Γράφει ο Γιάννης Βαρουφάκης

Καμία ένδειξη ότι η Οικονομικά αρχίζει να ξυπνά από το κώμα στο οποίο βρίσκεται εδώ και τέσσερα χρόνια, δεν βλέπει ο γνωστός οικονομολόγος Γιάννης Βαρουφάκης απορρίπτοντας τις αισιόδοξες προβλέψεις της κυβέρνησης περί έλευσης της ανάπτυξης. Ιδιαίτερα στέκεται στο ζήτημα της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών χαρακτηρίζοντας τον τρόπο που έγινε ένα «έγκλημα το οποίο θα σημαδέψει την Ελλάδα για τα επόμενα 50 χρόνια». Μεταξύ άλλων επικρίνει την πολιτική της κυβέρνησης  υποστηρίζοντας ότι πρωθυπουργός και αντιπρόεδρος της κυβέρνησης «περιμένουν και πάλι ένα ξεροκόμματο από την κ. Μέρκελ». Τέλος σημειώνει ότι οι δανειστές περιμένουν το ΣΥΡΙΖΑ στη γωνία υποστηρίζοντας ότι «μόνη λύση είναι η ευθεία σύγκρουση».

Προσωπικά, δεν βλέπω καμία ένδειξη ότι η Οικονομία αρχίζει να ξυπνά από το κώμα στο οποίο βρίσκεται εδώ και 4 χρόνια. Τους τελευταίους 8-9 μήνες έχει υποχωρήσει σαφώς η παραφιλολογία περί εξόδου της χώρας από το Ευρώ, και κάπως τονώθηκε η κατανάλωση από όσους είχαν βγάλει τα χρήματά τους έξω - δεν τα επέστρεψαν ως καταθέσεις, αλλά ξοδεύουν λίγο περισσότερο. Ακόμη, ο τουρισμός έχει σημειώσει κι αυτός άνοδο. Αλλά, τίποτε από όλα αυτά δεν είναι σε θέση να βγάλουν την ελληνική οικονομία από το κώμα που προανέφερα. Για να γίνει αυτό, υπάρχουν δύο βασικές προϋποθέσεις: Πρώτον, μεγάλες επενδύσεις. Δεύτερον, ένα τραπεζικό σύστημα υγιές και σταθερό, το οποίο σαφέστατα δεν υπάρχει. Έχω ονομάσει σε γραπτά μου την κατάσταση που βιώνουμε ως «Κλεπτο-Πτωχο-Τραπεζοκρατία»… 

Πώς άκουσες την δήλωση του Ζ.Κ.Γιούνκερ πως «κράτησε μαχόμενος σαν λιοντάρι» την Ελλάδα εντός Ευρώ;

Την θεωρώ μία ανοησία… Το ότι υπήρχαν ορισμένες δυνάμεις, και ιδίως από κάποιες γερμανικές τράπεζες, που εισηγούντο την αποπομπή της Ελλάδας από το Ευρώ δεν είναι ψευδές, ωστόσο η απόφαση του Μάριο Ντράγκι και της ΕΚΤ υποδείκνυε πως σε μια τέτοια περίπτωση ολόκληρη η Ευρωζώνη θα απειλείτο με κατάρρευση. Το ότι ο κ. Γιούνκερ, όπως και πάρα πολλοί άνθρωποι στα κέντρα αποφάσεων έκαναν εκατοντάδες… ξενύχτια για το ελληνικό ζήτημα είναι μία άλλη υπόθεση… 

Ανακεφαλαιοποίηση: Ο κ. Στουρνάρας θα πρέπει να λογοδοτήσει στη Δικαιοσύνη

Πώς αποτιμάς την περιβόητη ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, και την σημερινή τους κατάσταση μετά από αυτό το σίριαλ που κράτησε περίπου 2 χρόνια;

Ξεκάθαρα: Η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών και ο τρόπος που έγινε αποτελεί ένα έγκλημα το οποίο θα σημαδέψει την Ελλάδα για τα επόμενα 50 χρόνια (!). Τι συνέβη: Το πτωχευμένο ελληνικό Δημόσιο δανείστηκε εκ μέρους των τραπεζών 50 δισ. ευρώ, και τους τα έδωσε, χωρίς όμως έτσι να τις εξυγιάνει. Είναι σαν, εμείς οι πολίτες να πετάξαμε 50 δις. μέσα σε μια μαύρη τρύπα… Μέσα στο 2013, μάλιστα, οι τραπεζίτες εξέδωσαν δικά τους ιδιωτικά ομόλογα – κρυφίως – ύψους 41 δισ. ευρώ, με την εγγύηση του Ελληνικού Δημοσίου και την υπογραφή του κ. Στουρνάρα, και έτσι πήραν από την ΕΚΤ ζεστό χρήμα στα χέρια τους… Και επειδή τώρα τα χρωστάνε και δεν πρόκειται να τα αποπληρώσουν, προφανώς εκ νέου το Ελληνικό Δημόσιο θα κληθεί να καλύψει αυτό το τεράστιο ποσόν. Εν κατακλείδι, αυτό που ονομάστηκε ανακεφαλαιοποίηση είναι ένα πολύ σκοτεινό κεφάλαιο, το οποίο αφενός απέτυχε, αφετέρου βούλιαξε ακόμη πιο βαθιά τα δημόσια οικονομικά. Και όλα αυτά έγιναν για να διασωθούν οι πτωχευμένοι τραπεζίτες, οι οποίοι έτσι παραμένουν ζωντανοί και ισχυροί μέσα σε αυτό το σκοτεινό πλέγμα εξουσίας τραπεζών, υπερχρεωμένων διαπλεκόμενων ΜΜΕ και συστημικών πολιτικών κομμάτων.

Γιατί η ανακεφαλαιοποίηση δεν έγινε με την αυστηρή εποπτεία της ΕΚΤ και των μηχανισμών της, ιδίως από τη στιγμή που σήμερα στη χώρα όποιο ευρώ κυκλοφορεί… ελέγχεται από την Τρόικα; Επίσης, εφόσον έτσι έχουν τα πράγματα, δεν θα έπρεπε μια ομάδα νομικών ή οικονομολόγων να… μηνύσουν τον κ. Στουρνάρα και να τον καλέσουν να απολογηθεί ενώπιον της Δικαιοσύνης; Στην Αμερική, όπου διδάσκεις, κάθε λίγο οι Ρεπουμπλικανοί και τα διάφορα «λόμπι» μαζεύουν υπογραφές και μηνύουν προσωπικά τον Πρόεδρο της χώρας τους… 

