ενημέρωση 5:23, 7 August, 2026

Αφιέρωμα στον Γιάννη Σκαρίμπα στο θέατρο «Βυρσοδεψείο»

Στις 7-9 Νοεμβρίου με αφορμή τα 40 χρόνια από τον θάνατό του
 
Αφιέρωμα στον Γιάννη Σκαρίμπα στο θέατρο «Βυρσοδεψείο»
 
Ανατρεπτικός, ειρωνικός, ρηξικέλευθος, καυστικός, παράλογος, αντικομφορμιστής, ανυπότακτος, μανιώδης καραγκιοζοπαίχτης και θυμόσοφος, ο Γιάννης Σκαρίμπας (1893-1984), αυτή η ιδιαίτερη συγγραφική φωνή του Μεσοπολέμου, δεν έχει πάψει να διαβάζεται και να προκαλεί με τις απόψεις του, με την αιρετική εξαρθρωμένη γλώσσα του, με την πρωτοποριακή αφηγηματική τεχνική του. Στο περιθώριο της γενιάς του 1930, αυτός ο sui generis ποιητής, πεζογράφος, θεατρικός συγγραφέας και εκδότης, συνδέθηκε αμετάκλητα με τη Χαλκίδα, όπου πέρασε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής του, και με τις πιο ριζοσπαστικές όψεις του ελληνικού λογοτεχνικού μοντερνισμού.
 
Με την αφορμή της συμπλήρωσης εφέτος σαράντα χρόνων από τον θάνατό του, οι εκδόσεις Νεφέλη, που εκδίδουν τα Άπαντά του, προγραμματίζουν σειρά αφιερωματικών εκδηλώσεων.
 
Η αρχή έγινε με την ημερίδα «Γιάννης Σκαρίμπας, ένας ιθαγενής του μοντερνισμού», που πραγματοποιήθηκε στο Τμήμα Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών, στις 4 Νοεμβρίου, με σκοπό να διερευνηθεί η σχέση του Σκαρίμπα με τη μοντερνιστική γραφή μέσα από τη χρήση των λεκτικών παιχνιδιών, του στοιχείου του γκροτέσκου, του παραλόγου και της ειρωνείας.
 
«Τα γυρίζω ανάποδα για να σταθούνε όρθια»
 
Γεννημένος στην Αγία Ευθυμία Παρνασίδας, ο Σκαρίμπας εγκαταστάθηκε στη Χαλκίδα το 1919, μετά τον γάμο του με την Ελένη Κεφαληνίτη, όπου άνοιξε τελωνειακό γραφείο, απέκτησε πέντε παιδιά και δημιούργησε ένα πολυσχιδές έργο σουρεαλιστικής ποιότητας που αποτυπώνεται στη φράση του «Τα γυρίζω ανάποδα για να σταθούνε όρθια».
 
Τολμηρός, ρηξικέλευθος, επιδίδεται σε μια ποίηση που παραμορφώνει μόνιμα τη γλώσσα και περιφρονεί τη φόρμα και σε μια πεζογραφία που ανατρέπει τους όρους της αφήγησης και αδιαφορεί για τις επιταγές του ρεαλισμού αξιοποιώντας λογοτεχνικά τη γόνιμη φλέβα της λαϊκής γλώσσας.
 
Ο Γιάννης Σκαρίμπας πρωτοεμφανίστηκε στα γράμματα σε νεαρή ηλικία, με ποιήματά του στην εφημερίδα Εύβοια το 1914. Αρκετά χρόνια αργότερα, το 1929, απέσπασε, με πεζό του κείμενο, το πρώτο βραβείο στον διαγωνισμό διηγήματος του περιοδικού Ελληνικά Γράμματα.
 
