ενημέρωση 6:23, 15 July, 2026

Το νέο μυρίζει σαπίλα

Γράφει ο Γιάννης Κατσίμπας

Μαζέψτε μερικές εικόνες «νεότητας». Από μία διαφήμιση κολλαγόνου, από μία παρουσία «μοντέρνας» πολιτικού, από μία συνέντευξη «προοδευτικού» καλλιτέχνη και, τέλος, από μία τηλεοπτική εκπομπή, όπου οι δημοσιογράφοι αναζητούν εναγωνίως «νέες» ιδέες για λύση του αδιεξόδου σε κάποιο ζήτημα.

Θέλετε περισσότερο γέλιο; Παρατηρήστε γύρω σας τις παχουλές κυρίες με τα περίεργα μαλλιά, τα παιδιά τους με τα κινητά, τους άνδρες τους με τα τζιπ, τα ακανόνιστα μπαλκόνια με τις «κατουρημένες» ταράτσες των ελληνικών πόλεων, τους τηλεοπτικούς σταθμούς της επαρχίας, τα «βλαχογκουρμέ» εστιατόρια, τις εμφανίσεις της κάθε τραγουδιάρας στα σκυλάδικα, τα πρωινάδικα, το life style γενικώς, τις συζητήσεις εναντίον του καπιταλισμού, τους παλιούς ροκάδες, τους αγνούς αριστερούς, τους μοντέρνους δεξιούς. Απομονώστε σε κάδρο κάθε ηττημένο «αγωνιστή» του γελοίου που, τρέχοντας να προλάβει με ζήλο, το «νέο», παλεύει μεταξύ αδικαιολόγητου ναρκισσισμού και κατάθλιψης.

Οι εξουσίες χρησιμοποιούν τη νεότητα, κυρίως μετά την επικράτηση του καταναλωτικού συστήματος και της διαφήμισης. Το να είσαι νέος στον συνειρμό με τα προϊόντα, είναι η πετυχημένη συνταγή. Το να είσαι νέος στον συνειρμό με τις ιδέες, είναι ξεκίνημα για νέα πολιτική. Κι όσο πιο προοδόπληκτη είναι μια κοινωνία, τόσο πιο πολύ γίνεται ευάλωτη σε συνειρμούς. Εν τω μεταξύ, η απάτη και οι ψευδαισθήσεις κρύβονται στον λεκτικό φετιχισμό και στις παραπλανητικές εικόνες. Κι επειδή είσαι μέλος μιας μάζας που δεν μπορεί να ξέρεις την αποτελεσματικότητα του νέου, επιλέγεις μόνο το φασματικό του περίγραμμα.

Ο Χιωτάκης, ας πούμε, γεννήθηκε γέρος και σε όλη του τη ζωή τον ακολουθεί αυτή η αίσθηση φθοράς, τυχοδιωκτισμού χωρίς να μπορεί να το κρύψει. Ο Θωμάκος, επίσης, γεννήθηκε γέρος αλλά σε ξεγελάει η ευεπίφορη αλλά επικίνδυνη αθωότητά του. Οι παράξενες φυσιογνωμίες του Θωμάκου, από το Καλό ως τον Αυλίτη, πέρασαν στο υποσυνείδητο των πολιτών ως νέο, επειδή η πρόκληση είναι διεγερτική.

Οι λέξεις πάλι, θρησκευόμενος, ή θρησκόληπτος σε κάνουν να μεταφέρεσαι ευγενικά στους πολίτες. Άσχετα που όλοι αυτοί είναι κατά κανόνα οι πιο τυχάρπαστοι της αρπαχτής -ο Θωμάκος άνθρωπος της εκκλησίας του θεού, κάθε Κυριακή θα τον βρεις να ψέλνει- επανάσταση, αντίδραση, ρήξη, ριζοσπαστικό και ένα σωρό άλλες βαρύγδουπες λέξεις συνεχίζουν να μπαινοβγαίνουν στο λεξιλόγιο του κάθε πονηρού που θέλει να επικοινωνεί με συνθήματα και όχι με δείγματα πράξεων.

Ποτέ όμως η προπαγάνδα δεν μπορεί να ξεγελάσει κανέναν, αν δεν είναι έτοιμος να τη δεχτεί. Το πρόβλημα με τη φαιδρή προοδοπληξία των Κηφισιωτών ξεκινάει από την πολιτιστική τους ανεπάρκεια. Από την υποκριτική παιδεία που συνεχίζει να προτείνει τη διάσταση μεταξύ θεωρίας και πράξης, ως άλλοθι αδράνειας απέναντι στη δημιουργία. Ο συντηρητικός δάσκαλος οδηγεί τον μαθητή απευθείας, στον συντηρητικό πολιτικό. Προετοιμάζονται γενιές που μόνο ακούνε και δεν μιλούν. Που μόνο εντυπωσιάζονται αλλά δεν ενεργούν. Αυτή γνωστή ανοησία «τα λέει καλά, θα τον ψηφίσω» καλλιεργείται μέσα σε μια σχολική τάξη το πρωί και το βράδυ στην ταβέρνα, café κλπ.

Δεν υπάρχει παλιό και καινούριο. Ούτε σε πρόσωπα ούτε σε λόγια ούτε σε ιδέες. Υπάρχουν μόνο πράξεις ανθρώπων. Γιατί πρόοδος είναι οτιδήποτε ωθείται από εξέλιξη και οδηγεί σε βελτίωση. Δεν είναι ούτε το θύμα του καταναλωτισμού που ψάχνει τη νεότητα στα μπότοξ ούτε και οι ασυναρτησίες των συνθημάτων που καταδικάζουν στη σήψη τις κοινωνίες. Νέο και προοδευτικό είναι η άσκηση, η καλή διατροφή, ο έρωτας, η διαύγεια, η πνευματική και οικονομική ανάπτυξη και πάνω από όλα το αποτέλεσμα σε κάθε κίνηση και δράση της ζωής μας.

Σε κάθε περίπτωση, αυτή τη φορά, το νέο μότο του Θωμάκου είναι εκ των προτέρων αποτυχημένο, με ημερομηνία λήξης. Και είναι πραγματικά απίστευτο πώς κατάφερε σε τόσο μικρό χρονικό διάστημα να ξεσκεπάσει τον σηπτικό συντηρητισμό της θρησκευτικότητας και να ανανεώσει μια παράταξη που, μέχρι χθες, βρισκόταν στα όρια της παρουσίας.

Ας όψετε η απληστία Χιωτάκη.

Και βέβαια με όλα τα στοιχεία αυτά που χρειάζεται κανείς να κάνει το «θαύμα», την λειτουργία της αρπαχτής.

Δυστυχώς, το νέο βρίσκεται εκτός εξουσίας και σίγουρα όχι στις παρατάξεις. Ειδικά σε μια κοινωνία που ακόμα αποθεώνει τον κρατισμό και συνδέει την πρόοδό της με τις αποφάσεις των αποτυχημένων πολιτικών που την μόνη έννοια που έχουν είναι το πώς θα οικονομήσουν-αρπάξουν τα πιο πολλά, την πάρτη τους.- 

Συνδρομή σε αυτήν την τροφοδοσία RSS