Θα ήταν ευχής έργον πρώτα από όλα η ίδια η Τρόικα, που κάθεται και ψυρίζει και το παραμικρό ευρώ που παίρνει ένας χαμηλοσυνταξιούχος, να εποπτεύσει την διαδικασία της ανακεφαλαιοποίησης… Ωστόσο δεν το έκανε, και η πικρή αλήθεια είναι αυτή: Πρώτες από όλες, οι ίδιες οι μεγάλες γερμανικές και γαλλικές τράπεζες δεν θέλουν την ΕΚΤ με κανένα τρόπο να προχωρήσει σε πλήρη έλεγχο των στοιχείων τους. Και αυτό, καθώς έχουν και αυτές μαύρες τρύπες, θαλασσοδάνεια σε διεφθαρμένους πολιτικούς, σκοτεινές γωνίες και σκάρτα περιουσιακά στοιχεία… Δεν αποτελούν ευαγή ιδρύματα, και το γνωρίζουν φυσικά πρώτες οι ίδιες… Η διεθνής τραπεζική εξουσία δεν πρόκειται ποτέ να αφήσει την όποια πολιτική εξουσία να την ελέγξει με τον έναν ή τον άλλον τρόπο. Ως προς τον κ. Στουρνάρα, και τις μηνύσεις που – δυστυχέστατα – δεν έχουν γίνει σε βάρος του, η μαύρη αλήθεια είναι θεωρώ ότι το ελληνικό δικαστικό σύστημα παραμένει ελεύθερο και ανεξάρτητο μόνο στα χαρτιά, και όχι στην πραγματικότητα… Αντίθετα, στις ΗΠΑ η Δικαιοσύνη τις περισσότερες φορές λειτουργεί πραγματικά ανεξάρτητα, έχει σαφώς μεγαλύτερο βαθμό ελευθερίας – χωρίς να σημαίνει ότι και εκεί πάντοτε λειτουργεί σωστά.  

Αυτά που λέγονται περί κινδύνου «αφελληνισμού» των ελληνικών τραπεζών πώς σου ακούγονται; 

Αυτά είναι κενά περιεχομένου, από τη στιγμή που είσαι στην Ευρωζώνη, και όχι σε εθνικό νόμισμα και δημόσια ιδιοκτησία των τραπεζών. Μέσα στο πλαίσιο της Ευρωζώνης, δεν δικαιούται κανείς να μιλά και να επιχειρηματολογεί για «ελληνικές τράπεζες».

Έχεις δηλώσει παλαιότερα πως ένα ακόμη σκοτεινό σημείο στο δράμα της ελληνικής κρίσης ήταν όταν την Άνοιξη του 2012, επί Λ. Παπαδήμου και με υπουργό Οικονομικών τον Ευ. Βενιζέλο, εν μέσω PSI, πέρασαν τα ομόλογα που κατείχαν τα ξένα hedge funds υπό το αγγλικό Δίκαιο. Αυτό σημαίνει ότι εφεξής, και με οιαδήποτε μελλοντική θεσμική διευθέτηση του ελληνικού χρέους, αυτό το ιδιωτικό χρέος θα παραμείνει ούτως ή άλλως «ακούρευτο», και με πρόσφατο το παράδειγμα της Αργεντινής, όταν ένα fund κατέφυγε σε ένα αστικό δικαστήριο και δικαιώθηκε;  

Ήταν πράγματι άλλο ένα σκάνδαλο. Περί αυτού πρόκειται… Σήμερα, οποιαδήποτε διεθνής διευθέτηση για το Χρέος μας αφορά σε χρέος που κατέχουν οι εταίροι μας, δηλαδή σε δημόσιο χρέος. Σε αυτά τα γνωστά… διεθνή «κοράκια» θα χρωστάμε τα ομόλογα που κατέχουν, στην ουσία, στο διηνεκές… Το μόνο παρήγορο είναι ότι αυτό αφορά περιπου στο 10% του συνολικού χρέους μας, καθώς το υπόλοιπο 90% δεν είναι σε ομόλογα – ανήκει στις δυνάμεις που εκπροσωπεί η Τρόικα: Κράτη της Ευρωζώνης, ΕΚΤ, ΔΝΤ. Αλλά, το ουσιώδες είναι πως για πρώτη φορά στην παγκόσμια οικονομική ιστορία, έγινε αναδιάρθρωση του χρέους ενός κράτους, χωρίς τελικώς το χρέος του να μειωθεί… Και αυτό από μόνο του αποτελεί ένα – αν μη τι άλλο – πρωτοφανές γεγονός…   

Σαμαράς και Βενιζέλος περιμένουν και πάλι ένα…ξεροκόμματο από την κ. Μέρκελ

Έχει γραφθεί πως η Γερμανία τα 4 τελευταία χρόνια, με το να δανείζεται η ίδια φθηνά και να δανείζει με υψηλότερα επιτόκια στην ουσία έχει κερδίσει πολλά δισ. ευρώ… Επομένως, γιατί υποστηρίζεται διαρκώς από τα ΜΜΕ πως την ελληνική κρίση την πληρώνουν οι Γερμανοί φορολογούμενοι από την τσέπη τους, και χάρη σε αυτούς δεν έχουμε πτωχεύσει; 

Μέχρι τώρα, στην πραγματικότητα δεν μας έχουν δώσει… ούτε 1 ευρώ. Στην ουσία, μας έχουν δανείσει ιδιώτες, ωστόσο με την λεγόμενη «εγγύηση» των κρατών της Ευρωζώνης. Αυτό που λες είναι απολύτως σωστό. Η Γερμανία για την εξυπηρέτηση του δικού της – τεράστιου – χρέους, δανείζεται αυτά τα χρόνια που σωβεί η κρίση με αστείο επιτόκιο 1,2%,  την στιγμή που αν δεν υπήρχε η κρίση θα δανειζόταν με τουλάχιστον 2,6% με 3%. Επομένως,  κάθε χρόνο – επαναλαμβάνω, κάθε χρόνο – η Γερμανία κερδίζει γύρω στα 80-90 δισ. ευρώ, από τη διαφορά των τόκων που δεν πληρώνει, λόγω του ότι η περιφέρεια της Ευρωζώνης…  φλέγεται. Μάλιστα, τα τελευταία χρόνια, το γερμανικό Δημόσιο έχει μειώσει το χρέος του, ως ποσοστό του ΑΕΠ, μόνο και μόνο επειδή  εμείς οι υπόλοιποι καιγόμαστε… Ωστόσο, από εδώ και εμπρός, επειδή γνωρίζουν οι ίδιοι πολύ καλά ότι τα δάνεια που έχουμε λάβει δεν γίνεται με τίποτα να τα αποπληρώσουμε, στην πράξη θα κληθούν να αποδεχθούν ότι από εδώ και στο εξής θα… χάνουν από την υπόθεση του ελληνικού χρέους – το ζήτημα είναι πόσο θα αποδεχθούν ότι θα χάσουν, γιατί το να συνεχίσουν να κερδίζουν αποκλείεται. Ότι τελικά, ακόμη και με μια καλή αναδιάρθωση του χρέους μας, και πάλι στο τέλος της ημέρας θα έχουν βγει κερδισμένοι, είναι ένα άλλο θέμα.      

