Στον αστερισμό του ρηχού

Γράφει ο Γιάννης Κατσίμπας

Ο Β. Βάρσος, που τώρα προβάλλεται από ορισμένους σχολιαστές-παρατρεχάμενους ως σοβαρός πολιτικός, ήταν μια γραφική φιγούρα στα μέσα της δεκαετίας του ‘90 που έλεγε με κωμικό τρόπο κάποιες καφενειακές κοινοτοπίες. Οι κοινοτοπίες συχνά επιβεβαιώνονται από τη ζωή γιατί πρόκειται για χαμηλού βάθους και πολλών αναγνώσεων αοριστολογίες και τώρα ο πρώην περιθωριακός-ψεκασμένος θεωρείται από ορισμένους προφήτης.

Τα χρόνια εκείνα του΄90 η πόλη ζούσε “στο κόσμο του Marlboro” και είχε τα πολιτικά, κοινωνικά και ψυχολογικά χαρακτηριστικά μιας κανονικής πόλης. Ακόμα και αν η συνέχεια έδειξε ότι η εκτίμηση ήταν υπερβολική και η εποχή όχι και τόσο αθώα, δεν μπορεί να αμφισβητήσει κανείς ότι υπήρχε ακόμα μια πολιτική και πνευματική ελίτ που ενέπνεε εμπιστοσύνη στους πολίτες.

Και ο ίδιος ο λαός είχε πολύ μεγαλύτερη αισιοδοξία και αυτοπεποίθηση από ότι σήμερα, όπου η παραίτηση και η απογοήτευση χαμηλώνει τον πήχη των προσδοκιών και των απαιτήσεων. Δεν είναι, λοιπόν, που o Β. Βάρσος έγινε στο μεταξύ σοβαρός, είναι που στις μέρες μας έχουμε βυθιστεί πολύ στην κλίμακα της σοβαρότητας ώστε ο πρώην γραφικός στο μεταξύ άλλαξε πρόσημο.

Οι δημοσκοπήσεις –του καφενείου- λένε ότι μπορεί να διεκδικήσει τον Δήμο, πάλι. Και γιατί να μη τον διεκδικήσει, ούτε η πρώτη ούτε η τελευταία; Στην εποχή που θεωρείται άξιο λόγου τι δηλώνει η Β. Βάρσος και ο Νίκος Χιωτάκης, λίγους θα εκπλήξει. Οι δυνατότητά μας να εκπλησσόμαστε έχει εξανεμιστεί αυτά τα τελευταία χρόνια όταν διαπιστώσαμε πόσο έρμαιο του τυχαίου, του ελαφρού, του αψυχολόγητου, του ρηχού μπορεί να γίνει η δημόσια ζωή με συνέπειες καταστροφικές κάποιες φορές.

Πόσο συχνά το ασόβαρο και το γκροτέσκο πήρε το ρόλο του πρωταγωνιστή στα κοινά μας πράγματα προκαλώντας τον ορθό λόγο. Πόσο απαθείς, στο τέλος, παρακολουθούσαμε σαν κάτι πολύ φυσιολογικό να εκτυλίσσεται μπροστά στα μάτια μας η Δημαρχοποίηση ενός πολιτικού του βεληνεκούς του Β. Βάσου σε μια από τις καλύτερες, ομορφότερες πόλεις της Ελλάδας με πολίτες επιπέδου.

Μην ξεχνάτε πόσο έρμαιο του τυχαίου έγινε η πόλη όταν ο απερχόμενος Δήμαρχος Ν. Χιωτάκης έτυχε να γνωρίσει και να συνάψει κουμπαριά στην Κηφισιά και να «εντυπωσιαστεί» από τον κ. Σαμαρά, ή πόσο επιβλαβές υπήρξε για τους θεσμούς το αψήφιστο και επιπόλαιο της απόφασης του ίδιου να απαλλαγεί από την γνωριμία του αυτή φορτώνοντάς την στη πόλη. Για να μη μιλήσουμε για την ευκολία με την οποία μία μικρή ομάδα ανθρώπων, χωρίς γνώση και εμπειρία, πήραν δραματικές αποφάσεις για το μέλλον της πόλης όπως η κατ’ επανάληψη Δημαρχοποίησης του κάτω του μέτριου. Όλα τόσο απλά, τόσο ανεπαίσθητα, τόσο καταστροφικά. Ο λόγος είναι απλός- δεν υπήρχαν ισχυροί και εμπεδωμένοι θεσμοί να τα αποτρέψουν και αυτό σε τέτοια έκταση δεν συνέβαινε στο παρελθόν. Η πολιτική μας ζωή είναι ανώριμη, ελάχιστα συμπαγής και ανθεκτική στην απορρόφηση σημαντικών κραδασμών. Αρκεί να σκεφτείτε τρία στιγμιαία επεισόδια της πρόσφατης ιστορίας για να καταλάβετε από τις ασύμμετρες συνέπειές τους πόσο στον αφρό κινούνται τα δημόσια πράγματα.

Το πρώτο είναι η αψυχολόγητη –πλην ιδιοτελούς- απόφασης να αλλάξει ξαφνικά θέση και να δεχτεί την υπαρχηγία. Από την άλλη μεριά η αλαζονεία Χιωτάκη, ότι θα είναι για πάντα «βασιλιάς» αυτής της πόλης.
Και το τρίτο η παντελής έλλειψη στοιχειώδους σοβαρότητας, η υπέρμετρη οίηση του, αφού τα συμφωνήσουμε οι δύο μας, οι πολίτες δεν μπορούν να κάνουν αλλιώς, θα ακολουθήσουν, αναγκαστικά.

Με κανονική πόλη με συμπαγείς και ριζωμένους θεσμούς δεν θα επέτρεπε σε τόσο στιγμιαία επεισόδια να την καταδικάσουν. Αλλά η δημόσια ζωή κινείται στον αφρό, στο τυχάρπαστο, στο επιπόλαιο, το αψήφιστο, το ανέμελο, το ανερμάτιστο, το αβαθές. Εκεί δηλαδή όπου ο κάθε Β. Βάρσος θα μπορεί να βρει ρόλο.-