Το έργο του, ποικίλο, περιλαμβάνει τις συλλογές διηγημάτων Καϋμοί στο Γριπονήσι (1930),Τυφλοβδομάδα στη Χαλκίδα (1973), Τρεις άδειες καρέκλες (1976), τις νουβέλες Το θείο τραγί(1933) και Η μαθητευόμενη των τακουνιών (1961), τα μυθιστορήματα Μαριάμπας (1935), Το σόλο του Φίγκαρω (1938), Το Βατερλώ δύο γελοίων (1959), Φυγή προς τα εμπρός (1976), τα θεατρικά Ο ήχος του κώδωνος (1950), Αντικαραγκιόζης, ο μέγας (1977), Τα καγκουρώ (1979),Η κυρία του τραίνου (1980), τις ποιητικές συλλογές Ουλαλούμ (1936), Οι εαυτούληδες (1950),Βοϊδάγγελοι (1968) κ.ά. Εξέδωσε ακόμη τέσσερις τόμους για την Ιστορία του 1821, ένα χρονικό του Α΄ Παγκόσμιου πολέμου κ.ά. Τα Άπαντά του κυκλοφορούν σε επιμέλεια της νεοελληνίστριας Κατερίνας Κωστίου.
 
Ο Σκαρίμπας στο «Βυρσοδεψείο»
 
Το αφιέρωμα στον Σκαρίμπα των εκδόσεων Νεφέλη συνεχίζεται στην Αθήνα, στο θέατρο «Βυρσοδεψείο» (Ορφέως 174) με θεατρικές παραστάσεις, προβολή ντοκιμαντέρ, εκθέσεις και μουσικά δρώμενα με ελεύθερη είσοδο.
 
Η θεατρική παράσταση «Το θείο τραγί» (σκηνοθεσία, δραματουργική επεξεργασία, ερμηνείαΤάσος Δαρδαγάνης, Μάρια Φλωράτου) θα παρασταθεί την Παρασκευή 7, το Σάββατο 8 και την Κυριακή 9 Νοεμβρίου, στις 8.30 μ.μ.
 
Στον ίδιο χώρο θα γίνει προβολή του ντοκιμαντέρ «Το σόλο του Γιάννη Σκαρίμπα» τουΔημήτρη Γκουζιώτη, την Παρασκευή και το Σάββατο στις 7.00 μ.μ. και την Κυριακή στις 7.00 μ.μ. και στις 10.15 μ.μ.
 
Τις θεατρικές εκδηλώσεις συνοδεύει η έκθεση «Τα χαρτονόμουτρα», με αυθεντικές φιγούρες Καραγκιόζη, φτιαγμένες από τον Γιάννη Σκαρίμπα, η οποία θα είναι ανοιχτή κάθε μέρα από τις 6.00 μ.μ., ενώ παράλληλα στον χώρο του «Βυρσοδεψείου» θα λειτουργεί έκθεση βιβλίου και bazaar με επιλογές από τον κατάλογο της Νεφέλης.
 
Τη θεατρική παράσταση πλαισιώνει μουσική στο φουαγέ του θεάτρου με τη συμμετοχή των μουσικών Παναγιώτη Σχοινά (πιάνο), Μαριβάσιας Κολλιοπούλου (μαντολίνο) καιΜαρίας Παναγοπούλου (φωνή).

 

Η πρώτη φωτογραφική μηχανή στο Διάστημα

Η Hasselblad που τράβηξε φωτογραφίες της Γης σε αποστολή της NASA πωλείται σε πλειστηριασμό
 
Η πρώτη φωτογραφική μηχανή στο Διάστημα
Μία από τις φωτογραφίες που τράβηκε ο Γουόλι Σίρα κατά τη διάρκεια της αποστολής Mercury - Atlas 8 το 1962
 
Μία από τις φωτογραφίες που τράβηκε ο Γουόλι Σίρα κατά τη διάρκεια της αποστολής Mercury - Atlas 8 το 1962Ο Γουόλι Σίρα (στο κέντρο) δοκιμάζει τη μηχανή στα εργαστήρια της NASAΗ ιδιόχειρη επιστολή του Γκόρντον ΚούπερΦωτογραφία του Γκόρντον Κούπερ από την αποστολή Mercury - Atlas 9 to 1963Μια Hasselblad 500c, η πρώτη μηχανή που χρησιμοποιήθηκε από αστροναύτες της NASA για να τραβήξουν φωτογραφίες της Γης από το Διάστημα στις αρχές της δεκαετίας του 1960, πωλείται σε πλειστηριασμό

Μια Hasselblad 500c, το θρυλικό μοντέλο που αποτέλεσε το «σήμα κατατεθέν» της σουηδικής εταιρείας από το 1957 και για τα επόμενα 60 χρόνια, είναι οπωσδήποτε συλλεκτική. Oταν όμως η συγκεκριμένη φωτογραφική μηχανή είναι επιπλέον η πρώτη που «ανέβηκε» στο Διάστημα με μια αποστολή της NASA εγκαινιάζοντας την πενηντάχρονη συνεργασία της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας με τη Hasselblad και την Zeiss, όπως είναι φυσικό αποκτά ακόμη μεγαλύτερη αξία. Για τον λόγο αυτόν η πώλησή της σε πλειστηριασμό την ερχόμενη εβδομάδα έχει προκαλέσει ενδιαφέρον όχι μόνο στους λάτρεις των διαστημικών ταξιδιών και της φωτογραφίας αλλά και στους απανταχού συλλέκτες.