Στο σημείο που βρισκόμαστε τώρα, τι μπορεί να περιμένει η ελληνική κυβέρνηση από την περίφημη διαπραγμάτευση για το δημόσιο χρέος το προσεχές Φθινόπωρο, και μάλιστα έχοντας ήδη καλλιεργήσει ένα κλίμα αισιοδοξίας για την έκβασή της;

Εδώ και μήνες, προσωπικά ο κ. Βενιζέλος έχει επιδοθεί σε μια διεθνή καμπάνια παραπληροφόρησης και προπαγάνδας ότι το ελληνικό χρέος είναι, σήμερα, βιώσιμο και αυτό στην ουσία θα ζητήσουν να γίνει δεκτό κατά τις διαπραγματεύσεις του Φθινοπώρου, είτε με την παρουσία είτε με την απουσία των Τροϊκανών. Στην πράξη, αναμένουν από την κ. Μέρκελ να τους πετάξει ένα ξεροκόμματο εμπιστοσύνης, έτσι ώστε να πάνε στις επόμενες εκλογές και να προσπαθήσουν να παραμείνουν στην εξουσία. Στην πραγματικότητα, θα λειτουργήσουν και πάλι όπως οι κολλίγοι επί φεουδαρχίας: θα πάνε να παρακαλέσουν τον αφέντη για ένα ξεροκόμματο, και είναι στο χέρι του αφέντη-φεουδάρχη το τι θα αποφασίσει… Αυτό, ωστόσο, δεν λέγεται διαπραγμάτευση αλλά επαιτεία.    

Από τη στιγμή που αυτά που λες και γράφεις απηχούν την πραγματικότητα και απλώς αποτελούν μια καταγραφή που κανείς σύννους οικονομολόγος δεν αρνείται, τότε πώς εξηγείς την ευρύτατη απήχηση που έχει από τα ελληνικά ΜΜΕ η κυβερνητική αφήγηση περί success story, ξεπεράσματος της κρίσης και αποκατάστασης της εικόνας της χώρας στη διεθνή σκηνή;

Η απάντηση, δυστυχώς, είναι πολύ απλή και την περιγράφει πλήρως ένα αμερικανικό ρητό: Follow the money (…). Τα σχεδόν πτωχευμένα εγχώρια συστημικά ΜΜΕ χρωστούν πολλά χρήματα στους εγχώριους τραπεζίτες. Επομένως, και υπό την διαρκή απειλή ότι οι τράπεζες αποτελούν τον υπ’ αριθμόν 1 χρηματοδότη τους, μέσω της διαφήμισης, κανείς υπάλληλός τους, οικονομικός ή πολιτικός συντάκτης, δεν μπορεί να γράψει ή να πει οτιδήποτε ενάντια σε αυτήν την συγκεκριμένη φιλοσυστημική γραμμή ενημέρωσης. «Πρόσεχε τι λες για τις τράπεζες» - είναι μια φράση που εμένα προσωπικά σε συνομιλίες μου με δημοσιογράφους μου έχουν μεταφέρει και μου μεταφέρουν άνθρωποι που εργάζονται σε μεγάλα ΜΜΕ…    

             Οι δανειστές… περιμένουν στη γωνία τον ΣΥΡΙΖΑ.Μόνη λύση η ευθεία σύγκρουση 

Θεωρείς πως μια άλλη κυβέρνηση, με τον ΣΥΡΙΖΑ επικεφαλής, θα είναι σε θέση να επιτύχει μια πραγματική και σκληρότερη διαπραγμάτευση έναντι των δανειστών; Σε ποια βάση μπορεί να θεωρηθεί ρεαλιστικό κάτι τέτοιο;

Προσωπικά, θεωρώ ότι οι Γερμανοί και οι υπόλοιπες δυνάμεις είναι πολύ πραγματιστές και ήδη προετοιμάζονται για το ενδεχόμενο να ανέλθει μια «ριζοσπαστική», προοδευτική κυβέρνηση στην εξουσία, και ήδη έχουν ετοιμάσει ένα πλάνο να δοθούν ορισμένες διευκολύνσεις, ορισμένες υποχωρήσεις από την πλευρά τους, χωρίς όμως να αλλάξει η σκληρή μνημονιακή βάση διαχείρισης της ελληνικής οικονομίας. Αυτό που βλέπω είναι πως… ήδη έχουν στηθεί οι κατάλληλες «παγίδες» - και αυτές βρίσκονται εντός των τειχών, και συγκεκριμένα  στην Τράπεζα της Ελλάδος και τις συστημικές τράπεζες – ώστε να εξουδετερωθεί μια νέα προοδευτική ή «ριζοσπαστική» απόπειρα διακυβέρνησης. Ήδη, το γεγονός ότι έχουν αφήσει κάπως πιο χαλαρά τα λουριά στην παρούσα κυβέρνηση, οφείλεται εν πολλοίς στο ότι βλέπουν την αντιπολίτευση ως μία εν δυνάμει απειλή… Αν ο ΣΥΡΙΖΑ και ο Αλέξης Τσίπρας προσωπικά θέλει να προχωρήσει σε μια πραγματική αλλαγή της κατάστασης και του μοντέλου διακυβέρνησης,  τότε θα είναι αναγκασμένος αρκετούς μήνες προ των εκλογών να συγκρουσθεί με το – γνωστό σε όλους – διαπλεκόμενο σύστημα εξουσίας της χώρας, και όχι όταν θα είναι ήδη πολύ αργά… 

Δεν βρίσκεις ότι σε σχέση με τις εκλογές του 2012 ο ΣΥΡΙΖΑ φαίνεται σήμερα να μην αποτελεί… και τόσο μεγάλο πρόβλημα για το σύστημα εξουσίας και τις δυνάμεις που εκπροσωπεί η Τρόικα, να μην τον… φοβούνται πλέον, στο βαθμό που αυτό συνέβαινε τότε; Τι έχει αλλάξει; Μήπως το ότι πλέον δεν υπάρχει συζήτηση εντός του ΣΥΡΙΖΑ για το Ευρώ, ή ότι γενικότερα έχει λειάνει κατά πολύ τις θέσεις του για την οικονομία και την διακυβέρνηση της χώρας; 

