούν –γράφει ο Ράσσελ για τον Πολωνο-Εβραίο συνεργάτη του– ως προς το θάρρος και την ακεραιότητα και την πλήρη αυταπάρνηση με την οποία εγκατέλειψε την καριέρα του για να αφοσιωθεί στον αγώνα κατά του πυρηνικού κινδύνου».

Το παράδειγμα του Ροτμπλάτ, που το 1995 τιμήθηκε με Νόμπελ Ειρήνης ως Πρόεδρος του κινήματος «Pugwash», αποτελεί μεγάλη πηγή έμπνευσης.
Μαζί του είχαμε επικοινωνήσει το Μάη του 2005 με την ευκαιρία των 50 χρόνων από το Μανιφέστο Αϊνστάϊν – Ράσσελ και τον θάνατο του Αϊστάϊν. Του είχαμε ζητήσει πρόλογο για το βιβλίο «Αγαπητέ Αϊστάϊν» (εκδόσεις Ταξιδευτής), που ετοιμάζαμε με τον καθηγητή της Φιλοσοφίας Ευθύμη Παπαδημητρίου ως συμβολή στις παραπάνω επετείους και ανταποκρίθηκε αμέσως.

«Η ηθική –γράφει στον πρόλογο– είναι στον πυρήνα του πυρηνικού προβλήματος: Θα βασιστεί ο κόσμος μας σε μια κουλτούρα ειρήνης ή σε μια κουλτούρα βίας; Τα πυρηνικά όπλα είναι θεμελιωδώς ανήθικα: δρουν αδιακρίτως, σκοτώνοντας ανθρώπους που ζουν σήμερα και γενιές που δεν έχουν γεννηθεί. Και η συνέπεια της χρήσης τους μπορεί να είναι το τέλος του ανθρώπινου είδους. Δεν πιστεύουμε ότι οι άνθρωποι στον κόσμο αποδέχονται μια πολιτική ανήθικη από το φύση της και που μπορεί να καταλήξει σε καταστροφή».

Λίγους μήνες μετά, αρχές Σεπτεμβρίου, ο Ροτμπλάτ έφυγε από τη ζωή, στα 97 του χρόνια. Είχε προλάβει ένα μήνα πριν να υπογράψει κοινή έκκληση με τους δημάρχους της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι για έναν κόσμο ελεύθερο από τα πυρηνικά όπλα.

Πηγή : tvxs

Γράφει ο Γιώργος Βότσης

Μια τραγική παρεξήγηση επαναλήφθηκε αυτές τις ημέρες, με όσους καταπολέμησαν την τροπολογία για τα ΜΜΕ, την οποία, βεβαίως, υπερψήφισε αγεληδόν η κυβερνητική πλειοψηφία: Δεν πρόκειται, όπως λέγεται, για «νέο δώρο» ή για «ακόμη ένα μποναμά» της κυβέρνησης στους καναλάρχες.

Το να παρατείνεται «προσωρινά» η εδώ και 25 ολόκληρα χρόνια άδεια στους καναλάρχες να κερδοσκοπούν ασύδοτα με τη δωρεάν χρήση ενός δημόσιου αγαθού, όπως είναι οι συχνότητες, δεν εξηγείται μόνο με την περιβόητη σχέση «διαπλοκής». Δείχνει ποιοι, τελικά, έχουν την εξουσία στα χέρια τους. Ποιοι είναι τα πραγματικά αφεντικά, που εξέφρασαν, παρασκηνιακά, τις επιθυμίες τους. Και η ευπειθής κυβέρνηση έσπευσε να σκαρώσει μια τροπολογιούλα, για τους τύπους μιας δήθεν νομιμότητας που απαιτεί και νομοθετικές ρυθμίσεις. Αυτό είναι όλο...

Οταν, πριν από ακριβώς 25 χρόνια, παρουσιάστηκε στη Βουλή, συζητήθηκε ομόθυμα και ψηφίστηκε συναινετικά (και από την Αριστερά του ενιαίου Συνασπισμού, τότε) ένα αδιανόητο για ευνομούμενη χώρα νομοσχέδιο, που εκχωρούσε «προσωρινά» τις συχνότητες, για την ιδιωτική ραδιοτηλεόραση, προνομιακά στους ήδη μεγαλοεκδότες, εξανέστη μόνος ο εξαίρετος μετέπειτα Πρόεδρος της Δημοκρατίας Κωστής Στεφανόπουλος. Απευθυνόμενος σε όλες τις πτέρυγες είπε, σε δραματικό τόνο, και τα εξής -όσο τα θυμάμαι:

Μόνοι μας βάζουμε το βρόχο στο λαιμό μας. Και συμβάλλουμε να συγκροτηθεί μια επικίνδυνη για τη δημοκρατία εξωθεσμική υπερ-εξουσία...

Ούτε μάντης να ήταν.

Αλλά για ποια κυβέρνηση μιλάμε; Για εταιρική σύμπραξη, άκρως ιδιοτελή, πρόκειται. Μόνοι κερδισμένοι οι δύο συνεταίροι -πολιτικοί ηγέτες με λίαν βεβαρημένο παρελθόν και ακόμη χειρότερο παρόν: Ο Αντ. Σαμαράς, που καταφέρνει, έτσι, να πρωθυπουργεύει με ένα πενιχρό δημοσκοπικά κομματικό ποσοστό, το πολύ 20%. Και ο μονίμως σε δεύτερο ρόλο εξουσιομανής Ευ. Βενιζέλος, που όχι μόνο γλίτωσε το εδώλιο με το εταιρικό συχωροχάρτι της Βουλής για τα υποβρύχια και τη λίστα Λαγκάρντ, αλλά και μπορεί πλέον, ως κοτζάμ συγκυβερνήτης, να κομπορρημονεί ατερμόνως και να μας κουνάει ανερυθρίαστα το δάχτυλο...