Η καλύτερη μηχανή της εποχής της

Η ιστορία του «δεσμού» της NASA με την ευρωπαϊκή οπτική τεχνολογία ξεκίνησε στις αρχές της δεκαετίας του 1960 χάρη στο μεράκι ενός αστροναύτη. Ο Γουόλι Σίρα, ενθουσιώδης ερασιτέχνης της φωτογραφίας ο οποίος θα πετούσε με τη Mercury-Atlas 8 (ΜΑ-8), την πέμπτη επανδρωμένη αμερικανική αποστολή, η οποία πραγματοποιήθηκε τον Οκτώβριο του 1962, ήθελε να απαθανατίσει την εμπειρία του με την καλύτερη φωτογραφική μηχανή της εποχής. Αφού συζήτησε το θέμα με επαγγελματίες φωτογράφους και ειδικούς, η επιλογή στην οποία κατέληξε ήταν η Hasselblad 500c με φακό Zeiss 80 mm. Την αγόρασε, όπως είχε δηλώσει όταν ήταν ακόμη εν ζωή, από ένα κατάστημα φωτογραφικών ειδών στο Χιούστον λίγους μήνες νωρίτερα και την πήγε κατευθείαν στα εργαστήρια της NASA ώστε να προσαρμοστεί κατάλληλα για την αποστολή.

Οι τεχνικοί της αμερικανικής διαστημικής υπηρεσίας εργάστηκαν σε συνεργασία με τον Σίρα και τον συνάδελφό του αστροναύτη Γκόρντον Κούπερ κάνοντας μια σειρά από προσαρμογές: πρόσθεσαν μια θήκη για φιλμ των 100 ASA και ένα σκόπευτρο που τοποθετήθηκε πλευρικά, ενώ έκαναν διάφορες τροποποιήσεις στην επιφάνεια της μηχανής - μία από αυτές ήταν να βάψουν το μέταλλο στην μπροστινή της πλευρά με μαύρο ματ χρώμα για να ελαχιστοποιήσουν την ανάκλαση του φωτός. Εξοπλισμένος με την «πειραγμένη» Hasselblad 500c ο Σίρα τράβηξε τις πρώτες «πραγματικές» φωτογραφίες της Γης από το Διάστημα που είδαν τα γήινα μάτια.

Φωτογραφίες για πειράματα

Η επιτυχία ήταν τέτοια ώστε στην επόμενη αποστολή, τη Mercury-Atlas 9 (MA-9), η οποία «πέταξε» τον Μάιο του 1963, ο Γκόρντον Κούπερ πήρε μαζί του μια Hasselblad (σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις την ίδια που είχε χρησιμοποιήσει ο Σίρα), εξοπλισμένη με τον ίδιο φακό Zeiss (η «ταυτότητα» του φακού πιστοποιείται από τα σχετικά αρχεία). Σε αυτό το διαστημικό ταξίδι, όπως έχει περιγράψει ο κ. Κούπερ, εκτός του ότι τράβηξε «γενικές» φωτογραφίες η μηχανή χρησιμοποιήθηκε για τη διεξαγωγή μιας σειράς πειραμάτων. Ενα εξ αυτών ήταν το Πείραμα Προσδιορισμού του Ορίζοντα, το οποίο είχε ως στόχο να προσδιορίσει κατά πόσον το φωτισμένο από τον Ηλιο τμήμα της Γης μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως «σημάδι» πλοήγησης κατά την τελική φάση των προωθημένων διαστημικών πτήσεων (τα δεδομένα του χρησιμοποιήθηκαν από τα Εργαστήρια Draper του Ινστιτούτου Τεχνολογίας της Μασαχουσέτης - ΜΙΤ - για την ανάπτυξη του συστήματος καθοδήγησης και πλοήγησης των αποστολών Apollo).