Κατ’ αρχάς, θεωρώ ότι ο σημερινός ΣΥΡΙΖΑ είναι πιο ώριμος και πιο ενδιαφέρων από τον ΣΥΡΙΖΑ και τον Αλέξη Τσίπρα του 2012… Δεν θεωρώ ριζοσπαστικό το να εκτοξεύεις συνθήματα στον αέρα ή να πετάς εύκολες κουβέντες που δεν έχουν ρεαλιστική βάση. Όσο για το αν φοβίζει λιγότερο σήμερα σε σχέση με το παρελθόν του, μην ξεχνάς ότι τα ΜΜΕ κατά κανόνα λειτουργούν ως… πόρνες. Δηλαδή, όταν βλέπουν ότι μια νέα δύναμη βρίσκεται προ των πυλών, τότε αρχίζουν να επενδύουν στη βελτίωση των σχέσεων μαζί της και σταματούν να στηρίζουν με όλες τους τις δυνάμεις αυτό το οποίο βρίσκεται προς το τέλος του… Λέγεται “hedging”, δηλαδή ποντάρω ταυτοχρόνως και στα δύο καλάθια… Επιπλέον, ο ΣΥΡΙΖΑ φόβιζε περισσότερο το 2012 για δύο απλούς λόγους: αφενός, δεν είχε γίνει ακόμη τότε η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, για την οποία μιλήσαμε ήδη,  αφετέρου επειδή τότε υπήρχαν ακόμη πολλές μεγάλες δόσεις του Μνημονίου ΙΙ για να λάβουμε, γεγονός που μας αλυσόδεσε περισσότερο… Εκείνη τη δεδομένη στιγμή, εγώ προσωπικά θα έλεγα: «Δεν θα πάρω στο εξής καμία δόση, εάν δεν προηγηθεί μία σκληρή διαπραγμάτευση βασικών όρων του Μνημονίου»… Τότε, θα προχωρούσαμε σε στάση πληρωμών, πράγμα το οποίο φόβιζε πολύ το Βερολίνο – κάτι που δεν υπάρχει σήμερα, καθώς οι δόσεις τελείωσαν, τις έχουμε πάρει όλες.    

Θέλω να σε ρωτήσω: εντός της Ευρωζώνης, με τις δεσμεύσεις και το σκληρό πλαίσιο που υπάρχει σε αυτήν, συντηρητικές πολιτικές γνωρίζουμε ήδη στο πετσί μας ποιες είναι. Ωστόσο, από την άλλη, και δεδομένου ότι δεν έχεις εθνικό νόμισμα, άρα δεν μπορείς ούτε σημαντικές δημόσιες επενδύσεις να κάνεις, ούτε αναδιανομή εισοδήματος, σε τι πιστεύεις συνίσταται μια προοδευτική οικονομική πολιτική;

Πολύ καλή ερώτηση. Σίγουρα, το να κάνεις με προθυμία ακριβώς όσα σε προστάζουν να κάνεις δεν είναι προοδευτική πολιτική. Από την άλλη – και με δεδομένο ότι μια έξοδος από το Ευρώ σήμερα θα ήταν πολλαπλώς καταστροφική – θα μπορούσαμε να κάνουμε αυτό το οποίο υποστηρίζω εδώ και 4 χρόνια: να χρησιμοποιήσει η ελληνική κυβέρνηση το δικαίωμα του veto. Να πει: «έχω ως ανεξάρτητο κράτος ορισμένες κόκκινες γραμμές». Αν παραβιάζονται, τότε δεν συνηγορούμε σε καμία απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στα πάντα, από την πολιτική για την αλιεία έως π.χ. την πολιτική για τις μεταφορές… Στην ουσία, όμως, αυτό που θα έπρεπε να διεκδικεί συνεχώς η Ελλάδα, αλλά και ο Νότος συνολικά, είναι ένα ευρύτατο πρόγραμμα επενδύσεων από την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, εφάμιλλο του New Deal του Ρούσβελτ, το 1953. Και, συγκεκριμένα, κεφάλαια ύψους 8% του Ευρωπαϊκού ΑΕΠ κάθε χρόνο σε επενδύσεις. Τεχνικά, αυτό είναι κάτι που μπορεί κάλλιστα να γίνει, υπό την εποπτεία της ΕΚΤ, και θα είναι κάτι εξίσου ριζοσπαστικό όσο και ρεαλιστικό ταυτοχρόνως.             

Στα μεγάλα ελληνικά media απαγορεύεται να μιλάς κατά των τραπεζών 

Σχετικά με την διεθνή οικονομία, πώς είδες τα νέα που προέκυψαν από την διάσκεψη των BRICS στη Βραζιλία, με τις σημαντικές εμπορικές συμφωνίες της Ρωσίας του Βλ.Πούτιν στη Λατινική Αμερική, και κυρίως τη δημιουργία ενός κοινού Αποθεματικού Ταμείου  αυτών των χωρών, για το οποίο ορισμένοι μίλησαν ακόμη και για ένα αντίπαλον δέος του ΔΝΤ, στο μέλλον.

Θεωρώ πολύ σημαντικές τις εξελίξεις αυτές. Η κοινή επενδυτική τράπεζα των BRICS αποτελεί μία σηματοδότηση κυρίως των διαθέσεων της Κίνας - γιατί η Κίνα είναι η μεγάλη δύναμη σε αυτό το κλαμπ - για το ρόλο της στο διεθνές χρηματοοικονομικό στερέωμα, και την πρόθεσή της να διασπάσει το μονοπώλειο που έχουν η Αμερική και η Ευρωπαϊκή Ένωση, με τους θεσμούς που δημιουργήθηκαν με το Bretton Woods (σ.σ.: ΔΝΤ, Παγκόσμια Τράπεζα), το 1944. Ωστόσο, κάτι τέτοιο δεν θα είναι καθόλου εύκολο, όσο η βαριά βιομηχανία της Κίνας και τα πλεονάσματα που ανακυκλώνει κάθε χρόνο βασίζονται σε πολύ μεγάλο βαθμό στις εξαγωγές της προς τον Δυτικό κόσμο. Αυτό που έχει ανάγκη η ανθρωπότητα αυτή τη στιγμή είναι να ανακυκλώνονται τα παγκόσμια πλεονάσματα, ώστε να σταθεροποιείται η παγκόσμια οικονομία, και αυτή τη στιγμή οι δυνάμεις των BRICS δεν μπορούν να το κάνουν αυτόνομα, με τις δικές του μόνο δυνάμεις.  