Μετέωρη η συγκυβέρνηση στηρίζεται σε μια κοινοβουλευτική ισχνή πλειοψηφία, προδήλως πλασματική, αφού δεν έχει καμιά αντιστοιχία με τη βούληση του εκλογικού σώματος, όπως προσφάτως εκφράστηκε στις κάλπες. Ανύπαρκτοι στην κοινωνία, θλιβεροί βουλευτές, παριστάνουν τους νταήδες στα κανάλια, αλλά ψηφίζουν ό,τι τους πουν, αρκεί να μην κινδυνεύει η «δεδηλωμένη» και να απομακρύνονται οι κάλπες. Πόσοι, ας πούμε, από τους τωρινούς βουλευτές του ΠΑΣΟΚ θα ξαναδούν Βουλή;

Ο σο για το καλούμενο και σπανίως συνερχόμενο (προς τι άλλωστε) πολυπληθές υπουργικό συμβούλιο, σκέτος θίασος ποικιλιών είναι. Με μαριονέτες. Οπου κάθε υπουργός έχει πλήρη επίγνωση από ποιους ολιγάρχες κινούνται κάθε φορά τα νήματα και προσαρμόζεται αναλόγως. Δεν ξαφνιάζεται, έτσι, ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης λ.χ. όταν του τηλεφωνεί ο πολύς Γ. Μπόμπολας για να του πει να χώσει στο άθλιο νομοσχέδιο για τα δάση διάταξη, φωτογραφική και σκανδαλώδη, για τις πολύπαθες Σκουριές (ψηφίστηκε μόλις προχθές με ψήφους 50 έναντι 47...). Αλλά ο σύγχρονος Μίδας, που ό,τι πιάνει γίνεται χρυσός, αποκλείεται να είχε τηλεφωνήσει στον τότε υπουργό των ΜΑΤ ατσαλάκωτο Ν. Δένδια. Από υπερβάλλοντα ζήλο, για να σιγουρέψει το πολιτικό μέλλον του, έβαλε τα ΜΑΤ να μπουκάρουν μεταμεσονύκτια στα κοιμισμένα σπίτια και μπροστά στα αλαφιασμένα παιδάκια να συλλαμβάνουν τους γονείς τους, μόνο και μόνο γιατί αγωνίζονται για τη δική τους ζωή.

Ενας Μπόμπολας δεν λερώνει τα χέρια του...

Δεν έχει προηγούμενο στα ελληνικά χρονικά, ούτε το όμοιό του σε άλλη κοινοβουλευτική χώρα, η συντριπτική πλειονότητα των ΜΜΕ να λιβανίζει νυχθημερόν την κυβέρνηση. Θα ήταν, ωστόσο, λάθος να αποδώσουμε το φαινόμενο αποκλειστικά στην ευαρέσκεια των ολιγαρχών, διότι η κυβέρνηση Σαμαρά-Βενιζέλου είναι η πιο πειθήνια.

Υπάρχουμε και οι δημοσιογράφοι -αυτό το εκμαυλισμένο και αργυρώνητο σινάφι, φευ...

Ως λαός λωτοφάγων, ξεχάσαμε ότι το 1992 ο Κ. Μητσοτάκης ξαφνικά απέπεμψε τον ώς τότε υπουργό Εξωτερικών Αντ. Σαμαρά με επίσημη δικαιολογία ότι σαμποτάρισε (όπως και το 'κανε, ατυχώς) το «σχέδιο Πινιέιρο» για διπλή ονομασία στα Σκόπια.

Το 1994 έγιναν τρεις έρευνες (ΕΔΕ, δικαστική και της ΕΣΗΕΑ) για να διαλευκανθούν οι καταγγελίες ότι ο Αντ. Σαμαράς χρησιμοποιούσε τα μυστικά κονδύλια (από 194 εκατομμύρια δρχ. το 1990 εκτινάχθηκαν το 1991 στα 714...) για να εξαγοράζει δημοσιογράφους όλου του πολιτικού φάσματος και να χτίζει το αρχηγικό του προφίλ. Ολες οι έρευνες απέβησαν άκαρπες, με δικαιολογία ότι τα παραστατικά, ως είθισται, είχαν καταστραφεί.

Στην έρευνα της ΕΣΗΕΑ ο Κ. Μητσοτάκης, καταθέτοντας, επέμεινε ότι αντί να ξοδεύει για εθνικούς σκοπούς τα μυστικά κονδύλια ο Σαμαράς «λάδωνε» ευεπίφορους δημοσιογράφους.

Σε μένα είπε: «Τον έπιασα στα πράσα, Γιώργη...».

Και μου αφηγήθηκε μια ιστορία, που αδυνατώ να πιστέψω και δεν είναι εθνικά σκόπιμο να δημοσιευθεί. Αν θίγω το θέμα, είναι για να πω ότι με το συρφετό, που μας κυβερνά, δεν θα δούμε χαΐρι...