Πώς τα «νέα» ανατολικά μέλη της ΕΕ έχουν πάρει τον έλεγχο του μπλοκ

Η κακώς μελετημένη επέκταση κόστισε στη Γερμανία την προηγούμενη ηγεσία της οργάνωσης και άφησε την ουρά να κουνάει το σκυλί Από τον Andrey Sushentsov, διευθυντή του προγράμματος Valdai Club, τον Πολωνό πρωθυπουργό Mateusz Morawiecki. © gov.pl

Η ουκρανική κρίση προκαλεί νέες στρατηγικές αλλαγές. Παράλληλα με την απομάκρυνση από μια παγκόσμια τάξη πραγμάτων που κυριαρχείται από τις ΗΠΑ, η σύγκρουση δείχνει την εμφάνιση μιας νέας ισορροπίας δυνάμεων στην Ευρώπη που διαφεύγει της κατανόησης των δυτικών αναλυτών.

Στο επίκεντρο της νέας στρατηγικής κατάστασης στην Ευρώπη βρίσκεται ένας «πληθωρισμός της επιρροής» των κρατών της Ανατολικής Ευρώπης που ήταν αδιανόητος πριν από τριάντα χρόνια.

Στη σημερινή της μορφή, η Ευρωπαϊκή Ένωση, της οποίας η ανάπτυξη –τόσο οικονομική όσο και πολιτική– καθοδηγείται εδώ και σχεδόν ογδόντα χρόνια από τις χώρες της Δυτικής Ευρώπης, έχει ουσιαστικά χάσει την κυριαρχία της. Στις αρχές της δεκαετίας του 1990, στο αποκορύφωμα των σχεδίων ολοκλήρωσης μετά τον Ψυχρό Πόλεμο, υπήρχε μια πραγματική πιθανότητα σχηματισμού μιας πλήρους ευρωπαϊκής συνομοσπονδίας: οι δυτικοευρωπαϊκές χώρες σκέφτονταν τη δική τους αμυντική πολιτική, χωριστά από τις ΗΠΑ, και σχεδίαζαν να ακολουθήστε το δρόμο της δημιουργίας κάποιας μορφής Ηνωμένων Πολιτειών της Ευρώπης. Αυτό θα ενίσχυε πολύ τη δυτικοευρωπαϊκή αυτονομία, όχι μόνο έναντι των Αμερικανών αλλά και σε σχέση με τη Ρωσία και την Κίνα. Αυτή η μοναδική ευκαιρία δεν αξιοποιήθηκε ποτέ.Αντίθετα, η Δυτική Ευρώπη μπήκε στον πειρασμό να επεκταθεί ουσιαστικά στα σύνορα της Ρωσίας. Και όταν έγινε αυτή η επέκταση, ξαφνικά έγινε σαφές ότι ο παλιός ευρωπαϊκός πυρήνας είχε διαβρωθεί.

Στο πλαίσιο αυτό, είναι αποκαλυπτική η κατάσταση της Γερμανίας, ενός από τους στρατηγικούς μοχλούς της Ευρώπης στην εποχή της εξόδου. Το Βερολίνο έχει χάσει την πρωτοβουλία στην εξωτερική πολιτική. Η γερμανική βιομηχανία και οι γερμανοί πολίτες έχουν καταδικαστεί να ξοδεύουν τρεις φορές περισσότερα για την ενέργεια από ό,τι πριν. Και αυτό συνδυάζεται με το γεγονός ότι οι Γερμανοί έχουν καθυστερήσει από καιρό την αύξηση των πραγματικών μισθών στην οικονομία τους.

Στην πραγματικότητα, ήταν η φθηνή ρωσική ενέργεια που έκανε τη γερμανική οικονομία τον κύριο ωφελούμενο της ολοκλήρωσης στην ΕΕ. Τώρα αυτά τα θεμέλια απειλούνται, επειδή δεν είναι πλέον διαθέσιμα. Και έτσι, σύντομα δεν θα είναι πλέον δυνατή η διατήρηση των μισθών σε χαμηλά επίπεδα. Θα πρέπει να αυξηθούν για να αποφευχθεί η μαζική αύξηση της κοινωνικής δυσαρέσκειας. Και αυτό θέτει υπό αμφισβήτηση τη βιωσιμότητα του γερμανικού οικονομικού μοντέλου.

Η ουκρανική κρίση οδήγησε σε μια κατάσταση όπου η φωνή των χωρών της Ανατολικής Ευρώπης, και ειδικότερα της Πολωνίας, αρχίζει να καθορίζει τις προτεραιότητες της δυτικοευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής. Αυτή η κατάσταση είναι μοναδική στη σύγχρονη ιστορία. Πολλοί ιστορικοί έχουν ορίσει την Ανατολική Ευρώπη ως «σταυροδρόμι της Ευρώπης», καθιστώντας την ένα μόνιμο πεδίο μάχης για τις ανταγωνιστικές αυτοκρατορίες. Σήμερα, οι χώρες της Ανατολικής Ευρώπης όχι μόνο αποκτούν στρατηγική επιρροή αλλά κινούνται στο προσκήνιο της ευρωπαϊκής πολιτικής.

Η τρέχουσα προτεραιότητα της Βαρσοβίας είναι να μεταμορφωθεί στον μεγαλύτερο στρατό της ΕΕ και να δημιουργήσει ένα σημαντικό αντίβαρο στη Ρωσία στο πολωνικό έδαφος σε περίπτωση ήττας της Ουκρανίας. Η Πολωνία δημιουργεί σημεία έντασης για τη Ρωσία σε όλα τα σύνορά της: στρατιωτικές ασκήσεις στα σύνορα με την περιοχή του Καλίνινγκραντ και ελιγμούς κοντά στα σύνορα με τη Λευκορωσία. Όλα αυτά δείχνουν ότι η Βαρσοβία θέλει να αναλάβει τη στρατηγική πρωτοβουλία στην ΕΕ και θα μπορούσε ενδεχομένως να γίνει ο κύριος παράγοντας της εάν η σύγκρουση υπερβεί το έδαφος της Ουκρανίας.Η ανάπτυξη τακτικών πυρηνικών όπλων στο έδαφος της Λευκορωσίας είναι μια κοινή κίνηση της Μόσχας και του Μινσκ που έχει αποτρεπτικό χαρακτήρα και έχει σκοπό να διαλύσει τις αυταπάτες στη Βαρσοβία ότι η Ρωσία δεν είναι αποφασισμένη να διατηρήσει μια ισορροπία απειλών. Είναι πιθανό στο μέλλον η σημερινή κρίση με τη Δύση να αρχίσει να μοιάζει με τα ώριμα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου, με το σύστημα αμοιβαίας στρατιωτικής αποτροπής

Πηγή: RT