Τα τελευταία 4 χρόνια, από ένας διαπρεπής καθηγητής Οικονομικών, συγγραφέας και κάτοικος εξωτερικού, έχεις τριβεί πολύ στην καθημερινή κονίστρα της δημόσιας σφαίρας στην Ελλάδα, με τον δημόσιο διάλογο όπως διεξάγεται μέσα από τα ΜΜΕ, τις αντιπαλότητες και την οξύτητα των καθημερινών εντάσεων. Ποια είναι η επίγευση που σου έχει αφήσει η εμπειρία αυτή; 

Κοίταξε, υπάρχει δυστυχώς μια μεγάλη απόσταση ανάμεσα στο - πολύ υψηλό! - επίπεδο της συζήτησης με τους… «κοινούς θνητούς», με τον απλό κόσμο που συναντάς στο δρόμο και μιλάς μαζί του, και από την άλλη με το επίπεδο του δημοσίου διαλόγου όπως γίνεται στα ελληνικά media… Σύμφωνα με αυτά που σου είπα και προηγουμένως, στα ΜΜΕ η ελευθερία της γνώμης έχει περιορισθεί σημαντικά, λόγω των ειδικών συνθηκών εξάρτησης που προαναφέραμε.   

Υπάρχει μια αμερικανική φράση που λέγεται “the man withthe plan”… Είναι ο Γιάνης Βαρουφάκης ο… άνθρωπος με το σχέδιο πίσω από την προσδοκία μιας ριζοσπαστικής, προοδευτικής πρότασης διακυβέρνησης για τη χώρα; 

(γέλια) Θα σου απαντήσω ευθαρσώς… Ως φοιτητής και νέος άνθρωπος γαλουχήθηκα στην Αγγλία της Μάργκαρετ Θάτσερ. Τότε επικράτησε - με καταστροφικές, κατ’ εμέ,  συνέπειες - το γνωστό δόγμα TINA (There Is No Alternative). Όταν ήδη από το 2000 έβλεπα αυτό το νεοφιλελεύθερο ιδεολόγημα να επιβάλλεται στην Ε.Ε. και την Ελλάδα, είδα την ανάγκη να εκφρασθεί μία εναλλακτική πρόταση, να έχεις μία συνολική και ώριμη απάντηση όταν σε ρωτούσαν «εσύ τι θα έκανες»;… Στην ουσία, πιστεύω πως όλοι οι προοδευτικοί άνθρωποι στον κόσμο θα έπρεπε να έχουν τον προβληματισμό για το πώς θα μπορούσε να αλλάξει το υπόδειγμα της οικονομίας , όλοι θα έπρεπε να είναι “the man with the plan”…

Σε ευχαριστώ πολύ για τον χρόνο σου και την ευγένειά σου… 

Η χαρά είναι δική μου. 

Uncle Spyros

Πηγή : tvxs

Παρόλο που η περίοδος της Μεταπολίτευσης σηματοδοτεί και θεμελιώνει την πολυπόθητη μετάβαση στη δημοκρατία, μετά από επτά χρόνια που η Ελλάδα μπήκε στο «γύψο» των συνταγματαρχών, αποτελεί παράλληλα και την ιστορική περίοδο που έχει λοιδορηθεί ίσως όσο καμία άλλη από ιδρύσεως του ελληνικού κράτους, ως συνώνυμη της διαφθοράς και της αυτοκαταστροφικής πορείας της Ελλάδας. Όμως, το φαινόμενο της διαπλοκής του πολιτικού και οικονομικού βίου, δεν είναι φαινόμενο των τελευταίων σαράντα μόνο χρόνων, αλλά δομική παθογένεια της σύστασης και λειτουργίας του ελληνικού κράτους. Αυτό που ίσως διαφοροποιείται κατά την Μεταπολίτευση και μπορεί να καταλογιστεί στα επιτεύγματα της μέσα από τη σωρεία λαθών της, είναι η μεγαλύτερη πρόσβαση στο τι σκανδαλώδες συμβαίνει, πίσω από τις κλειστές πόρτες των οβάλ γραφείων. Το tvxs.gr παρουσίαζει σε συνέχειες μερικά μόλις από τα μεγάλα «αμαρτήματα» τα οποία αποδείχτηκαν θανάσιμα για το κύρος της δημοκρατίας της μεταπολιτευτικής Ελλάδας. Τα σκάνδαλα που λειτούργησαν ως «ορεκτικό» πριν το μεγάλο φαγοπότι, η εισαγωγή της κατασκοπείας στην πολιτική ζωή του τόπου, το καλαμπόκι που πήρε ελληνική ιθαγένεια, αλλά και το σκάνδαλο Κοσκωτά που οδήγησε στο Ειδικό Δικαστήριο τον Ανδρέα Παπανδρέου και στο βρώμικο '89, στο πρώτο μέρος του αφιερώματος.

Τα σκάνδαλα στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης θα μπορούσαμε να πούμε ότι ακολούθησαν όλους τους γαστριμαργικούς κανόνες . Κατ’ αυτόν τον τρόπο τα πρώτα μικροσκάνδαλα ή  σκάνδαλα στα οποία δεν δόθηκε η δέουσα σημασία λειτούργησαν ως ορεκτικό για την μετέπειτα υφαρπαγή ή κατασπατάληση δημοσίου χρήματος, που ήταν το κυρίως πιάτο.

Έτσι την περίοδο 1981-1985 είχαμε την εμφάνιση των πρώτων μεταπολιτευτικών  σκανδάλων. Συγκεκριμένα το πρώτο σκάνδαλο ήταν αυτό της κρατικής εταιρείας ΠΡΟΜΕΤ όπου εισήγαγε λαθραία καφέ ,υπερτιμολογώντας  στα 2000 δολάρια τον τόνο τη στιγμή που η επίσημη τιμή εισαγωγής ήταν 1500 δολάρια. Επίσης η ίδια εταιρεία αγόρασε από φιλανδική εταιρεία εξαγωγών ξυλείας ποσότητες καυσόξυλων έναντι του εξωφρενικού τότε ποσού των 250 εκατομμυρίων δραχμών , η οποίες κρίθηκαν ακατάλληλες από τους Έλληνες ξυλουργούς και τελικά, βρέθηκαν να σαπίζουν στο λιμάνι της Ελευσίνας.

Επόμενο σκάνδαλο ήταν αυτό των Αγροτικών Εξαγωγών (ΑΓΡΕΞ), μια σειρά από κομπίνες και υπεξαιρέσεις στον εν λόγω οργανισμό . Στο γαϊτανάκι τον πρώτων σκανδάλων ενεπλάκη και η ΠΥΡΚΑΛ με την αγορά του άχρηστου ναυπηγείου πλαστικών σκαφών στο Λαύριο έναντι του ποσού των 370 εκατομμυρίων δραχμών καθώς και ότι την ίδια περίοδο πωλούσε οβίδες στον ιρακινό στρατό στην τιμή των 112 δολαρίων την οβίδα ενώ στον ελληνικό στρατό 201 δολάρια την οβίδα. Επόμενος σταθμός ήταν το σκάνδαλο εις βάρος της ΕΤΒΑ και δύο θυγατρικών ναυτιλιακών εταιρειών της (ύψους 1,5 δισεκατομμυρίων δραχμών) με την αγορά πλοίων από δύο άγνωστες κυπριακές εταιρείες φαντάσματα, οι οποίες εμφανίζονταν χωρίς κεφάλαια και χωρίς μετόχους.