Αλλα πειράματα για τα οποία χρησιμοποιήθηκε η Hasselblad αφορούσαν μετεωρολογικές φωτογραφίσεις με στόχο τη συλλογή πληροφοριών για τη μετεωρολογία και συγκεκριμένων δεδομένων για την ανάπτυξη προωθημένων μετεωρολογικών δορυφορικών συστημάτων καθώς και φωτογραφίσεις πεδίου της Γης με στόχο τη σύσταση καταλόγων με διαστημικές φωτογραφίες από διάφορα γεωλογικά στοιχεία (πτυχωσιγενή όρη, ζώνες ρηγμάτων ή ηφαιστειακά πεδία) και τη συλλογή τοπογραφικών πληροφοριών για την επιφάνεια της Γης.

Αυθεντικό κειμήλιο

Η ιστορική φωτογραφική μηχανή βγαίνει σε πλειστηριασμό τη Δευτέρα 13 Νοεμβρίου από την RR Auctions στη Βοστώνη, στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο οίκος πλειστηριασμών ζήτησε από τη NASA να διεξαγάγει ειδική έρευνα προκειμένου να πιστοποιήσει ότι πρόκειται για την ίδια κάμερα που είχε χρησιμοποιήσει ο Γκόρντον Κούπερ (και πιθανότατα ο Γουόλι Σίρα). Η μηχανή συνοδεύεται επίσης από μια ιδιόχειρη επιστολή του κ. Κούπερ, η οποία χρονολογείται γύρω στο 1995, είναι γραμμένη σε ένα φύλλο χαρτί από το προσωπικό του μπλοκ αλληλογραφίας και γράφει: «Αυτή η φωτογραφική μηχανή Hasselblad πέταξε στην MA-9 και χρησιμοποιήθηκε από εμένα για να πάρω αρκετές καλές εικόνες της Γης». Επιπλέον υπάρχει και μια δεύτερη, έντυπη επιστολή αυθεντικότητας του αστροναύτη, στην οποία δηλώνει τον σειριακό αριθμό της μηχανής, του φακού και της «έξτρα» θήκης του φιλμ που είχε μαζί του στην πτήση.

Επιλέγοντας τη Hasselblad 500c με δική του πρωτοβουλία ο Γουόλι Σίρα ξεκίνησε χωρίς να το θέλει μια μακρά παράδοση. Μετά και την επιτυχημένη χρήση τους από τον Γκόρντον Κούπερ από το 1964, με την έναρξη του Project Gemini, οι μηχανές Hasselblad και οι φακοί Zeiss έγιναν ανεπίσημα ο αποκλειστικός  φωτογραφικός εξοπλισμός της NASA σε όλες τις επόμενες επανδρωμένες αποστολές (ήταν επίσης το πρώτο γήινο φωτογραφικό «δίδυμο» που «πάτησε»  τη Σελήνη συνοδεύοντας τους αστροναύτες της Apollo 11) και εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται και σήμερα από την αμερικανική διαστημική υπηρεσία.

 

 
  • Κατηγορία ART-DISING
  • 0

Τα μεγάλα κόλπα του Μεγάλου Δουκάτου για φοροαποφυγή εταιρειών-κολοσσών

Τις μυστικές φορολογικές συμφωνίες διεθνών επιχειρήσεων-κολοσσών με τις αρχές του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου αποκαλύπτει η μεγαλύτερη στην ιστορία διαρροή εγγράφων με αποφάσεις που δίνουν το πράσινο φως σε σχέδια εταιρειών για την φορολογική ελάφρυνσή τους.

Τα απόρρητα έγγραφα αφορούν περισσότερες από 343 επιχειρήσεις, οι οποίες εμφανίζονται να έχουν διοχετεύσει εκατοντάδες δισεκατομμύρια ευρώ μέσα από το Λουξεμβούργο και να έχουν εξοικονομήσει δισεκατομμύρια ευρώ σε φόρους. Αυτό αποκαλύπτει η νέα παγκόσμια έρευνα που διεξήχθη σε σχεδόν 28.000 σελίδες απόρρητων εγγράφων από τη Διεθνή Σύμπραξη Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ) και μία ομάδα 80 δημοσιογράφων από 26 χώρες.

