Σούπερ Μάρκετ - Ερχεται νέο κύμα ανατιμήσεων

Σε ιστορικά υψηλά έφτασε το πρώτο δίμηνο του 2023 το μερίδιο των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας, με τους καταναλωτές, λόγω πληθωρισμού, να αναζητούν φθηνότερες λύσεις, ενώ καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση των πωλήσεων της εν λόγω κατηγορίας φαίνεται πως έχει διαδραματίσει και η μεγάλη συμμετοχή τους στο περίφημο «καλάθι του νοικοκυριού». Η στροφή, πάντως, προς τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας αναμένεται ότι θα συνεχισθεί τουλάχιστον και τη φετινή χρονιά, ειδικά μάλιστα καθώς επτά στους δέκα προμηθευτές και λιανεμπόρους σχεδιάζουν νέο γύρο ανατιμήσεων τη φετινή χρονιά.

Δεν είναι τυχαίο ότι η αύξηση τζίρου που αναμένουν για το 2023 οι επικεφαλής αλυσίδων σούπερ μάρκετ και βιομηχανιών καταναλωτικών ειδών θα είναι πληθωριστική, ενώ την ίδια ώρα το 50% αυτών αναμένει τη φετινή χρονιά μείωση του όγκου πωλήσεων ακόμη και πάνω από 5%. Στο α΄ τρίμηνο του 2023, πάντως, η μείωση του όγκου πωλήσεων είναι, σύμφωνα με κορυφαίο παράγοντα της αγοράς σούπερ μάρκετ, της τάξεως του 4%-5%.

To ηλεκτρονικό «καλάθι»

Τον Δεκέμβριο 2022 οι τιμές των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας αυξήθηκαν 16,6%, έναντι 12% των επωνύμων.

Τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας καταλαμβάνουν ολοένα και περισσότερο χώρο και στο ηλεκτρονικό «καλάθι». Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε ο Παναγιώτης Γκεζερλής, ιδρυτής και πρόεδρος της Convert Group, το πρώτο τρίμηνο του 2023 το μερίδιο των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας (σε αξία) στις πωλήσεις των ηλεκτρονικών σούπερ μάρκετ διαμορφώθηκε σε 15,2%, αυξημένο κατά μιάμιση ποσοστιαία μονάδα σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2022, ενώ το μερίδιο σε όγκο διαμορφώθηκε σε 18,7%, ενισχυμένο κατά 1,4 ποσοστιαία μονάδα σε σύγκριση με το α΄ τρίμηνο του 2022.

Ωθηση στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας έδωσε πάντως και η θέσπιση του «καλαθιού του νοικοκυριού». Οι περισσότεροι λιανέμποροι, ακόμη και αν ξεκίνησαν με διαφορετική στρατηγική, αύξησαν στην πορεία τον αριθμό των ειδών αυτών προκειμένου να εμφανίσουν ένα πιο ανταγωνιστικό «καλάθι», ειδικά μάλιστα καθώς το φθηνότερο τυγχάνει ειδικής προβολής από τον ίδιο τον υπουργό Ανάπτυξης.

Σημαντικές ανατιμήσεις

Πίσω από τα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, βεβαίως, υπάρχει κι ένας μύθος ή μάλλον μια σύγχυση: οι τιμές τους είναι μεν χαμηλότερες από αυτές των επώνυμων προϊόντων, αλλά αυτό δεν σημαίνει ότι δεν ακριβαίνουν. Μάλιστα στη διάρκεια του 2022 αυξήθηκαν περισσότερο και μάλιστα νωρίτερα από ό,τι στα επώνυμα. Τον Δεκέμβριο του 2022 οι τιμές των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας ήταν αυξημένες κατά 16,6%, έναντι πληθωρισμού 12% στα επώνυμα.

Προσφορές και χαμηλές τιμές «κυνηγούν» οι καταναλωτές

Κυνηγοί προσφορών και χαμηλών τιμών και πειθαρχημένοι στη λίστα με τις αγορές που έχουν προαποφασίσει είναι πλέον σε μεγάλο ποσοστό οι καταναλωτές στην Ελλάδα, καθώς όχι μόνο είδαν το εισόδημά τους να μειώνεται σημαντικά λόγω πληθωρισμού το 2022, αλλά εκτιμούν ότι η δυσμενής οικονομική κατάσταση θα συνεχισθεί για περισσότερο από 12 μήνες ακόμη. Αξίζει, μάλιστα, να σημειωθεί ότι αν και η ελληνική οικονομία βρίσκεται σε ανάπτυξη, οι πολίτες αντιλαμβάνονται ότι ζουν σε ένα υφεσιακό οικονομικό περιβάλλον. Την ίδια ώρα, μειώνεται η αναλογία των καταναλωτών που αναζητούν ποιοτικά και ίσως πιο ακριβά προϊόντα, καθώς και όσων δεν δίνουν σημασία στην τιμή.

Σύμφωνα, λοιπόν, με την έρευνα για τις «φυλές των αγοραστών» που παρουσίασε η κυρία Βιβή Παπαδοπούλου, Customer Success Leader της NielsenIQ για την Ελλάδα, τρεις στους δέκα καταναλωτές στην Ελλάδα ανήκουν στη λεγόμενη φυλή των «αγχωμένων – κυνηγών προσφορών και χαμηλών τιμών», ποσοστό που το 2019 ήταν μόλις 10%. Μεγάλο επίσης είναι πλέον το ποσοστό των λεγόμενων «επικεντρωμένων (πειθαρχημένων) αγοραστών», οι οποίοι τηρούν αυστηρά τη λίστα με τα ψώνια που έχουν προαποφασίσει, όπως και τον προϋπολογισμό, ενώ δεν προβαίνουν στις λεγόμενες «αυθόρμητες αγορές». Το ποσοστό τους το 2022 ανέβηκε σε 21% από 16% το 2021, ενώ την ίδια ώρα μειώθηκε σε 17% από 21% το 2021 και 24% το 2019 το ποσοστό των λεγόμενων «αναζητητών ποιότητας». Βασικό χαρακτηριστικό των καταναλωτών που κατατάσσονται σε αυτή την κατηγορία είναι ότι είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν παραπάνω για ποιοτικά προϊόντα, διάθεση που υπό το βάρος της ακρίβειας φαίνεται ότι ατονεί.

Αν και η οικονομία βρίσκεται σε ανάπτυξη, οι πολίτες αντιλαμβάνονται ότι ζουν σε ένα υφεσιακό περιβάλλον.

Οι τάσεις εξοικονόμησης δαπανών συνεχίζονται και φέτος, με τους καταναλωτές να δηλώνουν σε ποσοστό 45% (έναντι 29% στην Ευρώπη) ότι πλέον τρώνε απομεινάρια φαγητών που έχουν μαγειρέψει τις προηγούμενες ημέρες πολύ συχνότερα σε σύγκριση με το παρελθόν. Και μπορεί αυτή η τάση να έχει και οικολογικό αποτύπωμα, όμως μάλλον φαίνεται ότι αποδίδεται κυρίως στην οικονομία που θέλουν να κάνουν οι καταναλωτές και λιγότερο στην ανησυχία τους για τις επιπτώσεις στο περιβάλλον από τη σπατάλη τροφίμων.

Επιπλέον, το 43% (έναντι 35% στην Ευρώπη) δηλώνει ότι φέτος θα κάνει περισσότερες αγορές από εκπτωτικά καταστήματα, το 45% (έναντι 30%) θα ψωνίζει περισσότερα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας, ενώ ένα 41% (έναντι 30%) θα κάνει αγορές από καταστήματα με προγράμματα επιβράβευσης.