Χαρακτηριστική περίπτωση σκανδάλου ήταν η περίπτωση του τότε διοικητή της ΔΕΗ , Δημήτρη Μαυράκη, ο οποίος κατηγορήθηκε ότι πήρε προμήθεια από ανάθεση έργου της ΔΕΗ ύψους 500 εκατομμυρίων δραχμών. Ιστορική θα μείνει η «επίπληξη» του τότε πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου , ο οποίος είπε: « Είπαμε να κάνουμε δώρα στους εαυτούς , αλλά όχι και 500 εκατομμύρια». Ο Μαυράκης θα βρεθεί και πάλι στην επικαιρότητα με τη συμφωνία για αγορά ηλεκτρικής ενέργειας από την Αλβανία, προκαλώντας ζημιά 120 εκατομμυρίων δρχ. στη ΔΕΗ. Ωστόσο και για τις δύο υποθέσεις υπήρξε απαλλακτικό βούλευμα .

Ο πρώτος διδάξας των παρακολουθήσεων

Η χρονική περίοδος 1981-1989 σημαδεύτηκε και από μία σειρά σκανδάλων συγκεκριμένου χαρακτήρα, αυτού των τηλεφωνικών υποκλοπών πολιτικών προσώπων. Πολιτικοί, πρώην στρατιωτικοί, υπάλληλοι της ΚΥΠ και του ΟΤΕ ενεπλάκησαν σε αρκετές υποθέσεις παρακολουθήσεων πολώνοντας αρκετά το κλίμα της εποχής. Η αρχή έγινε με το σκάνδαλο Τόμπρα το οποίο ήρθε στο φως της δημοσιότητας στα μέσα της δεκαετίας του '80.

Ο Θεοφάνης Τόμπρας υπήρξε λοχαγός Διαβιβάσεων και προσωπικός φίλος του Ανδρέα Παπανδρέου, ενώ το όνομά του είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τις τηλεφωνικές παρακολουθήσεις πολιτικών προσώπων και αρχηγών κομμάτων την περίοδο 1981-1989 . Το 1981 τοποθετήθηκε υποδιοικητής του ΟΤΕ, ενώ τον Φεβρουάριο του 1984 έγινε διοικητής. Το 1987, ο τίτλος του άλλαξε και έγινε γενικός διευθυντής. Υπήρξε στενός φίλος του επιχειρηματία Σωκράτη Κόκκαλη καθώς και των δημοσιογράφων Νίκου Κακαουνάκη και Μάκη Κουρή. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να υπάρχουν πολλές «διευκολύνσεις» προς τα συγκεκριμένα πρόσωπα. Συγκεκριμένα στην εφημερίδα της εποχής το «Καλάμι»(εκδότης Ν.Κακαουνάκης) είχαν δημοσιευτεί αρκετές φορές κασέτες που περιείχαν ιδιωτικές συνομιλίες ηγετών της ΝΔ, με αποτέλεσμα το κόμμα της Νέας Δημοκρατίας να καταγγείλλει τον Τόμπρα ως πηγή αυτών των κασετών. Επίσης την περίοδο της διοίκησής του στον ΟΤΕ  παραχωρήθηκε έναντι μικρού ποσού ο πύργος του Οργανισμού στη Θεσσαλονίκη στον Γιώργο Κουρή για τη χρήση του ράδιο Θεσσαλονίκη , στο οποίο συμμετείχε τότε ο εκδότης.

Επί της ουσίας ο Θ. Τόμπρας υπήρξε το μάτι και κυρίως το αυτί του Α. Παπανδρέου μέσω της μαζικής παρακολούθησης τηλεφώνων, δημιουργώντας μία ομάδα τεχνικών με βαθύτατη γνώση των υποκλοπών, μεταξύ των οποίων ξεχώριζε ο Χρήστος Μαυρίκης, το όνομα του οποίου εμπλέκεται σε μετέπειτα σκάνδαλα. Μετά την πτώση της κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ, το καλοκαίρι του 1989, ο Τόμπρας κατηγορήθηκε για τις καταθέσεις του ΟΤΕ στην Τράπεζα Κρήτης (μέρος του σκανδάλου Κοσκωτά) καθώς και για παράνομες τηλεφωνικές υποκλοπές πολιτικών αντιπάλων του ΠΑΣΟΚ. Μάλιστα ο ίδιος ο Τόμπρας άφηνε να εννοηθεί ότι είναι πιθανόν να διαρρεύσει αρκετές συνομιλίες τόσο στον Τύπο όσο και σε κασέτες που θα πωλούνταν στην Ομόνοια.  Για την πρώτη υπόθεση αθωώθηκε, ενώ η δεύτερη δεν έφτασε ποτέ στη Δικαιοσύνη επειδή η Βουλή ανέστειλε τη δίωξη μετά την αθώωση του Ανδρέα Παπανδρέου για την υπόθεση Κοσκωτά και την αλλαγή του πολιτικού κλίματος τον Ιανουάριο του 1992.

Λίγο πριν αποχωρήσει από την διοίκηση του ΟΤΕ, ο Τόμπρας υπέγραψε μία μεγάλη σύμβαση με την εταιρεία Siemens για την ψηφιοποίηση των τηλεφώνων, μία σύμβαση από την οποία δεν μπορούσε εύκολα να απαλλαγεί η μετέπειτα οικουμενική κυβέρνηση και μέρος της οποίας δόθηκε στην εταιρεία Intracom του Σωκράτη Κόκκαλη. Η συμφωνία αυτή, με απευθείας ανάθεση, αφορούσε 470.000 ψηφιακές παροχές αξίας 32,5 δισεκατομμυρίων δραχμών. Από εκείνη τη στιγμή ξεκινούσε και ο σφιχτός επιχειρηματικός εναγκαλισμός της Siemens, της Intracom και του ΟΤΕ.

Ο Κοσκωτάς και το βρώμικο '89

Το σκάνδαλο Κοσκωτά  αποτέλεσε την κορωνίδα των σκανδάλων των δεκαετιών του '80 και του '90. Ήταν ένα οικονομικό και πολιτικό σκάνδαλο στο οποίο ενεπλάκησαν εξέχοντα κυβερνητικά στελέχη και ο πρωθυπουργός της χώρας και έφερε στην επιφάνεια τις πολιτικές συγκρούσεις για τον έλεγχο του τραπεζικού συστήματος και των ΜΜΕ. Η χρονική του περίοδος καλύπτει αλλεπάλληλες εκλογικές αναμετρήσεις , δημιουργία οικουμενικής κυβέρνησης για πρώτη φορά στην Ελλαδά και μία σημαντική δολοφονία πολιτικού προσώπου, αυτή του Παύλου Μπακογιάννη.