ΤΑ ΝΕΑ είναι το μοναδικό ελληνικό μέσο ενημέρωσης που συμμετείχε στην εξάμηνη παγκόσμια έρευνα της Διεθνούς Σύμπραξης Ερευνητών Δημοσιογράφων (ICIJ). Άλλα μέσα που έλαβαν μέρος είναι οι εφημερίδες The Guardian στην Μεγάλη Βρετανία, Süddeutsche Zeitung στην Γερμανία, Le Monde, στην Γαλλία, Politiken στην Δανία, Folha de Sao Paulo στην Βραζιλία, Asahi Shimbun στην Ιαπωνία, οι ραδιοτηλεοπτικοί σταθμοί CBC στον Καναδά και NDR στη Γερμανία και πολλοί ακόμα ειδησεογραφικοί οργανισμοί.

Τα έγγραφα αυτά που εξετάστηκαν από δημοσιογράφους του ICIJ περιλαμβάνουν εκατοντάδες ιδιωτικές φορολογικές αποφάσεις- γνωστές και ως «συμφωνίες»– που παρέχει το Μεγάλο Δουκάτο σε εταιρείες που επιδιώκουν ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση και το Λουξεμβούργο επί μήνες συγκρούονται για την απροθυμία του τελευταίου να κοινοποιήσει πληροφορίες σχετικά με φορολογικές αποφάσεις του στην ΕΕ, η οποία διερευνά κατά πόσον οι συμφωνίες της χώρας με την Amazon και την Fiat παραβιάζουν το ευρωπαϊκό δίκαιο. Το Λουξεμβούργο παρείχε κάποιες πληροφορίες στην ΕΕ, αλλά αρνήθηκε, σύμφωνα με ευρωπαίους αξιωματούχους, να κοινοποιήσει ένα μεγάλο μέρος των εγγράφων που σχετίζονται με τις φορολογικές αποφάσεις. Δεν έχει ξεκαθαριστεί εάν κάποιο από αυτά τα έγγραφα είναι μεταξύ εκείνων που εξακολουθούν να αναζητούν οι ελεγκτές της ΕΕ, ωστόσο, πρόκειται για στοιχεία που αφορούν την ουσία της ευρωπαϊκής έρευνας για τις φορολογικές αποφάσεις του Λουξεμβούργου.

Κατά την διάρκεια της έρευνας ΤΑ ΝΕΑ συνεργάστηκαν με ειδικούς που εξέτασαν τα έγγραφα ελληνικού ενδιαφέροντος και επισκέφθηκαν τις έδρες των εταιρειών που εμπλέκονται στο Λουξεμβούργο.

Οι περισσότερες φορολογικές συμφωνίες εγκρίθηκαν την περίοδο 2008-2010. Η ύπαρξη μικρού μέρους των συμφωνιών αναφέρθηκε πρώτη φορά το 2012 σε ντοκιμαντέρ του Εντουάρντ Περέν για την δημόσια γαλλική τηλεόραση France 2 και από το BBC, αλλά η συντριπτική πλειοψηφία των εγγράφων δεν έχουν ερευνηθεί στο παρελθόν από δημοσιογράφους.

Μέσα στις επόμενες ημέρες ΤΑ ΝΕΑ θα προχωρήσουν στην δημοσίευση των ελληνικών υποθέσεων με το μεγαλύτερο ενδιαφέρον.

Όταν η Ριάνα πουλάει γυμνό

 

 
Ενώ η μουσική βιομηχανία αναμένει το επόμενο άλμπουμ της η 26χρονη Ριάνα ξέρει πώς να προετοιμάζει το έδαφος: Επιδεικνύοντας τα κάλλη της. 

Λίγες ημέρες μετά την αποκαλυπτική εμφάνισή της σε γκαλά για το AIDS στο Λος Αντζελες, η δημοφιλής τραγουδίστρια ποζάρει στο εξώφυλλο της βρετανικής έκδοσης του Esquire με ιδιαίτερα καυτές φωτογραφίες.

Η ίδια δε φρόντισε να αναρτήσει τις φωτογραφίες του τεύχους Δεκεμβρίου και στον προσωπικό λογαριασμό της στο instagram την Τρίτη.

Την φωτογράφηση επιμελήθηκε η διάσημη φωτογράφος και σκηνοθέτης Ελεν Βον Ανγουέρθ.