ΛΟΙΜΩΔΗ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗ
Γράφει η Δρ. Αναστασία Μοσχοβάκη
Παρά το γεγονός ότι η Ελλάδα διαθέτει από τις πιο καθαρές θάλασσες σε πανευρωπαϊκό επίπεδο με αποτέλεσμα η κολύμβηση να έχει ποικίλες ευεργετικές επιδράσεις στο αναπνευστικό μυοσκελετικό καρδιαγγειακό και νευρικό σύστημα, δεν είναι άμοιρη κινδύνων. Κάθε χρόνο αρκετοί ασθενείς συρρέουν στα παθολογικά ιατρεία με λοιμώδη συμπτώματα, τα οποία είναι αποτέλεσμα προσβολής από παθογόνους μικροοργανισμούς κατά την διάρκεια της κολύμβησης. Ανάλογα με την θέση της προσβολής τα συμπτώματα διαφοροποιούνται. Τα πιο συνήθη συμπτώματα είναι η διάρροια, το φούσκωμα, ο κοιλιακός πόνος, ο πόνος στο αυτί, τα δέκατα, ο πυρετός.
Ο οργανισμός έχει μηχανισμούς άμυνας έναντι των παθογόνων μικροοργανισμών. Στις περισσότερες περιπτώσεις προσβολής πρόκειται για αύξηση της λοιμογόνου δυνάμεώς τους λόγω αυξημένης συγκέντρωσης σε μολυσμένα ύδατα ή μειωμένης αντίστασης του ανοσοποιητικού συστήματος λόγω χρόνιου νοσήματος η παράγοντα που εξασθενεί το ανοσοποιητικό σύστημα. Οι παθογόνοι μικροοργανισμοί εισέρχονται στο σώμα είτε από συνήθεις πύλες εισόδου (μάτια στόμα) είτε μέσω ανοιχτών πληγών είτε μέσω κατάποσης μολυσμένου υλικού κατά την διάρκεια της κολύμβησης ή της παραμονής στην παραλία.
Άλλες φορές οι κολυμβητές αμελούν να ξεπλυθούν με νερό και σαπούνι μετά την κολύμβηση ή μικροποσότητες παθογόνων μικροοργανισμών εγκλωβίζονται σε κλειστές κοιλότητες όπως το αυτί και στη συνέχεια πολλαπλασιάζονται (οι συνθήκες παρατεταμένης υγρασίας ευνοούν την κατάσταση αυτή). Η δερματική προσβολή από παθογόνους μικροοργανισμούς που ευρίσκονται σε αυξημένη συγκέντρωση, μπορεί να πυροδοτήσουν φλεγμονές δέρματος με πόνο και ερυθρότητα, που χρειάζονται πολλές φορές ειδική και παρατεταμένη θεραπεία για να αποκατασταθούν.
Οι πιο συχνές λοιμώξεις της κολύμβησης, είναι η ωτίτιδα του κολυμβητή, η γαστρεντερίτιδα του κολυμβητή, μολύνσεις δέρματος, οφθαλμών μολύνσεις ουροποιογεννητικού και αναπνευστικού συστήματος. Ορισμένες φορές οι υδάτινες δραστηριότητες αποτελούν αιτία μετάδοσης ασυνήθιστων επικίνδυνων λοιμώξεων όπως πρωτοζωικών λοιμώξεων, ηπατίτιδας Α, legionella (νόσος των λεγεωνάριων), λεπτόσπειρας, ψευδομονάδας κλπ.
Το πρόβλημα είναι πιο έντονο σε πισίνες και κλειστές κολυμβητικές δεξαμενές. Η απουσία άλατος που δρα ως φυσικός επιβραδυντής πολλαπλασιασμού επικίνδυνων παθογόνων, η πλημμελής αποστείρωση, η ανυπαρξία υπόγειων ρευμάτων που δρουν ως φυσικός μηχανισμός ανανέωσης και το αυξημένο φορτίο κολυμβητών είναι παράγοντες που ευθύνονται για την αυξημένη επικινδυνότητά τους.
ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΚΟΛΥΜΒΗΤΩΝ
Οι κολυμβητές
- Πρέπει να προτιμούν την θάλασσα από την πισίνα.
- Πρέπει να κολυμπούν σε καθαρά διαυγή ύδατα και να συμβουλεύονται τις υγειονομικές αρχές πριν επιλέξουν θέση κολύμβησης. Η διαύγεια των υδάτων, ο μικρός αριθμός λουόμενων, ο μικρός αριθμός πλεούμενων και η ανυπαρξία αγωγών ομβρίων είναι παράγοντες που μπορεί να αξιολογηθούν επιπροσθέτως από τον καθένα με μια απλή επισκόπηση της θέσης που επιχειρεί να κολυμπήσει.
- Δεν πρέπει να καταπίνουν νερό και εάν είναι δυνατόν να μην βουτούν το κεφάλι στο νερό. Δεν πρέπει να κολυμπούν με ανοιχτές πληγές
- Πρέπει να φορούν υποδήματα και να χρησιμοποιούν καθαρές πετσέτες όταν κολυμπούν περπατούν ή κάθονται στην θάλασσα και στην παραλία
- Πρέπει να κάνουν μπάνιο πριν και μετά την κολύμβηση
- Εάν περνούν αρκετές ώρες στην πισίνα ή την παραλία πρέπει να κάνουν συχνά ντους με καθαρό νερό
- Εάν έχει εγκλωβιστεί νερό στα αυτιά τους να χρησιμοποιούν το ζεστό αέρα σεσουάρ για να εξατμιστεί το νερό. Η υγρασία ευνοεί τον τοπικό πολλαπλασιασμό μικροβίων. Η τοποθέτηση βάμβακος για απομάκρυνση του νερού μέσα στο αυτί ή άλλων αντικειμένων μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση και δεν πρέπει να χρησιμοποιείται ως μέθοδος απομάκρυνσης ξένων σωμάτων.