Ο Γιώργος Κοσκωτάς  μετανάστευσε στις Ηνωμένες Πολιτείες το 1970 και επέστρεψε στην Ελλάδα το 1979, όπου εργάστηκε ως διευθυντής συναλλάγματος στην τράπεζα Κρήτης. Το 1984 αγόρασε το 56% του μετοχικού κεφαλαίου της Τράπεζας Κρήτης (αργότερα έφτασε να κατέχει το 82%), έναντι του ποσού του 1 δισεκατομμυρίου δραχμών. Την ίδια περίοδο αγοράζει αρκετές εφημερίδες όπως η Βραδυνή , η Εβδόμη και η Καθημερινή, δημιουργώντας έναν εκδοτικό κολοσσό, ενώ προσπάθησε να αγοράσει και την Ελευθεροτυπία. Το 1987 αγοράζει και την ΠΑΕ Ολυμπιακός. Στο πρόσωπο του Κοσκωτά, ο Α. Παπανδρέου έβλεπε ακριβώς εκείνον τον επιχειρηματία, μέσω του οποίου θα μπορούσε να ελέγξει καλύτερα το τραπεζικό σύστημα της χώρας αλλά και να πιέσει καλύτερα τα ισχυρά εκδοτικά «τζάκια» της εποχής.

Η τότε κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ δεν άργησε να ενισχύσει τις σχέσεις της με τον ραγδαία ανερχόμενο επιχειρηματία. Οι καταθέσεις στην Τράπεζα Κρήτης αυξήθηκαν κατακόρυφα με χρήματα των ΔΕΚΟ (συνολικού ύψους 13 δισεκατομμυρίων το 1988), ενώ πολλοί ανώτατοι αξιωματούχοι του ελληνικού δημοσίου ήταν και επίσημοι συνεργάτες του. Στο μεταξύ οι ευνοϊκές ρυθμίσεις που εξασφάλιζε για τους πελάτες του, διόγκωσαν τις καταθέσεις στην Τράπεζα Κρήτης στα 76,5 δισεκατομμύρια δραχμές. Οι εκδότες των υπόλοιπων μεγάλων ελληνικών εφημερίδων νιώθωντας τεράστια απειλή από τον Γιώργο Κοσκωτά, ξεσηκώθηκαν εναντίον του και άρχισαν να καταγγέλουν ότι τα χρήματα που αφειδώς ξόδευε ήταν προϊόν ύποπτων συναλλαγών.

Τον Οκτώβριο του 1987 άρχισαν να έρχονται στο φως αποκαλύψεις για το παρελθόν του Κοσκωτά όπως πλαστογραφίες, φορολογικά αδικήματα, παράνομη εξαγωγή συναλλάγματος, κ.α.  Παρά τις καταγγελίες, η κυβέρνηση αρνείτο να κινήσει διαδικασίες για φορολογικό έλεγχο. Τον Ιούλιο του 1988 διατάχθηκε, με εισαγγελική παρέμβαση, τοποθέτηση προσωρινού επιτρόπου και άρση τραπεζικού απορρήτου στην τράπεζα Κρήτης, προκειμένου να διεξαχθεί η έρευνα. Όμως ένα μήνα αργότερα, ο τότε υπουργός Δικαιοσύνης, Μένιος Κουτσόγιωργας έφερε τροπολογία στη Βουλή, η οποία άφηνε προνομιακά περιθώρια στον υπό εξέταση επιχειρηματία Γιώργο Κοσκωτά. Επρόκειτο για τον αποκαλούμενο «Κουτσονόμο» (Νόμος 1806/1988), για τον οποίο όπως τεκμηριωμένα αποκαλύφθηκε αργότερα, το αντάλλαγμα ήταν η κατάθεση 2 εκατομμυρίων δολαρίων στο όνομα του Μένιου Κουτσόγιωργα σε ελβετική τράπεζα. Παρόλαυτά, το δικαστικό πόρισμα αποκάλυψε ότι ο Κοσκωτάς είχε προχωρήσει σε υπεξαίρεση κεφαλαίων από την τράπεζα Κρήτης ύψους 33,5 δισεκατομμυρίων δραχμών. Ο επιχειρηματίας διέφυγε στο εξωτερικό και συνελήφθη αργότερα από τις αμερικανικές αρχές.  

Τον Ιούλιο του 1989  η Βουλή αποφάσισε τη σύσταση ειδικής προανακριτικής επιτροπής προκειμένου να διαπιστωθεί η ενοχή ή μη των Ανδρέα Παπανδρέου, Μένιου Κουτσόγιωργα, Δημήτρη Τσοβόλα, Γιώργου Πέτσου και Παναγιώτη Ρουμελιώτη, ενώ τον Σεπτέμβριου του ιδίου  έτους  η βουλή αποφάσισε μετά από μυστική ψηφοφορία την παραπομπή και των 5 πολιτικών προσώπων στο Ειδικό Δικαστήριο με  κατηγορίες για παθητική δωροδοκία, αποδοχή προϊόντων εγκλήματος, παράβαση του νόμου περί ευθύνης υπουργών, απιστία περί την υπηρεσία. Η δίκη ξεκίνησε τον Μάρτιο του 1991 στην οποία δεν παρέστη ο Ανδρέας Παπανδρέου, ενώ ο Παναγιωτής Ρουμελιώτης δεν δικάστηκε λόγω μη άρσης της ασυλίας του από την Ευρωβουλή. Τον Απρίλιο του 1991 και κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας,  απεβίωσε ο Μένιος Κουτσόγιωργας ύστερα από βαρύ εγκεφαλικό επεισόδιο. Τον Ιανουάριο του 1992 εξεδόθη η απόφαση σύμφωνα με την οποία  ο Ανδρέας Παπανδρέου αθωώθηκε με ψήφους 7 προς 6. Ο Δ.Τσοβόλας κρίθηκε ένοχος με ποινή φυλάκισης δυόμισι ετών αλλά εξαγοράσιμη και τριετή στέρηση πολιτικών δικαιωμάτων, ενώ ο Γ. Πέτσος  κρίθηκε ένοχος με ποινή φυλάκισης 10 μηνών με αναστολή και τριετή στέρηση πολιτικών δικαιωμάτων.

Το καλαμπόκι που πήρε ελληνική ιθαγένεια

Το καλοκαίρι του 1989 και ενώ η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ έχανε την εξουσία εξαιτίας της κορύφωσης της υπόθεσης Κοσκωτά, παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στη Βουλή το σκάνδαλο της ελληνοποίησης γιουγκοσλαβικού καλαμποκιού. Η υπόθεση αυτή μαζί με την υπόθεση Κοσκωτά και τις υποκλοπές Τόμπρα αποτέλεσε την τριάδα σκανδάλων που άφησαν εποχή την περίοδο 1981-1989.  

Το επονομαζόμενο «σκάνδαλο του καλαμποκιού»  αφορούσε την λαθραία εισαγωγή εκατοντάδων τόνων γιουγκοσλαβικού καλαμποκιού από την ελληνική κρατική εταιρεία ITCO και τη μετέπειτα πώλησή του σε χώρες της Ευρωπαϊκής κοινότητας ως ελληνικό . Στόχος της κομπίνας των στελεχών του υπουργείου Οικονομικών ήταν να εμφανιστεί η Ελλάδα με μεγαλύτερη παραγωγή, ώστε να εισπράξει περισσότερες κοινοτικές επιδοτήσεις. Αποτέλεσμα αυτού ήταν η Κομισιόν να  παραπέμψει την Ελλάδα στο Ευρωπαϊκό δικαστήριο αιτούμενη επιστροφές ύψους 400 εκατομμυρίων δραχμών. Αξίζει να αναφερθεί πως τα κέρδη ξεπερνούσαν το 1,5 εκατ. δολάρια , ενώ στα επίσημα παραστατικά το ποσό δεν ξεπερνούσε τις 1 εκατ. δραχμές.

Κύριος κατηγορούμενος υπήρξε ο τότε υφυπουργός Οικονομικών, Νικόλαος Αθανασόπουλος, ο οποίος δικάστηκε το 1990 (ηθική αυτουργία σε έκδοση ψευδών βεβαιώσεων, χρήση πλαστού εγγράφου, απλή συνέργεια σε νόθευση βιβλίων απόπλου-κατάπλου λιμεναρχείου Καβάλας) και  καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης τριών ετών και έξι μηνών. Στις φυλακές Κορυδαλλού παρέμεινε επί 19 μήνες και αποφυλακίστηκε ενώ  η Βουλή τον Ιανουάριο του 1994 προχώρησε σε άρση της καταδίκης. Επίσης ο Ν. Αθανασόπουλος ήταν το  μοναδικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ της περιόδου 1981-89 που οδηγήθηκε στη φυλακή . Άξιο αναφοράς είναι και το γεγονός ότι το 1990 , παρόλο που βρισκόταν υπό κράτηση στις φυλακές Κορυδαλλού εξελέγη στην Κεντρική Επιτροπή του ΠΑΣΟΚ και στις εκλογές του 1993 εξελέγη πανηγυρικά βουλευτής της Β' Αθηνών.

Το δεύτερο κρόυσμα υποκλοπών

Η υπόθεση Μαυρίκη αποτέλεσε το δεύτερο κατά χρονολογική σειρά σκάνδαλο  με αντικείμενο τηλεφωνικές συνομιλίες δημοσίων προσώπων που κυριαρχούσαν μετά το 1989 και συνέβαλαν στην έντονη πολιτική αστάθεια και την πόλωση εκείνης της περιόδου. Μετά την απόφαση της Βουλής για αναστολή της δίωξης του Α. Παπανδρέου τον Μάιο του 1992 ,όλα έδειχναν ότι το πολιτικό κλίμα της πόλωσης οδηγείτο σιγά σιγά σε εξομάλυνση. Όμως τον Απρίλιο του 1993 ο υπάλληλος του ΟΤΕ, Χρήστος Μαυρίκης, καταγγέλλει ότι διενεργούσε υποκλοπές κατ' εντολή του στρατηγού Ν. Γρυλλάκη, στενού συνεργάτη του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη.

Ο Μαυρίκης , και ενώ έχει προηγηθεί η δημοσίευση στον Τύπο, εμφανίζεται με πλήθος κασετών  τηλεφωνικών υποκλοπών πολιτικών προσώπων κυρίως του ΠΑΣΟΚ -ανάμεσά τους και ο Ανδρέας Παπανδρέου.Ο ίδιος ο υπάλληλος του ΟΤΕ, σε τηλεοπτικές εμφανίσεις δήλωνε ότι το περιεχόμενο των συνομιλιών τον διασκέδαζε , εκβιάζοντας έτσι εμμέσως αρκετά πρόσωπα, τα οποία γνώριζαν πλέον ότι παρακολουθούνταν.

Τον Μάιο του 1993 συγκροτήθηκε επιτροπή για τη διερεύνηση των καταγγελιών του Χρήστου Μαυρίκη σε βάρος του πρωθυπουργού Κωνσταντίνου Μητσοτάκη για τις τηλεφωνικές υποκλοπές. Στο στόχαστρο μπαίνουν αυτή τη φορά ο τότε πρωθυπουργός και η κόρη του, Ντόρα Μπακογιάννη. Τον Ιούλιο του 1993, δώδεκα βουλευτές του ΠΑΣΟΚ, των οποίων οι συνομιλίες παρακολουθούνταν, υποβάλλουν μηνυτήρια αναφορά και το πόρισμα των ανακριτών δημοσιεύεται τον Δεκέμβριο του 1993, ενώ η Ν.Δ. έχει ήδη απολέσει την εξουσία. Τον Ιανουάριο του 1994 οι Κωνσταντίνος Μητσοτάκης και Ντόρα Μπακογιάννη παραπέμπονται σε προανακριτική επιτροπή. Μετά το πόρισμα της προανακριτικής ακολούθησαν οι παραπομπές στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο.

Στις 16 Ιουνίου 1994, η Βουλή παρέπεμψε ως «υποκλοπέα» μόνο τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, χωρίς τους πιθανούς συνενόχους του για πέντε αδικήματα με 164 υπέρ, 6 κατά και 5 «παρών», αλλά με απόντες τους βουλευτές της Ν.Δ. Τον Νοέμβριο του 1994, το δικαστήριο παραπέμπει τα μη πολιτικά πρόσωπα και  στις 16 Ιανουαρίου 1995, ο Α. Παπανδρέου ζητεί από τη Βουλή την αναστολή των ποινικών διώξεων. Ο τότε πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας Μ. Εβερτ ζητά  να προχωρήσουν οι διαδικασίες για να μη δοθεί η εντύπωση του συμψηφισμού. Τα αποτελέσματα της μυστικής ψηφοφορίας οδηγούν  στην αναστολή των διώξεων του Κωνσταντίνου Μητσοτάκη και των συνεργατών του.

*Αύριο, στο δεύτερο μέρος του αφιερώματος οι αγορές του αιώνα, η φούσκα του χρηματιστηρίου, τα σαράντα κύματα του Κτηματολογίου και η εκκαθάριση της ΕΤΒΑ

Πηγή : tvxs